{1:1} Во почеток Бог ги создаде небото и земјата. {1:2} Земјата беше пуста и празна; темнината се простираше над бездната, и Божјиот Дух се движеше над водите. {1:3} И Бог рече: „Нека биде светлина!” И бидна светлина. {1:4} И Бог виде дека светлината е добра; и Бог ја оддели светлината од темнината. {1:5} Бог ја нарече светлината ден, а темнината ја нарече ноќ. И бидна вечер, па утро - прв ден. {1:6} И Бог рече: „Нека биде свод среде водите, да ги дели водите од води!” {1:7} Бог направи свод, и ги оддели водите под сводот од водите над сводот. И бидна така. {1:8} А Бог го нарече сводот небо. И бидна вечер, па утро - втор ден. {1:9} И Бог рече: „Нека се соберат на едно место водите под небото, и нека се покаже копно!” И бидна така. {1:10} Бог го нарече копното земја, а собраните води мориња. И Бог виде дека е добро. {1:11} И Бог рече: „Нека изникне земјата со зеленило - со семеносна трева, со плодоносно дрво, кое - секое според својот вид - ќе донесува на земјата плод, што го носи своето семе во себе!” И бидна така. {1:12} И никна од земјата зеленило, трева што се осеменува, секоја според својот вид, и плодоносно дрво што раѓа плод, што го носи своето семе во себе, според својот вид. И Бог виде дека е добро. {1:13} И бидна вечер, па утро - трет ден. {1:14} И Бог рече: „Нека бидат светила на небесниот свод, за да го делат денот од ноќта, нека бидат за знаци, и за времињата, и за деновите и годините, {1:15} и нека бидат за светила на небесниот свод за да ја осветлуваат земјата!” И бидна така. {1:16} И Бог направи две големи светила, поголемото да владее над денот, а помалото да владее над ноќта - и ѕвездите. {1:17} И Бог ги постави на небесниот свод да ја осветлуваат земјата, {1:18} да владеат над денот и ноќта и да ја одделуваат светлината од темнината. И Бог виде дека е добро. {1:19} И бидна вечер, па утро - четврти ден. {1:20} И Бог рече: „Нека обилуваат водите со живи суштества; и птици нека летнат над земјата, по небесниот свод!” {1:21} Бог создаде морски чудовишта и секакви живи суштества, што ползат и се движат по водите и крилати птици од секаков вид. И Бог виде дека е добро. {1:22} И ги благослови Бог - велејќи: „Плодете се и множете се и наполнете ги морските води! И птиците нека се размножат по земјата!” {1:23} И бидна вечер, па утро - петти ден. {1:24} И Бог рече: „Земјата нека произведе живи суштества, секое според неговиот вид: добиток, лазачи и земни ѕверови според нивниот вид!” И бидна така. {1:25} И Бог направи земни ѕверови според нивниот вид, и добиток според неговиот вид, и сите лазачи на земјата според нивниот вид. И Бог виде дека е добро. {1:26} И Бог рече: „Да направиме човек во Нашиот лик, според Нашата сличност, и нека владеат над морските риби, над небесните птици и над добитокот - над сета земја - и над сите лазачи што ползат по земјата!” {1:27} Бог го создаде човекот во Својот лик, Тој го создаде во Божјиот лик; ги создаде машко и женско. {1:28} И Бог ги благослови и им рече Бог: „Плодете се и множете се и наполнете ја земјата, и потчинете ја! Владејте над рибите во морето и над птиците во воздухот и над сите живи суштества што лазат по земјата!” {1:29} И Бог рече: „Еве, ви ги давам сите треви, што се осеменуваат, по целата земја, и секое плодоносно дрво, што го носи своето семе во себе: нека ви биде за храна! {1:30} А на сите ѕверови земни и на сите птици во воздухот и на сите лазачи што ползат по земјата, во кои е здивот на животот - нека им е за храна сето зелено билје!” И бидна така. {1:31} И Бог виде сè што направи, и ете, беше многу добро. И бидна вечер, па утро - шести ден. {2:1} Така беа довршени небото и земјата со сето свое воинство. {2:2} И на седмиот ден Бог ги заврши Своите дела, што ги направи. И се одмори во седмиот ден од сите Свои дела, што ги направи. {2:3} И Бог го благослови седмиот ден, и го освети, зашто во него се одмори од сите Свои дела, кои ги создаде Бог и ги направи. {2:4} Тоа се раѓањата на небото и земјата, кога беа создавани. Во денот кога Господ, Бог, ги правеше земјата и небото, {2:5} уште немаше никакво полско растение по земјата, уште немаше никнато никакво зеленило, зашто Господ, Бог, уште не пушти дожд на земјата, и го немаше човекот да ја обработува земјата. {2:6} Но се креваше пареа од земјата, и ја натопуваше почвата на целата земја. {2:7} Господ, Бог, го обликува човекот од земниот прав и му дувна здив на живот во носалките. Така човекот стана жива душа. {2:8} И Господ, Бог, насади градина на исток, во Еден, и таму го смести човекот, кого го обликува. {2:9} Тогаш Господ, Бог, направи та од земјата изникна секое дрво - убаво за погледот и добро за храна - и дрвото на животот, среде градината, и дрвото за познавање на добро и зло. {2:10} Река извираше од Еден за да ја натопува градината; оттаму беше раздвоена, и настанаа четири главни реки. {2:11} Името на првата е Фисон, а ја обиколува целата Евилска Земја, во која има злато. {2:12} Златото на таа земја е добро, а има таму и бделиј и ониксов камен. {2:13} Името на втората река е Гион, а ја обиколува целата земја Хус. {2:14} Третата река е Тигар, а тече на исток од Асирија; четвртата река е Еуфрат. {2:15} Господ, Бог, го зеде човекот и го постави во Еденската Градина, за да ја обработува и да ја чува. {2:16} Господ, Бог, му заповеда на човекот, велејќи: „Јади слободно од секое дрво во градината, {2:17} но да не јадеш од дрвото за познавање на доброто и злото! Во денот кога јадеш од него, навистина ќе умреш!” {2:18} И Господ, Бог, рече: „Не е добро човекот да биде сам, ќе му направам помошник соодветен нему.” {2:19} Тогаш Господ, Бог, ги обликува од земја сите животни во полето и сите птици во воздухот, и ги приведе при човекот, за да види како ќе ги нарече, па како човекот ќе го именува секое суштество, така да му биде името. {2:20} Човекот им даде имиња на сиот добиток, на птиците во воздухот и на секое животно во полето. Но за човекот не се најде помош соодветна на него. {2:21} Тогаш Господ, Бог, му нанесе длабок сон на човекот та тој заспа, и му извади едно од неговите ребра, а местото го исполни со месо. {2:22} Од реброто што го зеде од човекот Господ, Бог, обликува жена и ја доведе при човекот. {2:23} Тогаш човекот рече: „Сега најпосле, тоа е коска од моите коски, и месо од моето месо! Нека биде наречена Жена, зашто е земена од Мажот!” {2:24} Затоа човекот ќе ги остави татка си и мајка си, и ќе се прилепи кон својата жена; и тие ќе станат едно тело. {2:25} А обајцата беа голи, човекот и неговата жена, но не се срамуваа. {3:1} Змијата беше полукава од сите полски животни, што Господ, Бог, ги направи. Таа и рече на жената: „Вистина ли е дека Бог рекол, - не ќе јадете од ниедно дрво во градината?” {3:2} Жената и рече на змијата: „Смееме да јадеме плод од дрвата во градината. {3:3} Само за плодот на дрвото што е среде градината Бог рече: ‘Не јадете од него! И не допирајте го, за да не умрете!’” {3:4} А змијата и рече на жената: „Навистина, не ќе умрете! {3:5} Туку Бог знае дека, во оној ден кога ќе јадете од него, ќе ви се отворат очите, и вие ќе бидете како Бога, распознавајќи го доброто и злото.” {3:6} Жената виде дека дрвото е добро за јадење, пријатно за очите и дрво пожелно за да се постане мудар: набра од неговиот плод и го јаде. Му даде и на својот маж, кој беше со неа, па и тој јадеше. {3:7} Тогаш на двајцата им се отворија очите, и согледаа дека се голи. Сплетоа смоквини лисја и си направија прегачи. {3:8} Тогаш го чуја гласот на Господа, Бога, Кој шеташе горе-долу во градината за време на денскиот ветрец. И се сокрија - човекот и неговата жена - пред Господа, Бога, меѓу дрвјата во градината. {3:9} Господ, Бог, го повика човекот и му рече: „Каде си?” {3:10} Тој одговори: „Го чув Твојот глас во градината, се исплашив, зашто сум гол, и се сокрив.” {3:11} Тогаш му рече: „Кој ти кажа дека си гол? Да не си јал од дрвото, за кое ти заповедав да не јадеш?” {3:12} Човекот рече: „Жената, која Ти ми ја даде со мене, таа ми даде од дрвото, па јадев.” {3:13} Господ, Бог, и рече на жената: „Што е тоа што го стори?” „Змијата ме измами, па јадов,”- рече жената. {3:14} Тогаш Господ, Бог, и рече на змијата: „Бидејќи го направи тоа, проклета да бидеш меѓу сите ѕверови и меѓу секое полско животно! По мевот ќе се влечеш и прав ќе јадеш Сите денови на својот живот! {3:15} Јас ќе поставам непријателство помеѓу тебе и жената, помеѓу твоето семе и Нејзиното Семе: Тој ќе ти ја сотрува главата, а ти ќе Му ја сотруваш петицата.” {3:16} А на жената и рече: „Ќе ти ги умножам многу маките на твојата бременост, во маки ќе ги раѓаш децата. Твојот копнеж ќе биде кон мажот твој, а тој ќе владее над тебе.” {3:17} А на човекот му рече: „Затоа што го послуша гласот на својата жена, та јадеше од дрвото за кое ти заповедав велејќи: ‘Не ќе јадеш од него!’ Земјата ќе е проклета заради тебе: во мака ќе се храниш од неа сите денови на својот живот! {3:18} Ќе ти раѓа трње и троскот, а ти ќе јадеш полски растенија. {3:19} Со пот на своето лице ќе јадеш леб, додека не се вратиш во земјата, зашто од неа беше земен - прав си, и во прав ќе се вратиш.” {3:20} Човекот и го даде името Ева на својата жена, зашто таа стана мајка на сите живи. {3:21} И Господ, им направи облеки од кожи на човекот и на неговата жена, и ги облече. {3:22} И Господ, Бог, рече: „Еве, човекот стана како еден од Нас, знаејќи го доброто и злото. Да не ја испружи сега раката, и да набере од дрвото на животот па да јаде и да живее вечно!” {3:23} Затоа Господ, Бог, го испрати надвор од Еденската Градина, за да ја обработува земјата, од која е и земен. {3:24} И го истера човекот; и насели источно од Еденската Градина, херувими со пламенен меч, кој се вртеше околу, за да го штитат патот, кон дрвото на животот. {4:1} Адам ја позна својата жена Ева, а таа зачна и го роди Каина, па рече: „Добив машко чедо со помош на Господа!” {4:2} Потоа го роди Авела, братот Каинов; Авел стана сточар, а Каин земјоделец. {4:3} И еден ден Каин Му принесе на Господа жртва од плодовите на земјата. {4:4} А и Авел принесе од првородените на својот добиток, и од мрсното. Господ погледна милостиво на Авела и на неговата жртва, {4:5} а ни поглед не сврти кон Каина и неговата жртва. Затоа Каин се налути многу, и лицето му се смени. {4:6} И Господ му рече на Каина: „Зошто си лут? Зошто ти е сменето лицето? {4:7} Зашто ако работиш право, светиш од насмеаност. А ако не работиш право, гревот ти лежи пред врата, што дебне врз тебе; но ти уште можеш да му се спротивиш.” {4:8} Каин пак му рече на својот брат Авел: „Ајде да излеземе!” И откако се најдоа во полето, Каин скокна на брата си Авела и го уби. {4:9} Потоа Господ го праша Каина: „Каде е брат ти Авел?” „Не знам - одговори - зар сум јас чувар на својот брат?” {4:10} Господ продолжи: „Што направи? Слушај! Крвта на твојот брат вика кон Мене од земјата. {4:11} Затоа биди проклет на земјата, што ја отвори устата за да ја прими крвта на брата ти, од твојата рака! {4:12} Ќе ја обработуваш земјата, но таа веќе не ќе ти го дава својот род. Ќе бидеш вечен скитник на земјата!” {4:13} А Каин Му рече на Господа: „Мојата казна е премногу тешка, за да се поднесува. {4:14} Еве, денес ме тераш од плодната почва; треба да се кријам од Твоето лице и да бидам вечен скитник на земјата - кој ќе ме најде, може да ме убие.” {4:15} А Господ му рече: „Не! Туку кој ќе го убие Каина, врз него ќе биде извршена седмократна одмазда!” И Господ му стави знак на Каина, за да не го убие некој, кој ќе го сретне. {4:16} Каин отиде од пред Господовото лице во земјата Нод, источно од Еден, и таму се насели. {4:17} Каин ја позна својата жена, па таа зачна и го роди Еноха. {4:18} На Еноха му се роди Ирад, а од Ирада потекнува Мехујаил; од Мехујаила потекнува Метусаил; од Метусаила, Ламех. {4:19} Ламех зеде две жени. Едната се викаше Ада, а другата Села. {4:20} Ада го роди Јавала, кој стана прататко на оние што живеат под шатори со добитокот. {4:21} Името на брата му беше Јувал. Тој е прататко на сите кои свират на харфа и кавал. {4:22} Села го роди Тувал-Каина, прататко на оние, кои коват орудија од бронза и железо. Името на Тувал-Каиновата сестра и беше Наама. {4:23} Ламех им рече на своите жени: „Адо и Село, послушајте го мојот глас; Ламехови жени, чујте ја мојата беседа: убив човек, зашто ме рани, и дете, зашто ме удри. {4:24} Ако Каин биде одмазден седмократно, Ламех ќе биде седумдесет и седумкратно!” {4:25} Адам ја позна својата жена, па таа роди син и му го даде името Сит. Таа рече: „Бог ми даде друго дете место Авела, кого Каин го уби.” {4:26} На Сит му се роди син, кому тој му го даде името Енос. Тогаш почнаа да го повикуваат Господовото име. {5:1} Ова е книгата на родословието Адамово: кога Господ го создаде човекот, го направи според Божјото подобие; {5:2} создаде машко и женско. А кога ги создаде, ги благослови и ги нарече - човек. {5:3} Кога на Адама му беа сто и триесет години му се роди син, сличен нему, според неговиот лик и подобие, му го даде името Сит. {5:4} По Ситовото раѓање, Адам живееше осум стотини години; и му се родија уште синови и ќерки. {5:5} Адам поживеа вкупно девет стотини и триесет години. Потоа умре. {5:6} Кога на Сит му беа сто и пет години, му се роди Енос. {5:7} По Еносовото раѓање Сит живееше осум стотини и седум години, па му се родија уште синови и ќерки. {5:8} Сит поживеа вкупно девет стотини и дванаесет години. Потоа умре. {5:9} Кога на Енос му беа деведесет и три години, му се роди Кенан. {5:10} По Кенановото раѓање, Енос поживеа осум стотини и петнаесет години, па му се родија уште синови и ќерки. {5:11} Енос поживеа вкупно девет стотини и пет години. Потоа умре. {5:12} Кога Кенан имаше седумдесет години, му се роди Малалеил. {5:13} По Малалеиловото раѓање, Кенан поживеа осум стотини и четириесет години, и му се родија уште синови и ќерки. {5:14} Кенан поживеа вкупно девет стотини и десет години. И умре. {5:15} Кога Малалеил наполни шеесет години, му се роди Јаред. {5:16} По Јаредовото раѓање, Малалеил поживеа осум стотини и триесет години, та му се родија уште синови и ќерки. {5:17} Малалеил живееше вкупно осум стотини деведесет и пет години. Потоа почина. {5:18} Кога Јаред имаше сто и шеесет и две години, му се роди Енох. {5:19} По Еноховото раѓање Јаред живееше осум стотини години, па му се родија уште синови и ќерки. {5:20} Јаред живееше вкупно девет стотини шеесет и две години. Потоа умре. {5:21} Кога на Енох му беа шеесет и пет години, му се роди Матусал. {5:22} Енох одеше со Бога. По Матусаловото раѓање Енох живееше триста години, и му се родија уште синови и ќерки. {5:23} Енох поживеа вкупно триста шеесет и пет години. {5:24} Енох одеше со Бога, потоа исчезна; Бог го зеде. {5:25} Кога Матусал имаше сто осумдесет и седум години, му се роди Ламех. {5:26} По Ламеховото раѓање Матусал живееше седум стотини осумдесет и две години, па му се раѓаа уште синови и ќерки. {5:27} Матусал поживеа вкупно девет стотини шеесет и девет години. И умре. {5:28} Кога Ламех наполни сто осумдесет и две години, му се роди син. {5:29} Му го даде името Ное, велејќи: „Овој ќе нè утеши, во трудот и во напорот на нашите раце, од земјата, која Бог ја проколна.” {5:30} По Ноевото раѓање Ламех живееше петстотини деведесет и пет години, и му се раѓаа уште синови и ќерки. {5:31} Ламех поживеа вкупно седум стотини седумдесет и седум години. Потоа почина. {5:32} Откако Ное поживеа пет стотини години, му се родија Сим, Хам и Јафет. {6:1} Кога луѓето почнаа да се множат по земјата и им се народија ќерки, {6:2} Божјите синови гледаа дека човечките ќерки се убави, па си ги земаа за жени, кои ќе ги избереа. {6:3} Тогаш Господ рече: „Мојот Дух нема да остане довека во човекот; човекот е телесен, па векот нека му биде сто и дваесет години.” {6:4} Во оние времиња - а и подоцна - на земјата беа Нефили, кога Божјите синови општеа со човечките ќерки, па тие им ги раѓаа оние деца. Тоа се оние, од стари времиња, по сила прочуени луѓе. {6:5} Господ виде колку е голема човековата расипаност на земјата и дека секоја мисла во неговата памет секогаш е само зло. {6:6} Господ воздивна и се натажи во Своето срце дека го создаде човекот на земјата. {6:7} Господ рече: „Ќе ги истребам луѓето што ги создадов од лицето на земјата - од човекот до ѕверот, ползачите и птиците во воздухот - зашто се покајав што ги создадов.” {6:8} Ама Ное најде благодат во Господовите очи. {6:9} Еве го Ноевото родословие: Ное беше праведен и непорочен човек во свое време. Ное одеше со Бога. {6:10} Три сина му се родија на Ное: Сим, Хам и Јафет. {6:11} Во Божјите очи земјата беше се расипала; земјата се наполни со насилства. {6:12} И кога Бог виде како се расипа земјата - та секое суштество на земјата се изопачило - {6:13} Бог му рече на Ное: „Одлучив да им биде крај на сите суштества, зашто земјата се наполни со насилства; и, еве, ќе ги уништам заедно со земјата. {6:14} Направи си брод од гоферово дрво; направи го бродот со соби и намачкај го со смола внатре и надвор. {6:15} А ќе го направиш вака: бродот нека биде триста лакти во должина, педесет во ширина, а триесет лакти во височина. {6:16} Направи му отвор за светлина на бродот, заврши го на лакт до врвот; направи врата на бродот отстрана; направи три ката во него: долни, среден и горен. {6:17} Еве, Јас ќе пуштам потоп - води на земјата - за да загине секое суштество под небото, сè во што има животен дух: сè на земјата треба да загине. {6:18} А со тебе ќе склучам Завет; ти ќе влезеш во бродот - ти и твоите синови со тебе, твојата жена и жените на твоите синови. {6:19} А од сè што е живо - од сите суштества - воведи во бродот по две од секое, за да преживеат со тебе, и нека бидат машко и женско. {6:20} Од птиците според нивните видови, од животните според нивните видови, и од сите суштества што ползат по почвата според нивните видови: по две од сите нека влезат кај тебе, за да преживеат. {6:21} Земи со себе сè за јадење па чувај го, за да има храна за тебе и за нив.” {6:22} Ное направи така. Сè како што му заповеда Бог, така стори. {7:1} Тогаш Господ му рече на Ное: „Влезете: ти и сето твое семејство во бродот, зашто видов дека единствено ти си праведен пред Мене во ова време. {7:2} Земи со себе од сите чисти животни по седум двојки: машкото и неговата женка. {7:3} Исто така од небесните птици по седум двојки - машкото и женката - за да им се запази семето на земјата. {7:4} Зашто, по седум дена, ќе пуштам дожд на земјата: четириесет денови и четириесет ноќи, та ќе го истребам од лицето на земјата секое живо суштество, што сум го создал.” {7:5} Ное направи сè, како што му нареди Господ. {7:6} Ное имаше шестотини години кога потопот дојде на земјата. {7:7} И пред потопните води влегоа во бродот со Ное: неговите синови, неговата жена и жените на неговите синови. {7:8} Од чистите животни и од животните што не беа чисти, од птиците, од сè што лази по земјата, {7:9} влегоа по две - машко и женско - во бродот, со Ное, како што Бог му заповеда на Ное. {7:10} А на седмиот ден, потопните води заплискаа врз земјата. {7:11} Во оној ден - на шестотата година на Ноевиот живот, во вториот месец, во седумнаесеттиот ден на месецот - бликнаа сите извори на бездната, се отворија сите небесни брани. {7:12} И дожд удри да паѓа по земјата четириесет денови и четириесет ноќи. {7:13} Во оној ден влегоа во бродот Ное и неговите синови: Сим, Хам и Јафет, Ноевата жена и трите жени на Ноевите синови со нив; {7:14} тие, и сите видови животни: добитокот, лазачите што ползат по земјата, птиците и разновидни крилести суштества, {7:15} влегоа во бродот со Ное, по две од сите суштества што имаат во себе жива душа. {7:16} Сè што влезе беше двојка: машки и женски пол од сите суштества, како што Бог му нареди на Ное. Тогаш Господ ја затвори вратата зад него. {7:17} Поројниот дожд паѓаше на земјата четириесет денови; водите растеа постојано и го носеа бродот: се дигна високо над земјата. {7:18} Водите надоаѓаа бујно над земјата и растеа високо, а бродот пловеше по површината. {7:19} Водите поплавуваа сè посилно и растеа над земјата, така што ги покрија сите највисоки планини под небото. {7:20} Водите се креваа петнаесет лакти над потонатите планини. {7:21} Загинаа сите суштества што се движеа по земјата: птиците, добитокот, ѕверовите, сите лазачи и сите луѓе. {7:22} Сè што имаше животно дишење во своите носалки - сè што беше на копното - загина. {7:23} Беше истребено секое суштество од земјината површина: човекот, животните, лазачите и небесните птици, сè беше збришано од земјата. Останаа само Ное и оние што беа со него во бродот. {7:24} Водите се задржаа над земјата сто и педесет денови. {8:1} Тогаш Господ си спомна за Ное, за сите ѕверови и за сиот добиток што беше со него во бродот, па го раздвижи ветерот над земјата, за да ја отстрани водата. {8:2} Изворите на бездната и небесните брани се затворија, и дождот од небото запре. {8:3} Водите се повлекуваа бавно од земјата. По сто и педесет денови водите стивнаа, {8:4} а во седмиот месец, во седумнаесеттиот ден на месецот, бродот застана на горите на Арарат. {8:5} Водите намалуваа непрекратно до десеттиот месец, а на првиот ден на десеттиот месец се покажаа планинските врвови. {8:6} Кога поминаа четириесет денови, Ное го отвори прозорецот, што го имаше направено на бродот; {8:7} и пушти гавран, што постојано одлетуваше и долетуваше, додека водите не се исушија од земјата. {8:8} Потоа пушти гулаб, за да види дали ја снема водата од земјата. {8:9} Но гулабот не најде место за своите нозе и се врати при него, во бродот, зашто водата ја покриваше целата земна површина; тој ја испружи раката, го фати гулабот и го внесе кај себе, во бродот. {8:10} И почека уште седум дена, пак го испрати гулабот од бродот. {8:11} Навечер гулабот се врати при него, и ете, во клунот имаше свеж маслинен лист; така Ное научи дека водите спаднаа на земјата. {8:12} Потоа почека уште седум дена и пак го пушти гулабот: и тој веќе не се врати при него. {8:13} Во шест стотини и првата година на Ноевиот живот, во првиот месец, на првиот ден на месецот, водата пресуши на земјата. Ное го дигна покривот на бродот и погледна, и ете, површината на земјата беше окопнета. {8:14} А во вториот месец, во седумнаесеттиот ден на месецот, земјата беше сува. {8:15} Тогаш Бог му рече на Ное: {8:16} „Излезете од бродот: ти, твојата жена, твоите синови и твоите снаи со тебе. {8:17} Изведи ги, со себе, сите живи суштества, сите созданија што се со тебе: птиците, добитокот и сите лазачи, што ползат по земјата; нека се разотидат по земјата, нека се плодат и нека се множат на земјата.” {8:18} И Ное излезе, а со него и: неговите синови, неговата жена и неговите снаи. {8:19} И сите животни, сите лазачи, сите птици - сите созданија што се движат по земјата - излегоа од бродот, вид по вид. {8:20} И Ное Му изгради жртвеник на Господа; зеде од секое чисто животно и од секоја чиста птица и принесе на жртвеникот жртви паленици. {8:21} Господ го помириса пријатниот мирис и рече во Своето срце: „Никогаш повеќе нема да ја проколнувам земјата заради човекот; зашто човековите мисли се лоши од неговиот почеток; ниту некогаш ќе ги уништам сите живи суштества, како што направив. {8:22} Сè додека постои земјата, никогаш нема да прекратат: сеидба и жетва, студот и горештината, летото и зимата, денот и ноќта.” {9:1} Тогаш Бог ги благослови Ное и неговите синови и им рече: „Плодете се и множете се и наполнете ја земјата. {9:2} Нека се плашат и нека треперат од вас сите животни на земјата, сите птици во воздухот, {9:3} сè што се движи и живее нека ви биде за храна; ви дадов сè како што ви ја дадов зелената трева. {9:4} Само не јадете го месото со неговиот живот, односно со неговата крв. {9:5} А за вашата крв, за вашиот живот, ќе барам сметка: ќе ја барам од секое животно; и од човекот за неговиот брат; ќе барам сметка за човечкиот живот. {9:6} Кој пролее човечка крв, Човек ќе ја пролее неговата крв! Зашто Бог го создаде човекот Според Својот образ. {9:7} А вие, плодете се и множете се, наполнете ја земјата и подложете ја под себе!” {9:8} Уште Бог им рече на Ное и на неговите синови, со него: {9:9} „Еве, Јас го склучувам Својот Завет со вас и со вашето потомство, после вас, {9:10} и со сите живи суштества што се со вас: со птиците, со добитокот, со ѕверовите, - со сè што излезе, со вас од бродот - со сите живи суштества на земјата. {9:11} Го поставувам Својот Завет со вас, така што никогаш повеќе потопните води нема да ги уништат живите суштества, ниту пак некогаш потопот ќе ја опусти земјата. {9:12} И Бог рече: „А ова е знакот на Заветот, Што го склучувам меѓу Себе и вас И со сите живи суштества што се со вас, За идните поколенија: {9:13} Го сместувам Мојот божилак во облакот, За да биде залог за Заветот, Меѓу Мене и земјата. {9:14} Кога ќе дотерам облаци над земјата, А божилакот се појави во облакот, {9:15} Ќе си спомнам за Својот Завет, За Заветот меѓу Мене и вас И секое живо суштество: И потоп повеќе нема да има, За да го истреби секое суштество. {9:16} Кога божилакот ќе се појави во облакот, Јас ќе го видам И ќе си спомнам за вечниот Завет Меѓу Бога и секоја жива душа, И секое тело на земјата.” {9:17} И Бог му рече на Ное: „Тоа нека е знак на Заветот, што го склучив меѓу Себе и сите живи суштества на земјата.” {9:18} Ноевите синови, што излегоа од бродот, беа: Сим, Хам и Јафет. А Хам е прататко на Ханаанците. {9:19} Тројцава беа Ноеви синови и од нив се насели целиот свет. {9:20} А Ное почна да ја обработува земјата и посади лозје. {9:21} Се напи вино и се испијани, па се разголи во својот шатор. {9:22} Хам, прататкото на Ханаанците, го виде разголениот татко и им го кажа тоа на своите двајца браќа надвор. {9:23} А Сим и Јафет зедоа наметка, па ја префрлија преку своите раменици и одејќи назадечки ја покрија со неа, татковата голота. Лицата им беа свртени на другата страна, така што не го видоа татка си гол. {9:24} Кога Ное се отрезни од виното и дозна што му направи најмладиот син, {9:25} рече: „Проклет да е Ханаан, и да им биде слуга на своите браќа!” {9:26} Тогаш продолжи: „Благословен да е Господ, Симовиот Бог, а Ханаан ќе му биде слуга! {9:27} Бог нека го рашири Јафета, аа да живее во Симовите шатори, Ханаан нека му е слуга!” {9:28} А по потопот Ное поживеа триста и педесет години. {9:29} Ное живееше вкупно девет стотини и педесет години; и почина. {10:1} Ова е родословието на Ноевите синови: Сим, Хам и Јафет, на кои им се родија синови после потопот. {10:2} Јафетови синови: Гомер, Магог, Мадај, Јаван, Тувал, Мосох и Тирас. {10:3} А Гомерови синови: Асханаз, Рифат и Тогарма. {10:4} А Јаванови синови: Елисај, Тарсис, Китим и Доданим. {10:5} Од нив се раширија народите по островите; според своите земји - секој со сопствен јазик - според своите племиња и народи. {10:6} Хамови синови: Хус, Мицраим, Фут и Ханаан. {10:7} А Хусови синови: Сева, Евила, Савта, Рама и Савтека. Рамови синови: Шева и Дедан. {10:8} Од Хус се роди и Нимрод, кој стана прв велемоќник на земјата. {10:9} Тој беше добар ловец пред Господа. Затоа се вели: „Голем ловец, пред Господа, како Нимрод!” {10:10} Во почеток тој царуваше над Вавилон, Ерех, Акад и Халне, во Сенарската Земја. {10:11} Од таа земја излезе Асур и ги изгради: Ниневија, Ровот-Ир, Халах {10:12} и Ресен, меѓу Ниневија и Халах, што е голем град. {10:13} Од Мицраим произлегоа: Лудимците, Анамимците, Левиамците, Нафтухимците, {10:14} Патрусимците, Каслухимците, од кои потекнуваат Филистејците, и Кафторимците. {10:15} Од Ханаан потекнуваат: неговиот првенец Сидон и Хете. {10:16} Натаму: Евусејците, Аморејците, Гергесејците, {10:17} Евејците, Арукејците, Асенејците, {10:18} Арватците, Цемарејците и Аматејците. Потоа хананските племиња се раширија, {10:19} така што ханаанските предели се тегнеа од Сидон кон Герар, сè до Газа, па кон Содом и Гомор, Адма и Цевоим до Лаша. {10:20} Тоа се Хамовите синови, според своите племиња и јазици, според своите земји и народи. {10:21} А и на Сим - прататко на сите Еверовци и постар Јафетов брат - му се родија синови. {10:22} Симови синови: Елам, Асур, Арфаксад, Луд и Арам. {10:23} А Арамови синови: Уз, Ул, Гетер и Маш. {10:24} И на Арфаксад му се роди Сала, а на Сала му се роди Евер. {10:25} А на Евера му се родија два сина; името на едниот беше Фалек, зашто во негово време се раздели земјата; а името на неговиот брат беше Јоктан. {10:26} Од Јоктана се родија: Алмодад, Шалеф, Хацармавет, Јарах, {10:27} Адорам, Узал, Дикла, {10:28} Овал, Авимаил, Шева, {10:29} Офир, Евил и Јовав; сите тие беа Јоктанови синови. {10:30} Нивните населби се тегнеа од Меша сè до Сефар, планинско подрачје на исток. {10:31} Тоа се Симовите синови според своите племиња, јазици, земји и народи. {10:32} Тоа се семејствата на Ноевите синови според нивните поколенија, во нивните народи. Од нив се раширија народите по земјата, после потопот. {11:1} Целата земја имаше еден јазик и исти зборови. {11:2} Ама кога луѓето се преселија од исток, најдоа рамница во Сенарската Земја, и се населија таму. {11:3} И си рекоа еден на друг: „Ајде, да направиме плитари и да ги испечеме во оган!” Плитарите им беа место камен, а смолата место кал. {11:4} Тогаш рекоа: „Ајде, да си изградиме град и кула, со врв до небото! Да си спечалиме име, за да не се распрснеме по целата земја!” {11:5} Господ слезе да ги види градот и кулата, што луѓето ги градеа. {11:6} И Господ рече: „Ете, еден народ се, со еден јазик за сите! Но, ова е само почеток на нивните настојувања. Сега ништо нема да им биде неостварливо, што и да намислат да направат. {11:7} Да слеземе и да им го измешаме јазикот, за да не се разбираат еден со друг што зборуваат.” {11:8} Така Господ ги распрсна оттаму по целата земја и прекратија да го ѕидаат градот. {11:9} Затоа е наречен Вавилон (Мешање), зашто Господ го измеша таму јазикот на целата земја. {11:10} Овие се Симови потомци: кога Сим имаше сто години - на две години по потопот - му се роди Арфаксад. {11:11} По Арфаксадовото раѓање, Сим живееше пет стотини години и му се раѓаа уште синови и ќерки. {11:12} Кога Арфаксад наполни триесет и пет години, му се роди Сала; {11:13} а по Салиното раѓање Арфаксад живееше четири стотини и три години, и му се раѓаа уште синови и ќерки. {11:14} Кога Сала имаше триесет години, му се роди Евер; {11:15} а по Еверовото раѓање Сала живееше четири стотини и три години, и му се раѓаа уште синови и ќерки. {11:16} Кога Евер имаше триесет и четири години, му се роди Фалек. {11:17} По Фалековото раѓање, Евер поживеа четири стотини и триесет години, и му се родија уште синови и ќерки. {11:18} Кога Фалек наполни триесет години, му се роди Рагав. {11:19} По Рагавовото раѓање, Фалек живееше двеста и девет години, и му се родија уште синови и ќерки. {11:20} Кога на Рагав му беа триесет и две години, му се роди Серух. {11:21} По Серуховото раѓање, Рагав поживеа двеста и седум години, и му се народија уште синови и ќерки. {11:22} Кога Серух имаше триесет години, му се роди Нахор. {11:23} По Нахоровото раѓање, Серух живееше двеста години и му се родија уште синови и ќерки. {11:24} Кога Нахор имаше дваесет и девет години, му се роди Тара. {11:25} По Тариното раѓање, Нахор живееше сто и деветнаесет години, и му се природија уште синови и ќерки. {11:26} Кога на Тара му беа седумдесет години, му се родија Аврам, Нахор и Аран. {11:27} Ова е Тарино потомство: На Тара му се родија: Аврам, Нахор и Аран; а на Аран му се роди Лот. {11:28} Аран почина пред татка си, во својата родна земја, во Халдејски Ур. {11:29} Аврам и Нахор се оженија. Името на Аврамовата жена беше Сара, а на Нахоровата - Мелха, ќерка на Арам, татко на Мелха и Есха. {11:30} Сара беше неротка, немаше пород. {11:31} Тара ги поведе: својот син Аврам, својот внук Лот, Арановиот син, и својата снаа Сара, сопругата на сина си Аврама, и се запати, со нив, од Халдејскиот Ур кон Ханаанската Земја. Кога стигнаа до Харан, се населија таму. {11:32} А Тариниот век стигна до двеста и пет години; а тогаш Тара почина во Харан. {12:1} Господ му рече на Аврама: „Излези од својата земја, од родното место и од татковиот дом; и оди во земјата што ќе ти ја покажам. {12:2} Ќе направам голем народ од тебе, ќе те благословам, ќе го прославам твоето име и самиот ќе бидеш благослов. {12:3} Јас ќе ги благословам оние, кои ќе те благословуваат, а ќе ги проколнам оние, кои ќе те проколнуваат. И во тебе ќе бидат благословени сите племиња на земјата. {12:4} Тогаш Аврам тргна, како што му рече Господ. И Лот тргна со него. Аврам имаше седумдесет и пет години кога излезе од Харан. {12:5} Аврам ги поведе со себе: својата жена Сара и својот внук Лот, со целиот имот што го спечалија и со сите луѓе што ги доби во Харан, и сите тргнаа кон Ханаанската Земја. Кога стигнаа во Ханаан, {12:6} Аврам ја пропатува земјата до местото Сихем - до дабот Море. Во тоа време Ханаанците живееја во земјата. {12:7} Господ му се јави на Аврама и рече: „Ќе му ја дадам оваа земја на твоето потомство.” И Аврам му направи таму жртвеник на Господа, Кој му се јави. {12:8} Оттаму се премести кон ридот, што е на исток од Ветил. Таму го оптегна својот шатор, меѓу Ветил на запад и Гај на исток. И таму Му направи жртвеник на Господа и го повика Господовото име. {12:9} Потоа Аврам продолжи да патува сè кон југ, кон Негев. {12:10} Кога настапи глад во земјата, Аврам слезе во Египет да поживее таму, зашто голем глад завладеа во земјата. {12:11} Кога се наближи до влезот во Египет, и рече на својата жена Сара: „Знам дека си убава жена. {12:12} Кога Египетците ќе те видат, ќе речат: ‘Тоа е неговата жена’, и мене ќе ме убијат, а тебе ќе те остават жива. {12:13} Кажи дека си ми сестра, за да ми биде и мене добро заради тебе и да го запазат мојот живот заради твојот збор.” {12:14} Навистина, кога Аврам влезе во Египет, Египетците видоа дека жената е многу убава. {12:15} Ја видоа и фараоновите дворјани и му ја пофалија на фараонот и ја одведоа жената во фараоновиот дворец. {12:16} Тој му направи добро на Аврама заради неа; Аврам имаше овци, говеда, ослиња, слуги, слугинки, ослици и камили. {12:17} Но Господ ги удри фараонот и неговиот дом со големи проклетства заради Аврамовата сопруга Сара. {12:18} Тогаш фараонот го повика Аврама и му рече: „Што е тоа што ми направи? Зошто не ми кажа дека ти е жена? {12:19} Зошто ми рече - сестра ми е - па јас си ја зедов за жена. А сега, ете ти ја жената, земи ја и оди си.” {12:20} И фараонот му одреди луѓе, кои го испратија со неговата жена и со сè што имаше. {13:1} Така Аврам излезе од Египет кон Негев, (на југ) со својата жена и со сè што имаше, и Лот отиде со него. {13:2} Аврам беше многу богат со добиток, сребро и злато. {13:3} Одеше од место до место, од јужната страна до Ветил, {13:4} до местото каде го имаше оптегнато неговиот шатор отпорано, меѓу Ветил и Гај, и каде подигна жртвеник. Таму Аврам го повика Господовото име. {13:5} Исто и Лот, кој го придружуваше Аврама, имаше овци, говеда и шатори, {13:6} така што земјата не можеше да ги издржува доколку останеа заедно. Нивниот имот беше голем и не можеа да престојуваат заедно. {13:7} Меѓу пастирите на Аврамовиот добиток и пастирите на Лотовиот добиток, избувнуваше спор. Во тоа време Ханаанците и Ферезејците живееја во таа земја. {13:8} Затоа Аврам му рече на Лота: „Да не спориме јас и ти, ни моите пастири и твоите пастири, зашто сме браќа. {13:9} Не е ли пред тебе целата земја? Оддели се од мене! Ако тргнеш налево, јас надесно; ако тргнеш надесно, јас налево.” {13:10} Лот ги подигна очите и согледа колку е добро наводнувана Јорданската Долина, како некаква Господова градина, како Египетската Земја сè до Сигор, пред Господ да ги истреби Содом и Гомор. {13:11} Затоа Лот ја избра целата Јорданска Долина и замина на исток. Така се одделија еден од друг. {13:12} Аврам остана во Ханаанската Земја, додека Лот живееше во градовите на рамницата и ги преместуваше своите шатори до Содом. {13:13} А жителите на Содом беа многу зли и грешни пред Господа. {13:14} Господ му рече на Аврама, откако Лот се оддели од него: „Подигни ги своите очи, од местото каде си, и погледај кон север, југ, исток и запад, {13:15} зашто сета земја, што можеш да ја видиш, ќе ти ја дадам тебе, и на твоето потомство довека. {13:16} Ќе го направам твоето потомство како прав на земјата. Ако некој може да го изброи правот на земјата, тогаш ќе може да го преброи и твоето потомство. {13:17} Стани! Помини ја земјата надолж и нашироко, зашто тебе ќе ти ја дадам.” {13:18} Тогаш Аврам ги крена шаторите и дојде и се насели при дабот Мамра, што е во Хеврон. Таму Му направи жртвеник на Господа. {14:1} Кога Амарфал беше цар на Сенар, Ариох цар на Елесар, Ходолгомор цар на Елам и Таргал цар на Гоим, {14:2} тие почнаа војна против Вер, цар на Содом; Варса цар на Гомор; Сенара цар на Адма; Симовор цар на Севоим и против царот на Вала, што е сега Сигор. {14:3} Сите тие се собраа во Сидимската Долина, каде е денес Соленото Море. {14:4} Дванаесет години му служеа на Ходолгомор, но на тринаесеттата кренаа востание. {14:5} Во четиринаесеттата година се кренаа Ходолгомор и царевите што беа со него и ги поразија: Рафајците во Карнаимскиот Астарот и Зузејците во Ам и Омејците во Киријатското Поле, {14:6} и Хорејците во планинскиот крај Сир, близу до Фаранската Рамница, што е покрај пустината. {14:7} Оттаму се повлекоа назад и стигнаа во Ен-Миспат, што е сега Кадис, и ја покорија целата земја на Амаликците и на Аморејците, кои живееја во Асасон-Тамар. {14:8} Потоа истапи царот на Содом и царот на Гомор и царот на Адма и царот на Севоим и царот на Вала, што е сега Сигор, и стапија во борба против оние, кои беа во Сидимската Долина: {14:9} против Ходолгомор, царот на Елам; Таргал, царот на Гоим; Амарфал, царот на Сенар; Ариох, царот на Еласар - четири цареви против пет. {14:10} Сидимската Долина беше полна со дупки, од кои вадеа смола; та царевите на Содом и Гомор, бегајќи паднаа во нив, а другите избегаа на планината. {14:11} Победниците ги зедоа сите богатства на Содом и Гомор и сета нивна храна и си отидоа. {14:12} Го зедоа и Лот, Аврамовиот внук од брат - кој живееше во Содом - и целиот негов имот, и си отидоа. {14:13} А еден што се спаси, брат Есхолов и Авнанов, Аврамови сојузници, му ја соопштија веста на Евреинот Аврам, кој живееше при дабот на Аморејска Мамра. {14:14} Кога Аврам чу дека е заробен неговиот внук, ги собра своите момчиња - родени во неговиот дом - триста и осумнаесет обучени мажи, ги вооружи и тргна во потера до Дан. {14:15} Ги подели своите момчиња во две групи, ги нападнаа ноќе и ги порази. Ги гонеше до Хова, северно од Дамаск. {14:16} Го врати целиот имот; го врати и својот внук Лот, со сето негово богатство, а и жените и мажите. {14:17} Откако се врати, по поразот на Ходолгомор и на царевите, кои беа со него, царот на Содом му излезе во пресрет во Савинската долина, што е Царски Дол. {14:18} А Малхиседек, царот на Салим, изнесе леб и вино. Тој Му беше свештеник на Сèвишниот Бог. {14:19} Го благослови велејќи: „Благословен да биде Аврам, Од Сèвишниот Бог, Творец на небото и земјата! {14:20} Благословеи да биде и Сèвишниот Бог, Кој ти ги предаде непријателите во твои раце!” {14:21} Тогаш содомскиот цар му рече на Аврама: „Дај ми ги луѓето, а имотот задржи го за себе!” {14:22} Аврам му одговори на царот на Содом: „Ја кревам раката пред Сèвишниот Господ, Создателот на небото и земјата, {14:23} и се колнам дека нема да земам ни конче ни ремче за обувка, ни што и да е твое, за да не речеш: ‘Аврам се збогати од мене’, {14:24} освен она што го изедоа моите момчиња и делот на мажите, кои дојдоа со мене: Авнан, Есхол и Мамриј, тие нека си го земат делот.” {15:1} По тие настани Бог му испрати слово на Аврама, во видение: „Не бој се, Авраме! Јас Сум твој штит; а твојата награда ќе биде многу голема.” {15:2} Аврам рече: „Господи Боже, што ќе ми се даровите, кога останав без пород; кога овој Елиезер, од Дамаск, ќе го наследи мојот дом?” {15:3} Аврам рече уште: „Ете, не ми даде потомство, и слугата роден во мојот дом ќе ми биде наследник.” {15:4} Ама Господ пак му испрати слово: „Тој нема да стане твој наследник; туку ќе те наследи твојот потомок, кој ќе произлезе од твоето бедро.” {15:5} Го изведе надвор и рече: „Погледај сега на небото и изброј ги ѕвездите, ако можеш да ги преброиш.” И му рече: „Толкаво ќе биде твоето потомство.” {15:6} Аврам Му поверува на Господа и тоа му се засмета за праведност. {15:7} Тогаш Тој му рече: „Јас Сум Господ, Кој те изведе од Халдејскиот Ур, за да ти ја предадам оваа земја во наследство!” {15:8} А тој рече: „Господи, Господи, по што ќе знам дека ќе биде моја?” {15:9} Господ му одговори: „Принеси ми тригодишна јуница, тригодишна коза, тригодишен овен, грлица и гулапче.” {15:10} Тој Му донесе сè тоа, ги расече наполовина и ги стави половините една спроти друга; птиците не ги пресече. {15:11} Грабливи птици слетуваа на труповите, но Аврам ги растеруваше. {15:12} При зајдисонце, длабок сон го опфати Аврама, а тогаш густ мрак се спушти врз него, полн со морничавост. {15:13} И Господ му рече на Аврама: „Знај дека твоите потомци ќе бидат странци во туѓа земја; ќе робуваат и ќе бидат угнетувани четири стотини години; {15:14} ама Јас ќе му судам на народот кому ќе му робуваат; и конечно ќе излезат со големо благо. {15:15} А ти ќе отидеш при своите татковци во мир; ќе бидеш погребан во добра старост. {15:16} Твоите потомци ќе се вратат тука во четвртото поколение, зашто уште не се исполни мерата на аморејските злодела.” {15:17} А кога сонцето зајде и падна густа темнина, ете, дим како од печка, а огнен пламен помина меѓу расечените делови. {15:18} Во тој ден Господ склучи завет со Аврама, велејќи: „Му ја давам земјава на твоето потомство, од Реката во Египет до Големата Река, реката Еуфрат: {15:19} земјата на: Кенејците, Кенезијците, Кедмонејците, {15:20} Хетејците, Ферезејците, Рафаимците, {15:21} Аморејците, Ханаанците, Гергесејците и Евусејците.” {16:1} Аврамовата жена Сара не му роди деца. А имаше слугинка Египетка, по име Агара. {16:2} И Сара му рече на Аврама: „Гледаш, Господ ме направи неплодна. Влези кај мојата слугинка, можеби ќе добијам деца.” Аврам ги послуша Сарините зборови. {16:3} И така, откако Аврам престојуваше десет години во Ханаанската Земја, неговата жена Сара ја зеде Агара, Египетката, нејзина слугинка, и му ја даде на својот маж Аврам за сопруга. {16:4} Тој влезе кај Агара и таа зачна. А кога виде дека зачна, гледаше со презирање врз својата господарка. {16:5} Тогаш Сара му рече на Аврама: „Неправдата што ми се нанесува е твоја вина! Ти ја дадов мојата слугинка во твоите прегратки, но таа откако забележа дека зачна, ме гледа со презир. Господ нека биде судија меѓу нас!” {16:6} Тогаш Аврам и одговори на Сара: „Ете, твојата слугинка е во твоја рака: постапи со неа како што сакаш.” Сара се однесуваше со неа толку лошо што таа избега од неа. {16:7} Господов ангел ја најде во пустината, при изворот - на патот кон Сур - {16:8} и ја праша: „Агаро, Сарина слугинко, откаде доаѓаш и каде одиш?” А таа одговори: „Еве, бегам од својата господарка Сара.” {16:9} А Господовиот ангел и рече: „Врати се кај господарката твоја и покори и се под нејзините раце! {16:10} Ангелот Господен уште и рече: „Ќе го умножам мошне твоето потомство; не ќе може да биде избројано поради множеството.” {16:11} Натаму Господовиот ангел и рече: „Ете, ти си бремена и ќе родиш син. Дај му име Исмаил (Кого Бог Го Слуша), зашто Господ ја чу твојата мака. {16:12} Тој ќе биде како диво осле: неговата рака ќе се крева на секого, и сечија рака на него; и тој ќе живее, во близина на сите свои браќа.” {16:13} Таа Го нарече Господа, Кој и зборуваше: „Ти Си Сè видечки Бог (Ел Рои), зашто - таа рече - „Го видов Бога и после видувањето останав жива!” {16:14} Затоа изворот се вика Вир-Лахај-Рои - Кладенец на Животворниот Сè видечки Бог; а ене го меѓу Кадис и Варад. {16:15} Агара му роди син на Аврама, а Аврам му даде име Исмаил, на синот што му го роди Агара. {16:16} Аврам имаше осумдесет и шест години кога Агара му го роди Исмаила. {17:1} Кога Аврам имаше деведесет и девет години, Господ му се јави и му рече: „Јас Сум Ел Шадај - Сè моќен Бог, оди по Мојот пат и биди непорочен. {17:2} А Својот Завет го склучувам со тебе и ќе те размножам многу.” {17:3} Аврам падна ничкум додека Господ му зборуваше уште: {17:4} „А ова е Мојот Завет со тебе, ќе станеш татко на многу народи; {17:5} и повеќе нема да се викаш Аврам (Висок Татко), туку името ќе ти биде Авраам (Татко на Множество), зашто те поставувам за татко на многу народи. {17:6} Ќе те направам многу плоден; ќе произведам народи од тебе и цареви ќе произлезат од тебе. {17:7} Го склучив Својот Завет меѓу Мене и тебе и твоето потомство, после тебе - Свој вечен Завет за векови: Јас ќе ви бидам Бог тебе и на твоето потомство, после тебе. {17:8} Ви ја давам, тебе и на твоето потомство после тебе, земјата, во која престојуваш како придојденец, целата Ханаанска Земја, во вечна сопственост, а Јас ќе им бидам Бог.” {17:9} Уште Бог му рече на Авраама: „А ти чувај го Мојот Завет - ти и твоето потомство по тебе низ сите родови. {17:10} А ова е Мојот Завет, со тебе и со твоето потомство после тебе, што треба да го чувате: секое машко меѓу вас нека биде обрезано. {17:11} Обрезувајте се и тоа нека е знак на Заветот меѓу Мене и вас. {17:12} Секое машко среде вас, низ вашите поколенија, кога ќе наполни осум дена, нека биде обрезано, како она што е родено во вашиот дом, така и она што е купено со сребро од некој странец, кој не е од вашата крв. {17:13} Да, и родениот во твојот дом и купениот со сребро треба да биде обрезан! Така Мојот Завет на вашите тела ќе остане вечен Завет. {17:14} Машкото што не ќе биде обрезано, нека биде истребено од својот род: зашто го нарушило Мојот Завет.” {17:15} После Бог му рече на Авраама: „На твојата жена Сара не и е повеќе името Сара: името ќе и биде Сáра. {17:16} Ќе ја благословам неа и ќе ти дадам син од неа; ќе излеам благослов врз неа и ќе стане мајка на многу народи; цареви на народи ќе произлезат од неа.” {17:17} Авраам падна ничкум и се насмеа и рече во себеси: „Зар може да му се роди дете на оној, кој има сто години? Зар Сáра ќе раѓа во деведесеттата година?” {17:18} Авраам му рече на Бога: „Нека поживее Исмаил пред Тебе!” {17:19} А Бог рече: „Сепак твојата жена Сáра ќе ти роди син; дај му име Исак. Својот Завет ќе го склучам со него; вечен Завет со него и со неговото потомство после него. {17:20} Те послушав и за Исмаила. Еве го благословувам: ќе го направам плоден и ќе го размножам многу; дванаесет кнезови ќе произлезат од него и голем народ ќе направам од него. {17:21} Но ќе го држам Својот Завет со Исак, кого ќе ти го роди Сара, догодина во ова време.” {17:22} Кога го заврши разговорот со него, Бог замина од кај Авраама. {17:23} Потоа Авраам ги зеде: својот син Исмаил и сите кои беа родени во неговиот дом и сите што ги купи со сребро - сите машки домашни - и ги обреза во истиот ден, како што Бог му рече. {17:24} Авраам имаше деведесет и девет години кога се обреза, {17:25} а неговиот син Исмаил имаше тринаесет години кога го обреза. {17:26} Така во истиот ден беа обрезани Авраам и неговиот син Исмаил; {17:27} и сите машки во неговиот дом, како родените во неговата куќа, така и купените со сребро од странци - сите беа обрезани заедно со него. {18:1} Потоа Господ му се јави кај дабот Мамра, додека седеше пред влезот на својот шатор, во дневната жега. {18:2} Кога ги подигна очите, забележа тројца мажи, како стојат не далеку од него. Штом ги здогледа, се стрча од влезот на шаторот, за да ги пресретне. Им се поклони до земја {18:3} и рече: „Господи мој, ако најдов милост во Твоите очи, не одминувај го Својот слуга! {18:4} Нека донесат малку вода и ќе ги измијат Вашите нозе; и одморете се под дрвово. {18:5} Ќе донесам малку леб да ги поткрепите Своите срца, пред да заминете натаму, зашто навративте при Свој слуга.” Тие одговорија: „Добро, стори како што рече!” {18:6} Авраам побрза во својот шатор, при Сáра, и и рече: „Бргу! Три мери чисто брашно! Замеси го и испечи погачи!” {18:7} Тогаш Авраам отрча кај добитокот, фати младо и згоено теле и му го даде на момокот да го зготви набрзина. {18:8} После зеде маст, млеко и зготвено теле и ги стави пред нив; а самиот стоеше пред нив, додека јадеа. {18:9} „Каде е жена ти Сáра?”- го прашаа. А тој одговори: „Ене ја во шаторот.” {18:10} Тогаш еден од нив рече: „Јас пак ќе се вратам при тебе, догодина, во ова време; а твојата жена Сáра ќе има син.” Зад него, на влезот на шаторот, Сáра потслушнуваше. {18:11} А Авраам и Сáра беа остарени, во напредната возраст. На Сáра и прекрати вообичаеното кај жените. {18:12} Затоа Сáра се насмеа во себеси и си рече: „Откако овенав, сега ли ќе ја испитам радоста? Освен тоа и мојот господар е стар!” {18:13} Тогаш Господ го праша Авраама: „Зошто се насмеа Сáра, велејќи: ‘Како ќе родам јас кога сум стара?’ {18:14} Има ли нешто невозможно за Господа? Ќе се вратам кај тебе откако ќе помине времето на бременоста: Сáра ќе има син.” {18:15} Тогаш Сáра одрече, велејќи: „Не се смеев.” Дека се исплаши. Но Тој рече: „Да, ти се смееше!” {18:16} Луѓето станаа и тргнаа кон Содом. Авраам тргна со нив, за да ги испрати. {18:17} Господ рече: „Зар да го кријам од Авраама она што ќе го сторам, {18:18} кога од Авраама ќе стане голем и броен народ, и во него ќе бидат благословени сите народи на земјата? {18:19} Зашто Јас го познавам него, тој ќе ги поучува своите деца и својот дом после него како да одат по Господовиот пат и да прават она што е праведно и добро, така да може Господ да го исполни она што му го вети на Авраама.” {18:20} Тогаш Господ продолжи: „Голема е викотница против Содом и Гомор, бидејќи нивниот грев е претежок. {18:21} Ќе слезам долу да видам дали прават навистина така, како што вели тужбата што стигна до мене. Сакам да разгледам.” {18:22} Оттаму луѓето тргнаа кон Содом, додека Авраам стоеше уште пред Господа. {18:23} Тогаш Авраам се приближи и рече: „Ќе го погубиш ли и невиниот со виновниот? {18:24} Можеби има педесет праведници во градот. Зар ќе го уништиш местото и нема да го поштедиш заради педесетте невини, кои се таму? {18:25} Далеку да е од Тебе тоа да го погубиш невиниот со виновниот, така што и праведниот и нечесниот да поминат исто! Далеку да е од Тебе! Зар ни Судијата на целиот свет нема да суди праведно?” {18:26} „Ако најдам педесет праведни во градот Содом - одговори Господ - заради нив ќе го поштедам целото место.” {18:27} „Еве, јас пак се осмелувам да му зборувам на Господа, - пак проговори Авраам. - Јас, кој сум прав и пепел: {18:28} Можеби ќе има пет праведници помалку од педесет? Дали би го истребил целиот град заради петмината?” „Нема да го разурнам ако најдам таму четириесет и пет,” одговори. {18:29} Авраам пак рече: „Можеби ќе се најдат таму само четириесет?” Тој одговори: „Нема да го сторам тоа заради четириесетмината.” {18:30} Потоа рече: „Господ нека не се лути ако продолжам: „Можеби ќе се најдат таму само триесет?” Одговори: „Нема да го направам тоа ако најдам таму само триесет.” {18:31} Продолжи натаму: „Еве, пак се осмелувам да му зборувам на Господа. Можеби ќе се најдат таму случајно само дваесет?” Тој одговори: „Нема да го истребам градот заради дваесетмината.” {18:32} Најпосле рече: „Нека Господ не се гневи, ако речам само уште еднаш: Можеби случајно ќе има таму само десет?” Тој одговори: „Нема да го уништам заради десетте.” {18:33} Кога Господ го заврши разговорот со Авраама, замина, а Авраам се врати во своето место. {19:1} Вечерта, два ангела стигнаа во Содом, додека Лот седеше под Содомската врата. Кога Лот ги виде, стана и им тргна во пресрет. Им се поклони со лицето до земја, а тогаш им рече: {19:2} „Ве молам, господари, вратете се во куќата на својот слуга, за да преноќевате и за да си ги измиете нозете; а утре рано тргнете на пат.” А тие рекоа: Не, ќе преноќеваме на улица.” {19:3} Но тој ги викаше упорно и тие се вратија кај него и влегоа во неговата куќа. Тој ги нагости, им испече бесквасен леб и јадоа. {19:4} Уште не беа легнале, да одморат, кога жителите на градот, Содомците, млади и стари, целиот народ до последниот човек, ја опкружија куќата. {19:5} Го викнаа Лота и му рекоа: „Каде се луѓето, кои дојдоа ноќеска кај тебе? Изведи ни ги, за да ги познаеме?” {19:6} Лот излезе пред нив, на влезот, и ја затвори вратата зад себе. {19:7} „Браќа мои - им рече тој - ве молам, не правете го тоа зло! {19:8} Еве, имам две ќерки, до кои маж уште не се допрел: ќе ви ги изведам нив, па правете со нив што сакате; само на овие луѓе не им правете ништо, зашто дојдоа под сенката на мојот покрив.” {19:9} „Отстапи оттаму! - рекоа. - Дојде како придојденец, а веќе се поставува како судија. Сега ќе ти сториме тебе поголемо зло отколку ним.” И се засилија кон човекот, Лот, и се нафрлија на вратата, за да ја скршат. {19:10} Тогаш двајцата ги испружија рацете надвор, го повлекоа Лота при себе, и ја затворија вратата; {19:11} а луѓето пред вратата, младите и старите, ги заслепија со блесок, така што не можеа да ја најдат вратата. {19:12} Тогаш двајцата го прашаа Лота: „Кого имаш уште тука: синови и ќерки, сè што имаш, изведи ги од местово! {19:13} Зашто ние ќе го истребиме местово: викотницата против нив стана пред Господа, толку голема, што Господ нè испрати да го уништиме.” {19:14} Лот излезе да им го каже тоа на своите идни зетови, што имаа намера да ги земат неговите ќерки, и рече: „Станете! Заминете од ова место, зашто Господ ќе го уништи градот!” Но на неговите зетови им се стори дека тој се шегува. {19:15} Кога се замугри, ангелите настојуваа при Лота, велејќи: „Стани! Земи ги својата жена и своите две ќерки, што се тука, за да не бидеш погубен со казната на градот!” {19:16} Ама тој се двоумеше. Затоа тие го фатија за раце, исто и неговата жена и неговите две ќерки, и - според Господовото смилување над нив - ги одведоа и ги оставија надвор од градот. {19:17} Штом ги изведоа во полето, едниот проговори: „Бегај, за да го спасиш животот! Не се обѕрнувај, ниту запирај некаде во рамницата, за да не загинеш!” {19:18} Но Лот одговори: „Не така, господине! {19:19} Туку, ако твојот слуга најде милост во твоите очи - а веќе ми искажа толкава милост, спасувајќи ми го животот - јас не можам да побегнам во планината, а да не ме најде несреќа и да загинам. {19:20} Ене град онаму, доста е близу за да побегнам во него, а местото е толку мало. Остави ме да избегам онаму - местото е навистина мало - дај, да го спасам животот!” {19:21} Му одговори: „Ќе ја послушам и таа твоја молба, и нема да го разурнам градот за кој зборуваш. {19:22} Бргу! Бегај онаму, зашто не можам да направам нешто додека ти не стигнеш таму.” Затоа градот се вика Сигор. {19:23} Додека сонцето изгреваше над земјата, Лот влегуваше во Сигор. {19:24} Господ истури сулфурен оган од небото на Содом и Гомор, {19:25} и ги уништи оние градови, и сета таа рамница, сите градски жители и сите растенија на земјата. {19:26} А Лотовата жена се обѕрна, и се претвори во столб од сол. {19:27} Утреден, рано во мугрите, Авраам поита на местото каде што стоеше пред Господа, {19:28} го насочи погледот кон Содом и Гомор и кон сета рамница во далечина: и виде како се крева дим над земјата, како дим од некаква печка. {19:29} И така Бог, додека ги разурнуваше градовите во рамницата, во кои живееше Лот, се сети за Авраама и го отстрани Лота од пропаст. {19:30} Лот се плашеше да живее во Сигор, па, со своите две ќерки, отиде од Сигор горе и се настани во планината. Тој и неговите две ќерки живееја во пештера. {19:31} Постарата и рече на помладата: „Татко ни остаре, а на земјата нема маж за да влезе при нас, како што е обичај по цел свет. {19:32} И така, да го испијаниме со вино нашиот татко, и да легнеме со него: така со таткото ќе го запазиме потомството.” {19:33} Во онаа ноќ го испијанија таткото со вино, и постарата отиде да легне со татка си, а тој не знаеше ни кога легнала ни кога станала. {19:34} На другиот ден постарата и рече на помладата: „Ете, сношти јас лежев со татка ни; да го испијаниме и ноќеска, па оди и ти да лежиш со него: така ќе му го запазиме потомството на таткото.” {19:35} Го испијанија таткото со вино и во таа ноќ, па помладата отиде и легна со него, а тој не знаеше ни кога легнала ни кога станала. {19:36} Така обете Лотови ќерки забременија од таткото. {19:37} Постарата роди син и му даде име Моав (Тој е од мојот татко). Тој е прататко на денешните Моавци. {19:38} И помладата роди син и му даде име Бен-Ами (Тој е син на мојот род). Тој е прататко на денешните Амонци. {20:1} Оттаму Авраам тргна кон краиштата на Негев и се настани меѓу Кадис и Сур. Додека престојуваше како придојденец во Герар, {20:2} Авраам рече за својата жена Сáра дека му е сестра. И Авимелех, герарскиот цар, ја зеде Сáра при себе. {20:3} Но Бог дојде при Авимелеха ноќе, на сон, и му рече: „Треба да умреш заради жената која ја зеде, зашто таа е омажена жена.” {20:4} А Авимелех не и се беше приближил. Затоа рече: „Господи, зар ќе погубиш праведник? {20:5} Зар тој не ми рече: ‘Таа ми е сестра.’ А таа сама ми рече: ‘Тој ми е брат.’ Ова го сторив со чиста совест и со иеизвалкани раце” {20:6} Бог му одговори на сон: „Знам дека тоа го стори со чиста совест; и Јас те задржав да не згрешиш против Мене; и не оставив да се допреш до неа. {20:7} Сега врати му ја жената на човекот; тој е пророк; ќе моли за тебе, за да останеш во живот. Ако не ја вратиш, знај дека ќе умреш, ти и сите твои.” {20:8} Рано наутро Авимелех стана, ги свика сите свои слуги и им кажа сè што беше, и луѓето се исплашија многу. {20:9} Потоа Авимелех го повика Авраама и му рече: „Што ни стори! Со што згрешив јас кон тебе, за да ме изложиш мене, и моето царство, на голем грев? Се однесе кон мене како што не чини. {20:10} И така, што имаше на ум - го праша Авимелех - кога правеше така?” {20:11} Авраам одговори: „Навистина сметав дека нема Божји страв во ова место и дека луѓето ќе ме убијат заради мојата жена. {20:12} Освен тоа, таа е навистина моја сестра: ќерка е на татка ми, иако не и на мајка ми, па ми стана жена. {20:13} А кога Бог ме оддалечи од татковиот дом, и реков: „Направи ми ја оваа услуга; каде и да дојдеме, кажи за мене дека сум ти брат.” {20:14} Авимелех зеде овци и говеда, слуги и слугинки и му ги даде на Авраама; му ја врати и жена му Сáра. {20:15} Потоа Авимелех рече: „Еве, мојата земја ти е отворена. Насели се каде што ќе ти се види за добро!” {20:16} А на Сáра и рече: „Еве илјада сребреници, што ги давам на твојот брат: нека ти биде превез пред очите на сите кои се со тебе. Ти си секако оправдана.” {20:17} Авраам му се помоли на Бога, и Бог ги исцели Авимелеха, неговата жена и неговите слугинки, така што пак можеа да раѓаат. {20:18} Зашто Господ ја затвори секоја утроба, во Авимелеховиот дом, заради Авраамовата жена Сáра. {21:1} Господ се сети за Сáра како што рече, и стори за неа како што вети: {21:2} Сáра зачна и му роди на Авраама син, во неговата старост - во времето што Бог го означи. {21:3} Авраам му даде име Исак на синот, што му го роди Сáра. {21:4} И по осум дни Авраам го обреза својот син Исак, како што Бог му нареди. {21:5} А Авраам беше на сто години кога му се роди синот Исак. {21:6} Сáра рече: „Бог ме направи за потсмев, и секој што ќе го чуе ова, ќе ми се насмее.” {21:7} Уште додаде: „Кој би му рекол некогаш на Авраама: ‘Сáра ќе ти храни дете!’ Сепак му родив син во старост.” {21:8} Детето растеше и го одбија од градата. А во денот, кога го одбија Исака, Авраам даде голема гозба. {21:9} Сáра виде како синот на Египетката Агара, кого му го роди на Авраама, се поигрува со нејзиниот син Исак, {21:10} и му рече на Авраама: „Изгони ги слугинката и нејзиниот син, зашто синот на робинката не смее да биде наследник со мојот син - со Исака!” {21:11} Тоа не му беше мило на Авраама, зашто и Исмаил беше негов син. {21:12} Но Бог му рече на Авраама: „Да не ти е тешко заради детето и заради својата слугинка; послушај сè што ти вели Сáра, зашто Исаковото семе ќе го овековечи твоето име. {21:13} И од синот на твојата слугинка, ќе издигнам голем народ, зашто е твој потомок.” {21:14} Рано наутро Авраам зеде леб и мев со вода па ги даде на Агара; ги стави на нејзините раменици и ја отпушти. Таа скиташе ваму-таму по пустината Вирсавеа. {21:15} Откако ја потроши водата од мевот, го остави детето под една грмушка, {21:16} а самата отиде и седна наспроти, далеку колку што може лак да фрли. Велеше во себе: „Нејќам да видам како умира детето.” Седејќи така, почна да плаче. {21:17} Бог го чу плачењето на детето, и Божји ангел ја повика од небото Агара и и рече: „Што ти е, Агаро? Не бој се! Зашто Бог го чу плачот на детето во неговата неволја! {21:18} Стани! Крени го детето и утеши го, зашто од него ќе издигнам голем народ.” {21:19} Тогаш Бог и ги отвори очите и таа забележа извор на вода. Отиде и го наполни мевот со вода, па го напои детето. {21:20} Бог беше со детето, па растеше и порасте. Живееше во пустината и стана искусен во стрелање со лак. {21:21} Неговиот дом беше во пустината Фаран; а неговата мајка му доведе жена од Египетската Земја. {21:22} Во тоа време, Авимелех - кого го придружуваше Филох, заповедник на неговата војска - му рече на Авраама: „Бог е со тебе во сè што правиш. {21:23} Затоа, заколни ми се сега и тука во Бога, дека нема да нè мамиш ни мене, ниту моите роднини и пријатели, туку дека ќе се однесуваш чесно кон мене и кон земјата во која живееш сега, како што јас се однесов кон тебе.” {21:24} „Се колнам”, одговори Авраам. {21:25} Тогаш Авраам го укори Авимелеха заради водниот кладенец, што го присвоија Авимелеховите слуги. {21:26} А Авимелех рече: „Не знам кој го направил тоа; ни ти не ме извести за тоа, ниту јас чув за тоа, освен денес.” {21:27} Авраам зеде овци и говеда па му ги даде на Авимелеха, и тие двајца склучија договор. {21:28} Потоа Авраам оддели настрана седум јагниња од стадото. {21:29} Тогаш Авимелех го праша Авраама: „Што значат овие седум јагниња, што ги оддели настрана?” {21:30} А тој одговори: „Прими ги седумве јагниња од моја рака, да ми бидат доказ дека јас го ископав кладенецов.” {21:31} Затоа местото е наречено Вирсавеа (Заклетвен Кладенец), зашто обајцата се заколнаа таму. {21:32} Откако склучија сојуз, при Вирсавеа, Авимелех и военачалникот на неговата војска Филох си отидоа и се вратија во земјата на Филистејците. {21:33} Авраам засади гора при Тамариска Вирсавеа и таму го повика името на Господ - Вечниот Бог. {21:34} Долго време престоја Авраам во Филистејската Земја како придојденик. {22:1} По тие настани Бог го стави на проверка Авраама. Го повика: „Аврааме!” Тој одговори: „Еве ме!” {22:2} Бог продолжи: „Земи го својот син, својот единец Исак, кого го љубиш, и отиди во месноста Морија и принеси го таму како жртва паленица, на ридот што ќе ти го покажам.” {22:3} Утрото Авраам стана рано, му стави самар на ослето и ги поведе со себе, двајцата свои слуги и сина си Исака, откако пред тоа нацепи дрва за жртва паленица, и се запати кон местото што Бог му го означи. {22:4} На третиот ден Авраам ги подигна очите и го виде местото оддалеку. {22:5} Тогаш Авраам им рече на слугите: „Вие останете тука покрај ослето, а јас и детето ќе одиме горе да се поклониме, па ќе се вратиме при вас.” {22:6} Авраам ги зеде дрвата за жртвата паленица, ги натовари на сина си Исака, а во својата рака зеде оган за потпалување и нож. Така тргнаа двајцата заедно. {22:7} Тогаш Исак му рече на татка си Авраама: „Татко!” „Еве ме, сине!” се јави тој. „Еве огнот и дрвата - пак рече синот - но каде е јагнето за жртвата паленица?” {22:8} „Бог Самиот ќе си предвиди за јагнето за жртвата паленица, сине мој!” одговори Авраам. И го продолжија патот. {22:9} Стигнаа до местото за кое зборуваше Бог. Тогаш Авраам подигна жртвеник, ги нареди дрвата, го врза својот син Исака и го положи над цепениците на жртвеникот. {22:10} Сега Авраам ја испружи раката и го зеде ножот, за да го заколе сина си. {22:11} Но Господов ангел од небото го повика и рече: „Аврааме! Аврааме!” „Еве ме!” одговори тој. {22:12} „Не ја спуштај раката врз детето - рече - ниту му прави нешто! Еве, сега знам дека се боиш од Бога, зашто не го задржа од Мене ни својот син, својот единец.” {22:13} Ги подигна Авраам очите и виде, и ете, зад него овен сплеткан со роговите во грмушка. Авраам отиде, го зеде овенот и го принесе во жртва сèпаленица место сина си. {22:14} Авраам му даде име на тоа место Јахве-Ире (Господ Промислува). Затоа се вели денес: „На Гората На Господовото Промислување.” {22:15} Господовиот ангел го повика Авраама, од небото, по вторпат {22:16} и рече: „Се заколнувам Сам со Себеси, Господ вели: бидејќи го направи тоа и не го задржа од Мене својот син единец, {22:17} ќе го излеам Својот благослов на тебе и ќе го направам твоето потомство многубројно, како ѕвезди на небото и песок на морскиот брег! А твоите потомци ќе ги освојуваат вратите на своите непријатели. {22:18} Бидејќи ја послуша Мојата заповед, сите народи на земјата ќе бидат благословени преку твоето потомство.” {22:19} Потоа Авраам се врати при своите слуги и заедно се запатија кон Вирсавеа. Авраам се насели во Вирсавеа. {22:20} По тие настани му соопштија на Авраама: „И на твојот брат Нахор - Мелха му народи деца: {22:21} неговиот првороденец Уз, брата му Уза; и Камуела - Арамовиот татко, {22:22} Кеседа, Азава, Филдеса, Едлафа и Ватуела. {22:23} Ватуел беше Ревекин татко. Тие осуммина му ги роди Мелха на Нахора, Авраамовиот брат. {22:24} А и неговата соложница, чие име беше Ревма, ги роди: Тавека, Гама, Тахаса и Мааха. {23:1} Должината на Сáриниот живот беше сто дваесет и седум години. {23:2} Сáра умре во Киријат Арва, односно во Хеврон, во Ханаанската Земја; и Авраам жалеше за Сáра и тажеше по неа. {23:3} Потоа Авраам се крена од пред својата покојница и им прозбори на Хетевите синови: {23:4} „Иако сум јас населен странец меѓу вас, продајте ми земја за гроб среде вас, така да можам да ја изнесам својата покојница и да ја погребам.” {23:5} А Хетевите синови му одговорија на Авраама и му кажаа: {23:6} „Послушај нè, господару! Ти си Божји избраник во наша средина. Погреби ја својата покојница во нашиот најдобар гроб. Никој од нас нема да ти го откаже својот гроб, за да можеш да ја погребеш својата покојница.” {23:7} Тогаш Авраам стана и длабоко им се поклони на месните жители, на Хетевите синови {23:8} и им рече: „Ако се согласувате со мене да ја отстранам својата покојница и да ја погребам, чујте ме: заземете се за мене пред Саровиот син Ефрон, {23:9} за да ми ја продаде пештерата Махпела, што му припаѓа нему, а се наоѓа на крајот на неговата нива; нека ми ја продаде, по полна цена, во ваше присуство, во сопственост за погребение.” {23:10} А Ефрон седеше меѓу Хетевите синови. Потоа Ефрон, Хетеец, му одговори на Авраама, за да чујат Хетевите синови со свои уши - сите што седеа во советот на оној град: {23:11} „Не, мој господару! Послушај ме! Јас ти ја давам нивата и пештерата што е во неа; ти го подарувам тоа пред сите синови на својот народ. Погреби ја својата покојница.” {23:12} Авраам им се поклони длабоко на месните жители, {23:13} а тогаш му проговори на Ефрона, за да чујат месните жители со свои уши: „Ако сакаш, те молам, послушај ме! Ќе ти ја платам вредноста на нивата; прими ја од мене; за да можам да ја погребам таму својата покојница!” {23:14} Ефрон му одговори на Авраама: {23:15} „Чуј ме, мој господару: земја во вредност од четири стотини сребреници, што е тоа за тебе и за мене! И така, погреби ја својата покојница!” {23:16} Авраам се согласи со Ефрона, му исплати онолку, колку што спомна, така што можеа да чујат со свои уши Хетевите синови - четири стотини сребреници, според трговската мера. {23:17} И така Ефроновата нива во Махпела, спроти Мамвриј - нивата, пештерата и сите дрва што беа во нивата - {23:18} преминаа во сопственост на Авраама, на очиглед на Хетевите синови, на сите кои седеа во советот на својот град. {23:19} А тогаш Авраам ја погреба својата жена Сáра во пештерата на нивата Махпела, спроти Мамвриј, а тоа е Хеврон, во Ханаанската Земја. {23:20} Така нивата и пештерата во неа, преминаа од Хетевите синови во сопственост на Авраама за погребување. {24:1} Авраам беше остарен, навлезен во години. Господ го благослови Авраама во сè. {24:2} Авраам му рече на својот најстар слуга во куќата, кој управуваше со сè што беше негово: „Стави ја својата рака под моето бедро, {24:3} да те заколнам во Господа, во Бога на небото и Бога на земјата, дека нема да земеш за мојот син за жена ниедна од ќерките на Хананците, меѓу кои живеам, {24:4} туку ќе отидеш во мојот роден крај и ќе му земеш жена на мојот син Исак. {24:5} А слугата му рече: „А што, ако жената не сака да дојде со мене во оваа земја? Треба ли тогаш да го одведам твојот син во земјата откаде си дошол?” {24:6} Авраам му одговори: „Внимавај добро да не го вратиш таму мојот син! {24:7} Господ, Бог на небесата, Кој ме изведе од куќата на мојот татко и од мојот роден крај и Кој ми вети под заклетва: ‘На твоето потомство ќе му ја дадам оваа земја,’ ќе го испрати Својот ангел пред тебе, и оттаму ќе му доведеш жена на мојот син. {24:8} А ако жената не сака да тргне со тебе, ти ќе бидеш слободен од мојава заклетва; но мојот син не води го таму!” {24:9} Така слугата ја стави својата рака под бедрото на својот господар Авраам и му се заколна. {24:10} Слугата подготви десет господареви камили, зеде со себе секакви блага, и се запати за Месопотамија, во Нахоровиот град. {24:11} Ги остави камилите да клекнат надвор од градот, покрај кладенец. Беше вечер, кога жени излегуваат да налеат вода. {24:12} Тогаш рече: „О, Господи, Боже на мојот господар Авраам, Те молам, излези ми денес во пресрет и искажи му милост на мојот господар Авраам! {24:13} Еве ме крај кладенец, а ќерките на оние од градот доаѓаат да нацрпат вода; {24:14} и нека девицата на која и речам: ‘Те молам, спушти ја твојата врчва да се напијам,’ а таа ми одговори: ‘Пиј! Ќе ти ги напојам и камилите,’ - биде онаа, што си ја одредил за својот слуга Исак. Така ќе разберам дека си покажал милост кон мојот господар.” {24:15} Штом го дорече тоа, ете! дојде Ревека, ќерка Ватуилова. Тој Ватуил и беше син на Мелха, Авраамова снаа од братот Нахор. Дојде со врчва на рамо. {24:16} Девојката беше прекрасна, девица која маж не ја допрел. Таа слезе при кладенецот, ја наполни врчвата, и ете ја пак горе. {24:17} Слугата и се затрча во пресрет и и рече: „Дај ми малку вода од твојата врчва!” {24:18} „Пиј, господине!” - одговори таа. Брзо ја спушти врчвата на рака и му даде да пие. {24:19} Откако го напи него, рече: „Ќе им налеам и на твоите камили, за да се напијат.” {24:20} Откако ја излеа бргу врчвата во поилото, отрча назад до кладенецот за да црпи повторно, и така им налеа на сите негови камили. {24:21} Човекот ја набљудуваше со молчење, не би ли сознал дали Господ го приведе успешно кон крај неговиот пат или не. {24:22} Кога камилите прекратија да пијат, човекот извади златна обетка, тешка половина сикал, и и ја стави на нејзините носалки, а на рацете и стави златни гривни, тешки десет сикли. {24:23} Потоа рече: „Чија ќерка си? Дали има во куќата на татка ти место за нас, да преноќеваме?” {24:24} Таа му одговори: „Јас сум ќерка на Ватуил, кого Мелха му го роди на Нахора.” {24:25} Уште рече: „Има кај нас слама и храна во изобилство, а и место за ноќевање.” {24:26} Човекот тогаш се поклони длабоко, па му искажа почит на Господа, {24:27} и проговори: „Благословен да биде Господ, Бог на мојот господар Авраам, што не го лиши мојот господар од Својата љубов и од Својата верност. Господ ме водеше мене по прав пат, во куќата на братот на мојот господар.” {24:28} Девојката отрча и го раскажа сè тоа во куќата на мајка си. {24:29} А Ревека имаше брат, чие име беше Лаван. Лаван побрза надвор, кон човекот при кладенецот. {24:30} Штом ги виде носната обетка и гривните на рацете на својата сестра и чу како неговата сестра Ревека рече: „Вака ми зборуваше човекот,” тој тргна кон оној, што уште стоеше до камилите на изворот. {24:31} Тој рече: „Влези внатре, благословен од Господа! Зошто стоиш надвор? Кога јас ја подготвив куќата и место за камилите.” {24:32} Така човекот влезе во куќата. Ги растоварија камилите и им дадоа слама и храна; а нему и на луѓето, што го придружуваа, им донесоа вода, за да си ги измијат нозете. {24:33} Но кога ставија храна пред него, рече: „Нема да јадам додека не кажам што има да кажам.” А Лаван му рече: „Тогаш кажувај!” {24:34} „Јас сум Авраамов слуга - почна тој. - {24:35} Господ го благослови мојот господар премногу, па стана богат. Му даде овци и говеда, сребро и злато, слуги и слугинки, камили и ослиња. {24:36} Сáра, жената на мојот господар, му роди син откако остаре, и му отстапи сè свое. {24:37} Потоа мојот господар ме заколна мене, велејќи: ‘Не земај за мојот син девојка Ханаанка за жена, во земјата во која живеам како туѓинец, {24:38} туку отиди во домот на мојот татко, при мојот род, за да најдеш жена за мојот син.’ {24:39} А јас му реков на својот господар: ‘А што, ако жената не сака да тргне по мене?’ {24:40} Тој ми одговори: ‘Господ, пред чие лице одев, ќе го испрати Својот ангел со тебе, и твоето патување ќе го доведе до целта, и ти ќе најдеш жена за мојот син од мојот род, од семејството на татка ми. {24:41} Единствено вака ќе бидеш ослободен од мојата заклетва: ако дојдеш при моите роднини, а тие те одбијат, слободен си од мојата заклетва.’ {24:42} Денес пристигнав до изворот и реков: ‘Господи, Боже на мојот господар Авраам, ако си волен да го завршам успешно патувањето што го презедов, {24:43} јас, ете, ќе стојам крај кладенецот, а девојката која ќе дојде да налее вода и јас и речам: „Дај ми да се напијам малку вода од твојата врчва!” {24:44} и која ќе ми рече: „Пиј ти, а ќе им нацрпам и на твоите камили!” таа нека биде жената, која Господ ја одреди за синот на мојот господар.’ {24:45} Штом го свршив зборувањето во себе, кога ете се појави Ревека со врчва на рамото; слезе до изворот и нацрпи. Јас и реков: ‘Дај ми да се напијам!’ {24:46} Таа бргу ја спушти врчвата и одговори: ‘Пиј! А ќе ги напојам и твоите камили.’ Така се напив јас, а таа ги напои и моите камили. {24:47} Ја прашав: ‘Чија ќерка си?’ Ми одговори: ‘Ќерка сум на Ватуил, кого Мелха му го роди на Нахора.’ Тогаш и ја ставив обетката на нос, а гривните на раце. {24:48} Се поклонив длабоко и Му искажав почитување на Господа, па Го благословив Бога, Бога на мојот господар, Кој ме водеше по прав пат, за да ја земам ќерката на братот на мојот господар за неговиот син. {24:49} А сега, ако сакате да искажете љубов и верност кон мојот господар, речете ми; ако ли не, кажете ми го тоа, така да можам да тргнам или надесно или налево.” {24:50} Тогаш, Лаван и Ватуил одговорија: „Тоа доаѓа од Господа; ние тука не можеме да речеме ни лошо ни добро. {24:51} Ете, Ревека е пред тебе: земи ја и оди си, нека му биде жена на синот на твојот господар, како што рекол Господ.” {24:52} Кога Авраамовиот слуга ја чу нивната согласност, Му се поклони на Господа до земја. {24:53} Потоа слугата извади сребрени и златни предмети, и облеки, и и ги даде на Ревека, а им даде дарови и на нејзиниот брат и на мајката. {24:54} Тогаш јадеа и пиеја тој и луѓето кои беа со него, и ја поминаа ноќта. Кога станаа утрото, тој рече: „Пуштете ме да се вратам при својот господар!” {24:55} А нејзиниот брат и мајка и одговорија: „Девојката нека остане со нас уште десет дни, па потоа тргни!” {24:56} Тој им рече: „Не задржувајте ме, кога Господ го приведе успешно моето патување. Пуштете ме да се вратам при својот господар!” {24:57} Тие одговорија: „Да ја повикаме девојката и да ја прашаме што мисли таа!” {24:58} Ја повикаа Ревека и ја прашаа: „Сакаш ли да тргнеш со овој човек?” Таа одговори: „Сакам.” {24:59} И така ги испратија својата сестра и нејзината доилка, со Авраамовиот слуга и со неговите луѓе. {24:60} Ја благословија Ревека и и рекоа: „Сестро наша, биди им мајка На неброени илјади; А твоите потомци Да ги заземаат вратите на своите непријатели!” {24:61} Тогаш Ревека и нејзините прислужнички станаа, ги јавнаа камилите и тргнаа со човекот. Така човекот ја зеде Ревека и замина. {24:62} Исак се врати од близината на Вир-Лахај-Рои; имено живееше во крајот Негев. {24:63} Во предвечерје, Исак излезе да се прошета по полето; ги подигна очите и ги виде камилите, како доаѓаат. {24:64} Кога Ревека, подигнувајќи ги своите очи, го виде Исака, слезе од камилата {24:65} и го праша слугата: „Кој е оној човек, кој ни иде во пресрет по полето?” А слугата одговори: „Тој е мојот господар.” И таа го зеде превезот и се покри. {24:66} Слугата му раскажа на Исака сè што извршил. {24:67} Тогаш Исак ја воведе Ревека во шаторот на својата мајка Сара и ја зеде за своја жена. Во љубовта кон неа Исак најде утеха по смртта на мајка си. {25:1} Авраам си зеде уште една жена, по име Хетура. {25:2} Таа му ги роди: Земрана, Јоксана, Мадана, Мадијама, Есвока и Шуаха. {25:3} А од Јоксана се родија: Сава и Дедан. Деданови потомци се: Асуримците, Латусимците и Лаомимците. {25:4} Мадијанови синови се: Гефа, Ефер, Енох, Авида и Елдага. Сите тие се Хетурини потомци. {25:5} Авраам го пренесе целиот свој имот на Исака; {25:6} а на синовите на своите соложници Авраам им даде само дарови и уште додека беше жив ги испрати кон исток - далеку од својот син Исак - во Источна Земја. {25:7} Ова е должината на Авраамовиот живот што го проживеа: сто седумдесет и пет години. {25:8} Потоа Авраам почина, умре во чесна старост - стар и полн со години - па им се придружи на своите луѓе. {25:9} Неговите синови, Исак и Исмаил, го погребаа во пештерата Махпела, во нивата на Ефрон, син на Хетеецот Сахар, спроти Мамвриј. {25:10} Тоа е полето што Авраам го купи од Хетевите синови. Таму се погребани Авраам и неговата жена Сáра. {25:11} По Авраамовата смрт Бог го благослови неговиот син Исак. Исак живееше близу Вир-Лахај-Рои. {25:12} Еве го родословието на Авраамовиот син Исмаил, кого му го роди на Авраама Сáрината слугинка, Египетката Агара. {25:13} А ова се Исмаиловите синови, секој според своето име и раѓање: Исмаиловиот првенец - Навајот, Кидар, Адвеил, Мавсам, {25:14} Масма, Дума, Маса, {25:15} Адад, Тема, Етур, Нафис и Кедма. {25:16} Тоа се Исмаиловите синови и тоа се нивните имиња според нивните населби и шатори: дванаесет кнезови на толку племиња. {25:17} А ова е должината на Исмаиловиот живот: сто и триесет и седум години. Потоа издивна; умре и им се придружи на своите луѓе. {25:18} Неговите потомци се населија од Евил до Сур, што е на исток од Египет, кога се оди кон Асирија. Се населија независно од своите браќа. {25:19} Ова е родословие на Авраамовиот син Исак: Исак се роди од Авраама. {25:20} Исак беше на четириесет години кога се ожени со Ревека, ќерка на Арамеецот Ватуил од Падан Арам, а сестра на Арамеецот Лаван. {25:21} Исак му се обрати на Бога за својата жена, зашто беше неродилка. Господ го послуша и неговата жена Ревека зачна. {25:22} Но децата се судрија така, во нејзината утроба, што таа извика: „Ако е така, зошто да живеам!” И отиде да се посоветува со Господа. {25:23} И Господ и рече: „Два народа се во твојата утроба; две племиња ќе се одделат од твоето крило. Едниот народ ќе биде посилен од другиот, повозрасниот ќе му служи на помладиот.” {25:24} Дојде време да роди, кога ете - близнаци беа во нејзината утроба. {25:25} Се појави првиот. Беше црвен, сиот обрастен како кожна наметка. Затоа го нарекоа Исав. {25:26} Потоа се појави неговиот брат. Со раката се држеше за петицата на Исава. Затоа го нарекоа со името Јаков. Исак имаше шеесет години, кога се родија тие. {25:27} Кога децата пораснаа, Исав стана искусен ловец, полски човек. Јаков беше кроток човек и живееше во шатори. {25:28} Исав му беше помил на Исака, зашто сакаше дивеч, а Ревека го љубеше повеќе Јакова. {25:29} Еден ден Јаков вареше јадење. Исав дојде од полето, гладен. {25:30} Исав му рече на Јакова: „Дај ми да јадам од црвеното варило, зашто сум гладен.” Затоа му е името Едом. {25:31} А Јаков одговори: „Отстапи ми го првин своето првородство!” {25:32} Исав рече: „Еве ме речиси на умирање; зошто ми е првородството!” {25:33} Јаков продолжи: „Заколни ми се првин!” Тој му се заколна, и така му го продаде на Јакова своето првородство. {25:34} Тогаш Јаков му даде на Исава леб и варило од леќа. Јадеше и пиеше, па се крена и си отиде. Така Исав го презре своето првородство. {26:1} Во земјата настапи глад, различен од поранешниот, што беше за времето на Авраама, па Исак отиде при Авимелеха, царот на Филистејците во Герар. {26:2} Господ му се јави и рече: „Не слегувај во Египет: живеј во земјата, што ќе ти ја покажам. {26:3} Настани се во таа земја, Јас ќе бидам со тебе и ќе те благословувам; тебе и на твоето потомство ќе ви ги дадам сите овие земји, за да ја исполнам заклетвата со која му се заколнав на татка ти Авраама. {26:4} Ќе го умножам твоето потомство како ѕвезди на небесата и на твоето потомство ќе му ги дадам сите овие краеви, така што преку твоето потомство ќе бидат благословувани сите народи на земјата; {26:5} бидејќи Авраам го слушаше Мојот глас и им се покоруваше на Моите заповеди, на Моите закони и одредби!” {26:6} Така Исак остана во Герар. {26:7} Кога месните жители го прашаа за неговата жена, рече: „Таа ми е сестра.” Се плашеше да рече: „Таа ми е жена,” мислејќи: „Месните жители можат да ме убијат заради Ревека, зашто е убава.” {26:8} Бидејќи таму се задржаа подолго, царот на Филистејците Авимелех еднаш погледна низ прозорецот и виде дека Исак ја милува својата жена Ревека. {26:9} И Авимелех го повика Исака и рече: „Така, таа ти е жена! Како можеше да речеш дека ти е сестра?” Исак му одговори: „Зашто мислев дека можам да загинам заради неа.” {26:10} Авимелех рече: „Зошто ми направи така? За малку еден од мојот народ не легна со твојата жена, и ти би нè вовел нас во грев.” {26:11} Тогаш Авимелех му објави повелба на својот народ: „Кој ќе се допре до овој човек и до неговата жена, ќе ја изгуби главата.” {26:12} Исак посеа во онаа земја, и во тоа лето му роди стопати повеќе. Господ го благословуваше, {26:13} и човекот стануваше сè побогат. {26:14} Спечали стада со овци и говеда, доби и многу слуги, така што Филистејците му завидеа. {26:15} Затоа Филистејците ги затрупаа сите кладенци, што ги беа ископале слугите на татка му - во времето на неговиот татко Авраам - и ги наполнија со земја. {26:16} Тогаш Авимелех му рече на Исака: „Оди си од нас, зашто стана многу посилен од нас!” {26:17} Така Исак си отиде оттаму. Го оптегна својот шатор во Герарската Долина и се настани таму. {26:18} Исак пак ги ископа кладенците за вода, што беа ископани во времето на татка му Авраама, а што Филистејците ги беа наполниле со земја по Авраамовата смрт. Тој ги нарече со истите имиња, со кои ги нарече и неговиот татко. {26:19} Но кога Исаковите слуги, додека копаа во долината, таму најдоа кладенец со жива вода, {26:20} пастирите од Герар спореа со Исаковите пастири, велејќи: „Водата е наша!” На кладенецот му го даде името Есек, зашто спореа со нив. {26:21} А кога ископаа друг кладенец, па спореа и заради него, го нарекоа со името Ситна. {26:22} Тој се пресели оттаму и ископа друг кладенец. Не спореа заради него, па го нарекоа со името Ровот и протолкуваа: „Зашто Господ ни даде пространство за да се намножиме на земјата.” {26:23} Оттаму се искачи во Вирсавеа. {26:24} Господ му се јави во истата ноќ и рече: „Јас Сум Бог на татка ти Авраама: Не бој се, Јас Сум со тебе! Ќе те благословам, ќе ти ги умножам потомците, заради својот слуга Авраама.” {26:25} Исак издигна жртвеник таму и Го повика Господа по име; постави таму свој шатор, а неговите слуги почнаа да копаат кладенец. {26:26} Тогаш при него дојде Авимелех од Герар, со својот советник Охозат и со Фихол, началник на војската. {26:27} Исак ги праша: „Зошто дојдовте при мене кога ме мразите и кога ме истеравте од себе?” {26:28} Тие одговорија: „Гледаме јасно дека Господ е со тебе: заклетвата нека биде врска меѓу нас и тебе. Дај да склучиме сојуз со тебе: {26:29} ти нема да ни нанесуваш зло, како што ние не те злоставувавме тебе, туку секогаш постапувавме добро со тебе и те отпуштивме со мир. А сега Господовиот благослов е на тебе.” {26:30} Тој им даде гозба, па јадеа и пиеја. {26:31} Рано наутро се заколнаа едни на други. Потоа Исак ги испрати, и тие си отидоа од кај него, со мир. {26:32} Во истиот ден Исаковите слуги дојдоа и го известија за кладенецот, што го ископаа и му рекоа: „Најдовме вода.” {26:33} Тој го нарече Савеа. Затоа името на градот до денес е Вирсавеа. {26:34} Кога Исав беше на четириесет години, ги зеде за жени: Јудита, ќерка на Хетеецот Веири, и Васемата, ќерка на Хетеецот Елон. {26:35} Тие станаа извор на огорчение за Исак и Ревека. {27:1} Исак остаре, му гаснеше очниот вид. Затоа го повика својот повозрасен син Исав и му рече: „Сине!” Тој му одговори: „Еве ме!” {27:2} А тој продолжи: „Гледаш, остарев, а не го знам денот на својата смрт. {27:3} Затоа земи ја својата спрема, тулот и лакот, па оди во пустината и налови ми дивеч. {27:4} Тогаш зготви ми вкусно јадење, какво што сакам, па донеси ми да јадам и да можам да те благословам пред да умрам.” {27:5} Ревека слушаше додека Исак му зборуваше на сина си Исава, и кога Исав отиде во полето да налови дивеч за татка си. {27:6} Ревека му рече на својот син Јаков: „Ете, чув како татко ти му зборуваше на твојот брат Исав: {27:7} „Донеси ми дивеч и зготви ми вкусно јадење да јадам, па да те благословам пред Господовото лице, пред да умрам.” {27:8} А сега, сине мој, послушај ме и направи како што ќе ти наредам. {27:9} Оди при стадото и донеси ми оттаму две убави јариња, а јас ќе му зготвам од нив на твојот татко вкусно јадење, какво што тој сака. {27:10} Тогаш ти ќе му однесеш на татка ти да јаде, за да може да те благослови тебе, пред да умре.” {27:11} Но Јаков и одговори на својата мајка Ревека: „Мојот брат Исав е влакнест, а јас сум без влакна! {27:12} Можеби татко ми ќе ме допре, и ќе излезам измамник во неговите очи, па ќе навлечам врз себе проклетство, а не благослов.” {27:13} Ама мајка му му одговори: „Сине мој, твоето проклетство нека падне врз мене! Само ти послушај ме, оди и донеси!” {27:14} Тој отиде, најде и и донесе на мајка си, а мајка му зготви вкусно јадење, какво што сакаше татко му. {27:15} Потоа Ревека ја зеде најубавата облека на својот повозрасен син Исав, што ја имаше во куќата, и го облече во неа својот помлад син Јаков. {27:16} Му ги завитка рацете и голиот дел на вратот со кожа од јариња. {27:17} Потоа му ги даде во рацете на Јакова: јадењето и лебот, што ги имаше приготвено. {27:18} Тој отиде при татка си и рече: „Татко!” Тој одговори: „Еве ме. Кој мој син си ти?” {27:19} А Јаков му одговори на татка си: „Јас сум Исав, твојот првороденец; направив како што ми рече. Сега стани, седни па јади од мојот лов, за да можеш тогаш да ме благословиш.” {27:20} Исак го праша својот син: „Како успеа толку бргу, сине мој?” Тој одговори: „Бидејќи Господ, твојот Бог, ми беше милостив.” {27:21} Потоа Исак му рече на Јаков: „Приближи се, сине мој, да те опипам дали си ти навистина мојот син Исав или не си.” {27:22} Јаков се доближи до татка си Исака, кој го опипа и рече: „Гласот е Јаковов, но рацете се Исавови.” {27:23} Не го препозна, зашто рацете му беа влакнести, како и рацете на брата му Исава. Кога сакаше да го благослови, {27:24} го праша уште еднаш: „Ти ли си навистина мојот син Исав?” Тој одговори: „Јас сум.” {27:25} Потоа Исак рече: „Стави пред мене, да јадам од ловот на мојот син, па да те благослови мојата душа.” Јаков го послужи, и јадеше. Потоа му донесе вино, и пиеше. {27:26} Неговиот татко Исак му рече: „Приближи се, сине мој, и пољуби ме!” {27:27} Кога се доближи и го пољуби, Исак го почувствува мирисот на неговата облека и го благослови: „Ете! Мирисот на сина ми сличен е на мирисот на полето, што Господ го благослови. {27:28} Бог нека ти даде роса од небото и плодност на земјата: изобилство на жито и вино. {27:29} Народите да ти служат, племињата да ти се поклонуваат! Да господариш над своите браќа, синовите на мајка ти нека се поклонуваат пред тебе! Проклет да биде кој те проколнува; благословен - кој те благословува!” {27:30} Тукушто Јаков се оддалечи од татка си Исака - откако Исак го благослови Јакова - неговиот брат Исав дојде од лов. {27:31} И тој зготви вкусно јадење и му го донесе на татка си. И му рече на својот татко: „Стани, татко мој, и јади од ловот на сина си, за да можеш да ме благословиш тогаш!” {27:32} А неговиот татко Исак праша: „Кој си ти?” Тој одговори: „Јас сум твојот првороденец Исав!” {27:33} Исак се исплаши многу: „А кој беше тогаш оној, што налови дивеч и веќе ми донесе? Јадов пред да дојдеш ти; го благословив оној и благословен ќе остане.” {27:34} Штом Исав ги чу зборовите на татка си извика гласно и заплака горко, па му рече на татка си: „Благослови ме и мене, татко!” {27:35} А тој одговори; „Твојот брат дојде со измама и го однесе твојот благослов.” {27:36} „Веројатно затоа што името му е Јаков, веќе двапати ме измами - рече Исав. - Ми го одзеде првородството, а сега, еве, ми го одзеде и благословот.” Тогаш прирече: „Зар не задржа за мене некаков благослов?” {27:37} Исак му одговори на Исава: „Веќе го поставив него за твој господар; нему му ги дадов сите негови браќа за слуги; го надарив со жито и вино. А што можам сега да сторам за тебе, сине мој?” {27:38} Исав му одговори на својот татко: „Зар ти, татко, располагаш само со еден благослов? Благослови ме и мене, татко мој!” Исав плачеше гласно. {27:39} Тогаш татко му Исак проговори и рече: „Твојот дом ќе биде далеку од плодната почва, Далеку од росата од небото. {27:40} Ќе живееш од својот меч, ќе му служиш на брата си. Но еднаш, кога ќе се побуниш, ќе го стресеш неговиот јарем од својот врат.” {27:41} Исав го замрази Јакова заради благословот, со кого неговиот татко го благослови, па си рече во себеси: „Штом ќе дојдат деновите на жалост по татка ми, ќе го убијам брата си Јакова.” {27:42} Кога и ги соопштија на Ревека тие зборови, што ги рекол нејзинио повозрасен син Исав, таа го повика помладиот си син Јаков и му рече: „Внимавај! Брат ти Исав има мисла да те убие. {27:43} Но ти, сине мој, послушај ме: веднаш бегај при брата ми Лавана во Харан. {27:44} Остани некое време кај него, додека бесот на брата ти тлее кон тебе; {27:45} додека помине гневот на брата ти и тој заборави што си му сторил. Тогаш јас ќе испратам по тебе и ќе те доведам оттаму. Зошто да ве изгубам двајцата во еден ден!” {27:46} Потоа Ревека му рече на Исака: „Ми здодеа мојот живот заради овие жени Хетејки. Ако и Јаков се ожени со некоја Хетејка, какви што се домородкиве, зошто ми е тогаш животот!” {28:1} Затоа Исак го повика Јакова, го благослови и му наложи: „Не земај жена од ханаанските девојки. {28:2} Тргни веднаш за Падан Арам, во домот на Ватуил, татко и на мајка ти, и оттаму земи жена за себе, од ќерките на Лаван, брат на мајка ти. {28:3} А Сèмоќниот Бог, Ел-Шадај, да те благослови и да те наплоди и умножи, така што да станеш множество народи. {28:4} Нека ти го даде и тебе благословот даден на Авраама; тебе и на твоето потомство, така што ќе ја наследиш земјата, во која живееш како придојденец, а која Бог му ја даде на Авраама!” {28:5} Така Исак го испрати Јакова, и тој отиде во Падан Арам, при Лавана, син на Арамеецот Ватуил, брат на Ревека, мајката на Јакова и Исава. {28:6} Кога Исав виде дека Исак го благослови Јакова, кога го испраќаше во Падан Арам, за да си земе жена оттаму, наредувајќи му додека го благословуваше: „Не смееш да земеш жена од ханаанските девојки”, {28:7} и дека Јаков ги послуша татка си и мајка си и отиде во Падан Арам, {28:8} Исав сфати колку му се одвратни ханаанските девојки на татка му Исака. {28:9} Затоа отиде при Исмаила и, покрај жените кои веќе ги имаше, се ожени за Маелета, ќерка на Исмаил, синот Авраамов, а сестра Новајотова. {28:10} Јаков ја напушти Вирсавеа и се запати кон Харан. {28:11} Стигна во некое место и преноќева таму, зашто сонцето веќе беше зајдено. Зеде еден камен од местото, го стави под главата и легна на тоа место. {28:12} И виде сон: скала стои на земјата, а со врвот допира до небото, и Божји ангели се искачуваа и слегуваа по неа. {28:13} Покрај нив е Господ и му зборува: „Јас Сум Господ, Бог на твојот прататко Авраам и Бог Исаков. Земјата на која лежиш ќе ти ја дадам тебе и на твоето потомство. {28:14} Твои потомци ќе има како и прав на земјата; ќе се раширите на запад, исток, север и југ; преку тебе и преку твоето потомство ќе бидат благословувани сите народи на земјата. {28:15} И ете, Јас Сум со тебе; ќе те чувам каде и да тргнеш, па ќе те доведам назад во оваа земја; и нема да те оставам додека не го извршам она што ти го ветив.” {28:16} Јаков се разбуди од сонот и рече: „Навистина Господ се наоѓа на ова место, но јас не знаев!” {28:17} Се уплаши и рече: „Колку е страшно ова место! Не е друго освен дом Божји, ова е врата небеска!” {28:18} Рано наутро, Јаков го зеде каменот, што го беше ставил под главата, го исправи како столб и излеа масло врз неговиот врв. {28:19} Тоа место го нарече Ветил, додека името на градот, пред тоа, беше Луз. {28:20} Тогаш направи завет: „Ако Бог остане со мене и ме запази на патов, по кој одам; и ми даде леб да јадам и облека да се облекувам, {28:21} така што да се вратам здрав во татковиот дом, Господ ќе биде мој Бог. {28:22} А каменов што го исправив како столб, ќе биде Божји Дом. А од сè што ќе ми даваш, за Тебе ќе одвојувам десеток.” {29:1} Јаков го продолжи патувањето и дојде во Источната Земја. {29:2} Одеднаш забележа кладенец во полето. Три стада овци се одмараа околу него, зашто се напојуваа од кладенецот. Голем камен се наоѓаше врз кладенецот. {29:3} Единствено кога ќе се собереа сите сточари таму, можеа да го поместат каменот од отворот и да ги напојат овците, потоа пак го ставаа каменот на неговото место, врз отворот на кладенецот. {29:4} „Од каде сте, браќа мои?” ги праша Јаков. „Од Харан”, одговорија. {29:5} „Дали го познавате - ги праша натаму - Нахоровиот син Лаван?” „Го познаваме”, одговорија. {29:6} „Дали е здрав?”, пак ги праша. „Здрав е; и ете, доаѓа неговата ќерка Рахила со стадото”, одговорија. {29:7} „Уште е многу рано - продолжи тој - не е време за прибирање на добитокот. Зошто не го напојувате и не го отерате на пасење?” {29:8} „Не можеме додека не се соберат сите овчари - одговорија - да го отстранат каменот од отворот на кладенецот, така да можеме да ги напоиме овците.” {29:9} Додека тој уште зборуваше со нив, дојде Рахила со овците на татка си. Имено, беше овчарка. {29:10} Кога Јаков ја здогледа Рахила, ќерката на Лавана, брат и на мајка му, со стадото на вујка му Лавана, Јаков се доближи и го измести каменот од отворот на кладенецот и го напои стадото на вујкото Лаван. {29:11} Потоа ја пољуби Рахила, а тогаш заплака. {29:12} И Јаков и кажа на Рахила дека тој е внук од сестра на татка и, син Ревекин. Таа се растрча и му соопшти на татка си. {29:13} Кога Лаван ја чу веста за Јакова, за синот на својата сестра, му истрча во пресрет. Го прегрна и го пољуби, па го доведе во својот дом. Му раскажа на Лавана сè што му се случи. {29:14} А тогаш Лаван рече: „Навистина, ти си моја коска и мое месо!” И Јаков живееше кај него цел месец. {29:15} Лаван му рече: „Зар ќе ми служиш бесплатно, зашто си ми внук од сестра! Кажи ми колку ќе бараш за наем?” {29:16} А Лаван имаше две ќерки. На повозрасната името и беше Лија, а на помладата Рахила. {29:17} Лија имаше слаби очи, а Рахила беше складна и убава на лице. {29:18} Бидејќи Јаков се вљуби во Рахила, рече: „Ќе ти служам седум години за твојата помлада ќерка Рахила.” {29:19} Лаван одговори: „Подобро да ти ја дадам тебе, отколку на некој туѓинец. Остани со мене!” {29:20} Така Јаков служеше, за Рахила, седум години, ама му се видоа, заради љубовта кон неа, како неколку дни. {29:21} Потоа Јаков му рече на Лавана: „Дај ми ја мојата жена, зашто моето време се исполни, па сакам да влезам при неа.” {29:22} Лаван ги собра сите луѓе од местото и им даде гозба. {29:23} Но вечерта ја зеде својата ќерка Лија и неа ја воведе кај Јакова, и тој и пријде. {29:24} Лаван и ја даде својата слугинка Зелфа на ќерка си Лија за слугинка. {29:25} Кога бидна утро, а тоа, ете, Лија! Тогаш Јаков му рече на Лавана: „Зошто ми стори така! Зар не ти служев јас за Рахила? Зошто ме измами?” {29:26} Лаван одговори: „Во нашето место не е обичај помладата да се омажи пред повозрасната. {29:27} Заврши ја со неа свадбенава седмица, а тогаш ќе ти ја дадам и втората, за уште седум години служба при мене.” Јаков се согласи: ја сврши свадбената седмица. {29:28} Тогаш Лаван му ја даде и ќерка си Рахила за жена. {29:29} Лаван и ја даде својата слугинка Вала на ќерка си Рахила за слугинка. {29:30} Тогаш Јаков и пристапи на Рахила. Ја љубеше Рахила повеќе отколку Лија. И така му служеше на Лавана уште седум години. {29:31} Господ виде дека Лија не е љубена, па ја направи плодна, додека Рахила остана неротка. {29:32} Лија зачна и роди син; му го даде името Рувим, а тоа значи, како што протолкува таа: „Господ ја виде мојата неволја и затоа сега мојот маж ќе ме љуби.” {29:33} Пак зачна и роди син, па изјави: „Господ чу дека не сум љубена, затоа ми го даде и овој, и го нарече Симеон.” {29:34} Пак зачна и роди син, па изјави: „Сега мојот маж ќе се приврзе кон мене: му родив три сина.” Затоа го нарекоа со името Левиј. {29:35} А кога зачна уште еднаш и роди син, изјави: „Ќе го фалам Господа овој пат.” Затоа на синот му даде име Јуда. И прекрати да раѓа. {30:1} Откако Рахила виде дека не му раѓа деца на Јакова, и завиде на својата сестра и му рече на Јакова; „Дај ми деца! Инаку ќе умрам!” {30:2} Јаков се налути на Рахила и рече: „Зар сум Бог, Кој ја лиши твојата утроба од плод?” {30:3} А таа одговори: „Еве ја мојата слугинка Вала: влези при неа, па нека роди на моите колена, па така и јас ќе добијам деца преку неа.” {30:4} И така, му ја даде за жена својата слугинка Вала, и Јаков и пристапи. {30:5} Вала зачна и му роди на Јакова син. {30:6} Тогаш Рахила рече: „Господ ми пресуди право. Го послуша мојот глас и ми даде син.” Затоа му го даде името Дан. {30:7} Рахилината слугинка Вала зачна пак и му роди на Јакова втор син. {30:8} Тогаш Рахила рече: „Жестоко се борев со сестрата, ама победив.” Затоа го нарече Нефталим. {30:9} А откако Лија виде дека прекрати да раѓа, ја зеде својата слугинка Зелфа, па му ја даде на Јакова за жена. {30:10} И Кога Лиината слугинка Зелфа му роди син на Јакова, {30:11} Лија воскликна: „Доаѓа среќа!” Затоа го нарече со името Гад. {30:12} Лиината слугинка Зелфа му роди на Јакова и втор син, {30:13} и Лија воскликна пак: „Блазе ми! Жените ќе ме викаат блажена!” Затоа го нарече со името Асир. {30:14} Еден ден, во времето на пченичната жетва, Рувим најде мандрагори во полето, па и ги донесе на мајка си Лија. И Рахила и рече на Лија: „Дај ми од мандрагорите на сина си!” {30:15} А Лија одговори: „Зар не ти е доста што ми го одзеде мажот, па уште сакаш да ги земеш од мене и мандрагорите на мојот син?” Рахила одговори: „Па добро, Јаков нека лежи со тебе ноќеска, во замена за мандрагорите на твојот син.” {30:16} Кога Јаков стигна од поле, приквечер, Лија му излезе во пресрет и му рече: „Ти треба да дојдеш при мене, зашто те зедов под наем за мандрагорите на мојот син.” Таа ноќ тој лежеше со неа. {30:17} Бог ја послуша Лија; таа зачна па му го роди на Јакова петтиот син. {30:18} Тогаш Лија рече: „Бог ми врати со награда, затоа му ја отстапив својата слугинка на мажа си.” Затоа на синот му даде име Исахар. {30:19} Лија зачна пак и му го роди на Јакова шестиот син. {30:20} Тогаш Лија рече: „Бог ме дарува со скапоцен дар; сега мојот маж ќе ми даде дарови: па му родив шест синови.” Затоа го нарече Завулон. {30:21} Потоа роди ќерка и и го даде името Дина. {30:22} А Господ се сети за Рахила: Бог ја послуша и ја отвори нејзината утроба. {30:23} Таа зачна и роди син, па рече: „Бог го отстрани мојот срам!” {30:24} Му го даде името Јосиф, велејќи: „Господ нека ми придаде и друг син!” {30:25} Откако Рахила го роди Јосифа, Јаков му рече на Лавана: „Пушти ме да си одам во мојот роден крај! {30:26} Дај ми ги моите жени, за кои ти служев, и моите деца, за да можам да си одам: па добро знаеш како ти служев.” {30:27} А Лаван одговори: „Не си оди, ако си ми пријател. Знам дека Господ ме благословуваше заради тебе.” {30:28} И уште рече: „Одреди си плата, каква сакаш од мене, и ќе ти ја дадам.” {30:29} Тој му одговори: „Ти добро знаеш што значеше мојата служба за тебе и како му беше на твојот добиток при мене. {30:30} Тоа малку што го имаше пред моето доаѓање, се зголеми мошне многу, зашто каде и да поминував, Господ те благословуваше на моите чекори. А сега е време да поработам и за својот дом.” {30:31} Тој го праша: „Колку да ти платам?” Јаков одговори: „Не ми плаќај ништо! Пак ќе го пасам и ќе го чувам твоето стадо, ако ми го сториш ова: {30:32} Остави ме да поминам денес низ твоето стадо и да ја одделам од него секоја капчеста и шарена овца и секое црникаво од јагнињата и секоја капчеста и шарена од козите! Тоа нека ми биде плата! {30:33} А во иднина кога со своите очи ќе ја проверуваш мојата плата, мојата чесност ќе биде сведок за мене: ако се најде меѓу моите кози една што не ќе биде шарена или капчеста, или меѓу јагнињата што не ќе биде црникаво, нека се смета за крадено!” {30:34} Лаван рече: „Добро, нека биде како што кажа.” {30:35} Но во тој ден, Лаван ги оддели сите шарени и дамкасти јарци, и сите жолтоцрвеникави и шарени кози - секоја што имаше бело на себе и секое црникаво од јагнињата па им ги предаде на своите синови. {30:36} И оттаму, каде Јаков го пасеше остатокот на Лавановото стадо, се оддалечи на околу три дни одење. {30:37} А Јаков зеде млади зелени прачки од топола, леска и јавор; вреза во нив белини, меѓу оставена кора, така што се гледаше белото на прачките. {30:38} Така нашараните прачки ги стави во коритата, во поилата од кои пиеше добитокот. А бидејќи добитокот се спаруваше кога доаѓаше при водата, {30:39} јарците се расплодуваа покрај прачките, па затоа козите окозуваа дамкасти, капчести и шарени јариња. {30:40} Така Јаков ги одделуваше и овците и им ги вртеше главите кон шарените или кон сосем црните, што беа во Лавановото стадо. {30:41} Освен тоа, кога и да се спаруваше добро порастениот добиток, Јаков ги ставаше прачките во коритата, токму пред очите на животните, така што се оплодуваа пред прачките. {30:42} Но не ги ставаше пред послабите. Така послабите му паѓаа на Лавана, а добро развиените на Јакова. {30:43} Така човекот се збогати сосем многу; придоби многу добиток, и слуги и слугинки, и камили и ослиња. {31:1} Тогаш Јаков научи дека Лавановите синови зборуваат: „Јаков му го одзеде целиот имот на татка ни; и го придоби сето она богатство од она што требаше да му припадне на нашиот татко.” {31:2} А Јаков забележа и на Лавановото лице дека тој не се држи кон него како порано. {31:3} Тогаш Господ му рече на Јакова: „Врати се во земјата на своите татковци, во својата родина, и Јас ќе бидам со тебе!” {31:4} Тогаш Јаков ги повика Рахила и Лија во полето, при своето стадо, {31:5} и им рече: „Јас гледам на лицето на вашиот татко дека тој не се држи кон мене како порано; ама со мене беше Бог на татка ми. {31:6} И самите знаете дека му служев на вашиот татко колку што можев; {31:7} па сепак вашиот татко ме измачуваше мене, десетпати ми ја менуваше платата. Но Бог не остави да ми нанесе штета. {31:8} Ако тој речеше: ‘Секоја шарена нека ти биде плата, ‘тогаш целото стадо раѓаше шарени; ако пак речеше: ‘Капчестите нека ти бидат за плата,’ тогаш целото стадо раѓаше капчести. {31:9} Така Бог му го одзеде добитокот на татка ви и ми го даде мене. {31:10} Еднаш, кога стадото се оплодуваше, одненадеж видов во сон дека јарците во стадото, додека се спаруваа беа капчести, делумно бели и шарени. {31:11} Уште во сонот, Божји ангел ме повика: ‘Јакове!’ ‘Еве ме!’ реков. {31:12} А тој продолжи: ‘Забележи добро дека јарците во стадото, што се спаруваат се капчести, делумно бели и шарени. Имено, Јас видов сè што ти направи Лаван. {31:13} Јас Сум Бог, Кој ти се јави во Ветил, каде со масло го помаза столбот и каде ми направи завет. Сега стани и оди си од оваа земја; врати се во својата родина!’” {31:14} Рахила и Лија му одговорија на тоа: „Зар уште имаме наследнички дел во својот татков дом? {31:15} Зар нашиот татко не нè сметаше туѓинки? Па тој нè продаде, а потоа го изеде среброто, што го доби за нас! {31:16} Сето тоа богатство што Бог му го одзеде на нашиот татко, навистина е наше и на нашите деца. Затоа направи сè како што ти рече Бог!” {31:17} Тогаш Јаков ги качи своите деца и своите жени на камилите; {31:18} пред себе го потера сиот свој добиток, сиот свој имот што го придобил, добитокот што го собрал во Падан Арам: тргна кон Ханаанската Земја, при татка си Исака. {31:19} Лаван веќе замина да ги стриже своите овци, па Рахила ги присвои домашните идоли, што му припаѓаа на нејзиниот татко. {31:20} Јаков го залага Арамеецот Лаван така, што и не насетуваше дека ќе бега. {31:21} И побегна со сè што беше негово. Наскоро го премина Еуфрат и го насочи патувањето кон Галадскиот Рид. {31:22} На третиот ден го известија Лаван дека Јаков избегал. {31:23} Тој ги поведе со себе сите свои роднини и го гонеше со потерата седум дни одење; го стигна на гората Галад. {31:24} Но Бог му се јави на Арамеецот Лаван, ноќе, на сон, и му рече: „Внимавај, да не преземаш нешто против Јакова, ни добро ни зло!” {31:25} И така Лаван го стигна Јакова. Јаков го имаше оптегнато својот шатор на гората, а и Лаван со своите роднини се настани на гората Галад. {31:26} Тогаш Лаван му рече на Јаков: „Што сакаш со тоа, измамувајќи ме и одведувајќи ги моите ќерки, како поробени со меч? {31:27} Зошто избега потајно, ме заблуди и не ме извести? Ќе те испратев со веселба и песна, со тапанчиња и со лира. {31:28} Не ме остави ни да ги изљубам своите ќерки и своите внучиња! Навистина, постапи лудо. {31:29} Во сила е на мојата рака да ви напакости; но Бог на татка ти ми рече ноќеска: ‘Внимавај, да не преземеш нешто против Јакова, ни добро ни зло!’ {31:30} Добро, сега, замини како што копнееше по својот татков дом; но зошто ми ги украде идолите?” {31:31} Јаков му одговори на Лавана: „Треперев од мислата дека можеш да ми ги одземеш на сила своите ќерки. {31:32} А во кого ќе ги најдеш своите идоли, тој нека загине! Тука, пред нашите браќа, кажи што е твое при мене, и земи си го!” Јаков не знаеше дека Рахила ги имаше присвоено. {31:33} Така Лаван влезе во Јакововиот шатор, па во Лијиниот шатор, потоа во шаторот на двете слугинки, но ништо не најде. Откако излезе од Лијиниот шатор, влезе во Рахилиниот шатор. {31:34} А Рахила ги зеде идолите и ги стави во седлото на својата камила, а потоа седна на нив. Лаван пребаруваше низ целиот шатор, но не ги најде. {31:35} Имено, таа му рече на татка си: „Нека не се лути мојот господар дека не можам да станам пред него, зашто го имам она што е ред кај жените.” И така бараше, но не ги најде идолите. {31:36} Тогаш Јаков се налути и почна да се препира со Лавана. Јаков му рече отворено на Лавана: „Какво е моето злосторство, која е мојата вина, што ме прогонуваш? {31:37} Ете, ги испреврте сите мои работи, па каков предмет од твојата покуќнина најде? Стави го тука пред мојот и својот род, па тие нека ни бидат судии меѓу нас двајцата. {31:38} За овие дваесет години што ги поминав со тебе, ни твоите овци ни твоите кози не се изјаловија, ниту јадев овни од твоето стадо. {31:39} Тоа што ѕверка ќе го раскинеше, не ти го донесував тебе, туку од своето ја надоместував загубата. Ти го бараше тоа од мене, било да го снемало дење или да го снемало ноќе. {31:40} Често дење се измачував од жед, а ноќе од студ. Сонот бегаше од моите очи. {31:41} Од овие дваесет години, што ги поминав во твојата куќа, четиринаесет години ти служев за твоите две ќерки, а шест години за твојот добиток, зашто ми ја менуваше заработувачката десетпати. {31:42} Ако со мене не беше Бог на мојот татко, Авраамовиот Бог, Исаковиот Страв, ќе ме испратеше со празни раце. Но Бог ги гледаше мојата неволја и трудот на моите раце, па сношти пресуди.” {31:43} Тогаш Лаван му одговори на Јакова: „Ќерките се мои ќерки; децата се мои деца; стадата се мои стада; сè што гледаш мое е. Но што можам, денес, да им сторам на своите ќерки и на децата, кои ги родиле? {31:44} Сега јас и ти да склучиме сојуз, за да биде сведоштво меѓу мене и тебе.” {31:45} Јаков зеде камен и го исправи како споменик, {31:46} а тогаш Јаков им рече на своите луѓе: „Соберете камења!” Така тие собраа камења и ги нафрлија на куп. Јадеа, таму, на купот. {31:47} Тогаш Лаван го нарече Јегар Сахадута (Брег на Сведоштво), а Јаков го нарече Галад. {31:48} Тогаш Лаван изјави: „Нека овој куп, денес, биде сведок меѓу мене и тебе!” Затоа е и наречен Галад, {31:49} но и Мисфа, зашто рече: „Господ нека нè надгледува и тебе и мене, кога ќе си отидеме еден од друг. {31:50} Ако постапуваш лошо кон моите ќерки, или ако земеш други жени покрај моите ќерки, иако никој друг не ќе биде со нас, знај дека Бог ќе биде сведок меѓу мене и тебе!” {31:51} Потоа Лаван му рече на Јакова: „Еве, тука е купот; тука е столбот што го исправив меѓу себе и тебе: {31:52} овој куп и овој столб нека бидат сведоштво дека нема да тргнам против тебе, од зад овој куп, и дека ти нема да тргнеш против мене, од зад ова ритче и спомеников. {31:53} Авраамовиот Бог и Нахоровиот Бог и Богот на нивните татковци нека ни биде наш судија!” Јаков се заколна во Бога - во Стравот на татка си Исака. {31:54} Потоа Јаков принесе жртва на гората и ги повика своите луѓе да јадат. После јадењето ја поминаа ноќта на гората. {31:55} Рано наутро, Лаван се крена ги изљуби своите синови и своите ќерки, па ги благослови; тогаш се запати назад во своето место. {32:1} Јаков одеше по својот пат, кога во пресрет му излегоа Божји ангели. {32:2} Штом Јаков ги забележа, рече: „Ова е Божјо воинство!” Затоа го нарече местото Маханаим. {32:3} Јаков испрати гласници, пред себе, до брата си Исава во Сирската Земја во месноста Едом, {32:4} и им наложи: „Вака ќе му речете на мојот господар Исав: ‘Твојот слуга Јаков ти порачува: „Живеев при Лавана, се задржав таму досега. {32:5} Придобив говеда, ослиња, овци, слуги и слугинки. Му го соопштувам ова на својот господар, за да најдам милост во неговите очи.’” {32:6} Гласниците се вратија при Јакова и му рекоа: „Бевме кај твојот брат Исав; самиот тој ти доаѓа во пресрет со четири стотини момчиња.” {32:7} Јаков се исплаши многу. Во загриженоста, ги подели во две дружини: луѓето, стадата, говедата и камилите, што беа со него. {32:8} Сметаше: „Ако Исав налета на едната дружина и ја нападне, другата ќе може да се спаси.” {32:9} Тогаш Јаков се помоли: „О, Боже на татка ми Авраама! Боже на мојот татко Исак! О, Господи, Кој ми нареди: ‘Врати се во својот роден крај, и Јас ќе ти сторам добро!’ {32:10} Не сум достоен за сета добрина што му ја искажуваше на својот слуга постојано. Зашто некогаш само со својот стап поминав преку Јордан, а сега станав две дружини. {32:11} Избави ме од рацете на брата ми, од Исавовите раце! Инаку се плашам дека може да дојде и да нè убие: и мене, и мајките, и децата. {32:12} Ти рече: ‘Ќе ти давам изобилно добрини и твоето потомство ќе го умножам како морскиот песок, што не може да биде изброен заради своето множество.’” {32:13} Таму ја помина ноќта; а потоа, од она што имаше при рака, му приготви дар на својот брат Исав: {32:14} двеста кози и дваесет јарци, двеста овци и дваесет овни; {32:15} триесет камили - доилки со нивните мали камили; четириесет крави и десет јунци; дваесет ослиња и десет ждребиња. {32:16} Стадо по стадо им ги предаде на своите слуги. Тогаш им рече на своите слуги: „Одете пред мене, но држете растојание меѓу стадата!” {32:17} А на првиот му издаде заповед, велејќи: „Кога ќе те сретне мојот брат Исав, па те праша: ‘Чиј си? Каде одиш? Чие е ова пред тебе?’ {32:18} Одговори: ‘На твојот слуга Јаков; ова е дар што му го испраќа на својот господар Исав; а тој иде по нас.’” {32:19} Така им нареди и на вториот, па на третиот, и на сите други што одеа по стадата: „Ова кажете му на Исава кога ќе го сретнете. {32:20} И кажете му уште: „А твојот слуга Јаков и самиот иде по нас.” Имено, мислеше: „Ако го смилувам, однапред, со подароците, а потоа се соочам со него, можеби ќе ми прости.” {32:21} Така подароците тргнаа напред, додека тој ја преспа ноќта во логорот. {32:22} И стана во таа ноќ, ги зеде своите две жени, своите две слугинки и своите единаесет деца и премина преку бродот на Јавок. {32:23} И ги зеде, ги помина преку потокот, и преведе сè свое. И Јаков остана сам. {32:24} И Некој се бореше со него до зазорување. {32:25} Откако виде дека не може да го совлада, му го измести бедрото при зглобот, така што на Јакова му се измести колкот додека се бореа. {32:26} Потоа рече: „Пушти Ме, зашто се зазори!” Но тој одговори: „Не те пуштам додека не ме благословиш.” {32:27} Тогаш, го праша: „Како ти е името?” Одговори: „Јаков.” {32:28} Оној му рече: „Отсега не ќе ти биде името Јаков, а Израел, зашто се бореше со Бога и со луѓето, и победи.” {32:29} Јаков го праша: „Кажи ми го Твоето име?” А Тој рече: „Зошто прашуваш за Моето име, тоа е чудно?” И го благослови таму. {32:30} Јаков го нарече местото: Фануил, зашто - рече - „Го видов Бога лице во лице, и останав жив.” {32:31} Сонцето изгреа над него, кога заминуваше од Фануил. Кривеше заради колкот. {32:32} Затоа и досега Израелевите синови не ја јадат жилата, што е во состав на бедрото, зашто Јакововиот бедрен зглоб беше изместен во жилата на бедрото. {33:1} Јаков ги поткрена очите и виде дека доаѓа Исав и со него четири стотини луѓе. Ги раздели своите деца меѓу Лија, Рахила и двете слугинки; {33:2} ставајќи ги на чело слугинките и нивните деца; по нив Лија и нејзините деца; а Рахила и Јосифа одназад. {33:3} Самиот замина напред, се поклони седумпати до земја, додека му се приближи на брата си. {33:4} Исав се затрча во пресрет, го прегрна, паѓајќи му околу вратот, го пољуби и заплакаа. {33:5} Тогаш ги подигна очите и ги виде жените и децата. „Кои се овие со тебе?” праша. Тој одговори: „Децата кои Бог му ги подари на твојот слуга.” {33:6} Потоа слугинките со своите деца истапија напред и се поклонија длабоко. {33:7} И Лија истапи напред, со своите деца, па се поклонија. Најпосле, Јосиф и Рахила истапија напред и се поклонија. {33:8} Исав праша: „Зошто ти е сево множество, што го сретнав?” Тој одговори: „За да ја придобијам наклоноста на својот господар.” {33:9} Исав одговори: „Јас имам доста, брате мој. Нека ти остане тебе, што е твое.” {33:10} А Јаков рече: „Не! Ако најдов милост во твоите очи, прими дар од мојата рака; зашто мене ми е - бидејќи ме прими љубезно - како да го гледам Божјото лице. {33:11} Затоа прими го мојот благослов: што ти го донесов; зашто Бог ми подари, па имам сè.” И го наговори, и тој зеде. {33:12} „Да тргнеме на пат - рече Исав - и јас ќе патувам со тебе.” {33:13} Но тој му одговори: „Мојот господар знае дека децата се кревки. Освен тоа, треба да се грижам за овците и кравите, што дојат: ако ги терам пребргу само еден ден, сите ќе изумрат. {33:14} Мојот господар нека оди пред својот слуга, а јас ќе одам полека, според врвежот на добитокот пред мене и според чекорот на децата, додека стигнам при својот господар во Сир.” {33:15} Исав рече: „Да ти оставам неколку луѓе, од овие што се со мене!” Но тој му одговори: „Зошто е тоа? Јас само нека најдам милост во очите на мојот господар!” {33:16} Во тој ден, Исав се запати - по својот пат - назад во Сир, {33:17} додека Јаков отиде во Сокхот, каде си изгради куќа, и направи трла за својот добиток. Затоа го нарече местото Сокхот. {33:18} Откако дојде од Падан Арам, (Сирска Месопотамија) Јаков пристигна во сихемскиот град Салим, што се наоѓа во Ханаанската Земја, и го оптегна својот шатор пред градот. {33:19} Делот од полето, на кое го постави својот шатор, го купи од синовите на Емора, Сихемовиот татко, за сто сребреници. {33:20} Постави жртвеник таму и го повика таму името на Господа, Израелевиот Бог (Ел, Елое Израел). {34:1} Дина, ќерката што Лија му ја роди на Јакова, излезе да посети некои девојки на оној крај. {34:2} Ја виде Евеецот Сихем, син на Емор, кнез на онаа земја, па ја грабна и насила легна со неа. {34:3} Неговото срце се приврза кон Јакововата ќерка Дина, и тој се вљуби во девојката. Настојуваше да го придобие срцето на девојката. {34:4} Сихем му зборуваше и на татка си Емор: „Земи ми ја онаа девојка за жена!” {34:5} Јаков научи дека Сихем ја обесчести неговата ќерка Дина. Но бидејќи неговите синови беа со добитокот, во полето, Јаков молчеше додека не дојдоа тие. {34:6} А Сихемовиот татко, Емор, дојде при Јакова, за да се спогодат, {34:7} токму кога Јакововите синови се враќаа од полето. Кога научија, луѓето беа јадосани и многу лути. Во Израел беше срамно тоа што го стори Сихем, легнувајќи со Јакововата ќерка: така не смееше да се постапува. {34:8} Емор им рече: „Мојот син Сихем се вљуби со сета душа во вашата ќерка. Дајте му ја за жена! {34:9} Посватете се со нас: давајте ни ги своите ќерки, а земајте ги нашите ќерки за себе! {34:10} И можете да живеете среде нас; земјата е пред вас, за да се населите, да стопанисувате на неа и да придобивате имот!” {34:11} Сихем им рече на татка и и на нејзините браќа: „За да најдам милост во вашите очи, ќе ви дадам што ќе побарате. {34:12} Барајте од мене колку што сакате: сè што ќе запросите ќе ви дадам, само дајте ми ја девојката за жена.” {34:13} Јакововите синови им одговорија на Сихем и на неговиот татко Емор со лукавство, зашто ја обесчести сестра им Дина - {34:14} па им рекоа: „Не можеме да се согласиме да ја дадеме сестра си на човек, кој не е обрезан, зашто тоа би било срам за нас. {34:15} Единствено ќе ја дадеме, под услов, ако и вие станете како нас, ако ги обрежете сите свои машки. {34:16} Тогаш ќе можеме да ви ги даваме своите ќерки и да ги земаме вашите за себе, да се населиме при вас и да бидеме еден род (народ). {34:17} А ако не нè послушате нас, да се обрежете, ќе ја земеме нашата ќерка и ќе си одиме.” {34:18} На Емор и Сихем, Еморовиот син, им се допаднаа зборовите. {34:19} Момчето не се забави да го изврши барањето, зашто копнееше по Јакововата ќерка; а беше најпочитуван од сите во татковиот дом. {34:20} Емор и неговиот син Сихем дојдоа пред вратата на овој град и им зборуваа вака на своите сограѓани: {34:21} „Овие луѓе се мирни; нека се населат меѓу нас во земјава; нека се занимаваат на неа; ете, земјата е пространа пред нив; ќе можеме да ги земаме нивните ќерки за жени, а нашите да им ги даваме ним. {34:22} Но луѓето ќе се согласат да живеат меѓу нас и да бидат еден народ со нас, само ако сите наши машки бидат обрезани, како што се и тие обрезани. {34:23} Зар така не ќе бидат наши: добитокот што го придобија, сето нивно богатство? Да се согласиме, па нека се населат среде нас!” {34:24} Сите возрасни машки, кои имаа право да излезат на градската врата, ги послушаа Емор и неговиот син Сихем, па секое машко беше обрезано, - секој што имаше право да излезе на градската врата. {34:25} А на третиот ден, додека тие уште беа во болки, два Јаковова сина, Симеон и Леви, Динини браќа, го грабнаа секој својот меч и дојдоа во градот, без пречки, и ги погубија сите машки. {34:26} Ги пресекоа со меч Емора и неговиот син Сихем, ја зедоа Дина од Сихемовата куќа и си отидоа. {34:27} Другите Јаковови синови дојдоа при убиените и го опустија градот, зашто нивната сестра беше обесчестена. {34:28} Колку што имаше крупен и ситен добиток и ослиња, и сè што имаше во градот и во полето ги истераа; {34:29} ги ограбија сите нивни богатства, а сите нивни деца и жени - сè што беше во куќите - ги запленија. {34:30} Јаков им рече на Симеон и Леви: „Ме воведовте во неприлика, правејќи ме замразен меѓу жителите на земјава: Хананците и Ферезејците. Ако се обединат против мене и ме нападнат, додека сме оволку малку на број, ќе ме истребат со мојот дом.” {34:31} Тие одговорија: „Зар да постапува со нашата сестра, како со некаква блудница?” {35:1} Бог му рече на Јакова: „Стани, оди горе во Ветил и остани таму! Направи Му таму жртвеник на Бога, Кој ти се јави кога бегаше од брата си Исава!” {35:2} И Јаков им рече на сите во својот дом и на сите што беа со него: „Отфрлете ги туѓите идоли, што се наоѓаат во ваша средина; очистете се и преоблечете се. {35:3} Одиме горе во Ветил; таму ќе Му направам жртвеник на Бога, Кој ме послуша кога бев во неволја и беше со мене на патот, по кој одев.” {35:4} Тие му ги предадоа на Јакова сите туѓи идоли, што ги имаа, и наушниците што беа на нивните уши, и Јаков ги закопа под дабот во Сихем. {35:5} Кога тргнаа, страв од Бога ги опфати околните места, така што не тргнаа во потера по Јакововите синови. {35:6} Јаков стигна во Луз, односно Ветил, во Ханаанската Земја, и сите луѓе што беа со него. {35:7} Таму изгради жртвеник - и местото го нарече Ел-Ветил, зашто Бог му се јави таму, кога тој бегаше пред својот брат Исав. {35:8} Тогаш умре Ревекината доилка Девора, па ја погребаа под Ветил, под дабот, што оттогаш се вика „Тажен Даб.” {35:9} Бог му се јави пак на Јакова, кога стигна од Падан Арам, и го благослови. {35:10} Бог му рече: „Името ти е Јаков, но отсега нема да се викаш Јаков, туку твоето име ќе биде Израел.” Така го нарече Израел. {35:11} Тогаш Бог му рече: „Јас Сум Ел Шадај - Сèмоќен Бог! Биди плоден и размножувај се! Од тебе ќе произлезе народ, множество народи, и цареви ќе излезат од твоето крило. {35:12} Земјата што им ја дадов на Авраама и Исака, Јас ти ја предавам тебе; и на твоето потомство, по тебе, ќе му ја дадам оваа земја.” {35:13} Тогаш Бог се вознесе од него, каде што му зборуваше. {35:14} На местото каде што Бог разговараше со него, Јаков исправи столб, столб од камен; принесе жртва врз него и го полеа со масло. {35:15} А местото каде што му зборуваше Бог, Јаков го нарече Ветил. {35:16} Потоа тргнаа од Ветил. Имаше уште малку пат до Еуфрат, а Рахила се најде на породување. Ја нападнаа тешки болки. {35:17} Кога породилните болки и беа најголеми, бабицата и рече: „Не бој се, зашто и овој ти е син!” {35:18} Кога се делеше од душата - зашто Рахила умираше - му го даде на синот името Венони; но таткото го нарече Венијамин. {35:19} Така почина Рахила. Ја погребаа покрај патот за Ефрат, односно Витлеем. {35:20} А Јаков подигна споменик на нејзиниот гроб - оној што е до денес на Рахилиниот гроб. {35:21} Израел тргна натаму и го оптегна својот шатор од онаа страна на Мигдал-Едер. {35:22} Додека Израел престојуваше во оној крај, Рувим отиде и легна со Вала, соложница на татка си. Израел научи за тоа. Јаков имаше дванаесет синови. {35:23} Со Лија: Рувим, Јакововиот првороденец, Симеон, Леви, Јуда, Исахар и Завулон. {35:24} Со Рахила: Јосиф и Венијамин; {35:25} со Рахилината слугинка Вала: Дан и Нефталим; {35:26} со Лиината слугинка Зелфа: Гад и Асир. Тоа се Јакововите синови, кои му се родија во Падан Арам. {35:27} Јаков дојде при татка си Исака во Мамвриј, во Киријат Арва, односно Хеврон - каде Авраам и Исак престојуваа како придојденици. {35:28} Исак умре кога имаше сто и осумдесет години. {35:29} Исак издивна и почина, старец и заситен со години, па беше придружен при своите луѓе. Неговите синови, Исав и Јаков, го погребаа. {36:1} Ова е потомството на Исав, кој се викаше и Едом. {36:2} Исав зеде за себе жени од хананските девојки: Ада, ќерка на Хетеецот Едон; Оливема, ќерка на Ана, внука на Евеецот Севетон; {36:3} и Васемата, Исмаилова ќерка, сестра Навитова. {36:4} Ада му го роди на Исава: Елифаза, а Васемата му ги роди Рагуила; {36:5} Оливема ги роди: Еуса, Јеглома и Кореја. Тоа се Исавовите синови, кои му се родија во Ханаанската Земја. {36:6} Исав ги зеде своите жени, своите синови, своите ќерки, сите деца на својот дом; својот добиток - крупен и ситен; сиот имот што го спечалил во Ханаанската Земја, и отиде во Сирската Земја, далеку од својот брат Јаков. {36:7} Имено, нивниот имот толку се зголеми, што не можеа да останат заедно: крајот во кој престојуваа не можеше да ги издржава поради нивниот добиток. {36:8} Така Исав, наречен Едом, се насели во планинскиот крај Сир. {36:9} И така, ова е потомството на Исав, прататко на Едомците, во планинскиот крај Сир. {36:10} Овие се имињата на Исавовите синови: Елифаз, син на Исавовата жена Ада; Рагуил, син на Исавовата жена Васемата. {36:11} Елифазови синови беа: Теман, Омар, Сефо, Готом и Кенез. {36:12} Темна му беше соложница на Исавовиот син Елифаз; таа му го роди на Елифаза - Амалик. Тоа се потомците на Исавовата жена Ада. {36:13} А овие се синовите на Рагуила: Нахат, Зара, Сама и Миза. Тие и беа синови на Исавовата жена Васемата. {36:14} А овие пак се синови на Исавовата жена Оливема, Анината ќерка, Севегоновата внука; таа му ги роди на Исава: Еуса, Еглама и Кореја. {36:15} Овие се родовски првенци на Исавовите потомци: потомците на Исавовиот првенец Елифаз: кнез Теман, кнез Омар, кнез Сефо, кнез Кенез, {36:16} кнез Кореј, кнез Готом и кнез Амалик. Тоа се родовските главатари на Елифазовите, во Едомската Земја; тоа се Адините потомци. {36:17} А овие се потомците на Исавовиот син Рагуил: кнез Нахат, кнез Зара, кнез Сама и кнез Миза. Тоа се родовските главатари на Рагуиловите во Едомската Земја; тоа се потомци на Исавовата жена Васемата. {36:18} А овие се потомците на Исавовата жена Оливема: кнез Еус, кнез Еглам и кнез Кореј. Тоа се родовските главатари на Исавовата жена Оливема, Анина ќерка. {36:19} Тие се синовите на Исав - Едом, нивни кнезови. {36:20} А овие се синовите на Кореецот Сир, жители на онаа земја: Лотан, Совил, Севетон, Ана, {36:21} Дисон, Асар и Дисан. Тоа се првенците на Хорејците, на Сировите синови во Едомската Земја. {36:22} Лотанови синови беа: Хори и Емам; а Темна беше Лотанова сестра. {36:23} Овие беа Совилови синови: Алван, Манахат, Гевал, Сефо и Онам. {36:24} Севетонови синови беа: Аја и Ана. Ана е оној, кој ги најде топлите извори во пустината, додека ги чуваше ослињата на татка си Севатона. {36:25} Овие беа Анини деца: син Дисон и Анината ќерка Оливема. {36:26} Овие беа Дисонови синови: Амадан, Асван, Итран и Харан. {36:27} Овие беа Асарови синови: Валан, Заван и Акан. {36:28} А Дисанови синови беа: Уз и Аран. {36:29} Овие се кнезови на Хорејците: кнез Лотан, кнез Совил, кнез Севетон, кнез Ана, {36:30} кнез Дисон, кнез Асар и кнез Дисан. Тие беа кнезови на Хорејците, главатар по главатар, во Сирската Земја. {36:31} Еве ги царевите, што царуваа во Едомската Земја, пред да завладее царот на Израелевите синови. {36:32} Веоровиот син Вел владееше во Едом; неговиот град се викаше Денава. {36:33} Кога умре Вел на негово место се зацари Јоав, син на Зара од Восора. {36:34} Кога умре Јоав на негово место се зацари Хусам од Теманската Земја. {36:35} Кога умре Хусам на негово место се зацари Адад, син Вададов, кој ги порази Мадијамците на Моавското Поле. Името на неговиот град беше Авит. {36:36} Кога умре Адад, место него се зацари Самла од Марсек. {36:37} Кога умре Самла, место него се зацари Саул од Роват, што е при Реката. {36:38} Кога умре Саул на негово место се зацари Валанан, Ахоров син. {36:39} Кога умре Валанан синот Ахоров, на негово место се зацари Адар. Името на неговиот град беше Пау. Неговата жена се викаше Метавеила. Беше Матредова ќерка, од Мезава. {36:40} Овие се имињата на Исавовите старешини со нивните имиња по родовите и по сместувањето: старешина Тамна, старешина Алва, старешина Етет, {36:41} старешина Оливема, старешина Ила, старешина Финон, {36:42} старешина Кенез, старешина Теман, старешина Мивсар, {36:43} старешина Матедил и старешина Ирма. Тие беа едомски кнезови, според нивните населби во земјата што ја зазедоа. Тоа е Исав прататко на Едомците. {37:1} А Јаков се настани во земјата, во која татко му престојуваше како придојденик - во Ханаанската Земја. {37:2} Еве ја Јакововата историја. Како момче, на седумнаесет години, Јосиф ги чуваше стадата, со своите браќа, со синовите на Вала и Зелфа, кои беа жени на татка му. Јосиф му носеше на татка си лоши гласови за нив. {37:3} Јаков го љубеше Јосифа повеќе од кој и да е свој син, зашто беше дете на неговата старост, и тој му направи шарена облека. {37:4} Но неговите браќа забележија дека татко им го љуби повеќе од сите други свои синови, па го замразија толку, што не можеа да му речат ни пријатен збор. {37:5} Еднаш Јосиф сонуваше сон, и им го раскажа на своите браќа, а тие го замразија уште повеќе заради тоа. {37:6} „Чујте го сонот - им рече - што го видов! {37:7} Замислете! Врзувавме снопови во средината на полето, кога одеднаш мојот сноп се исправи и застана нагоре. Тогаш вашите снопови се собраа наоколу и му се поклонија на мојот сноп.” {37:8} Неговите браќа го прашаа: „Да не сакаш да зацаруваш над нас? Сакаш ли да ни бидеш господар?” И го замразија уште повеќе, заради неговото раскажување на соништата. {37:9} Тој виде уште еден сон и им го раскажа на своите браќа: „Сонував уште еден сон. Внимавајте! Сонцето, месечината и единаесет ѕвезди ми се поклонуваа длабоко!” {37:10} Кога му го раскажа тоа на својот татко, татко му го укори и му рече: „Што значи сонот што го сонуваше? Зар ќе дојдеме: јас, мајка ти и браќа ти, па да ти се поклонуваме до земја?” {37:11} И додека неговите браќа му беа лути, од завист, татко му размислуваше за сè. {37:12} Еднаш неговите браќа отидоа да ги чуваат татковите стада во близина на Сихем. {37:13} Израел му рече на Јосифа: „Твоите браќа ги чуваат стадата при Сихем, па ајде да те испратам кај нив.” Тој му одговори: „Добро, одам.” {37:14} Потоа татко му му рече: „Оди и види како се браќа ти и добитокот, па извести ме.” Така го испрати од долината Хеврон, и тој стигна во Сихем. {37:15} Некој човек го најде како скита по полето, и го праша: „Што бараш?” {37:16} „Ги барам браќата”, одговори. „Можеш ли да ми кажеш каде ги чуваат стадата?” {37:17} А човекот рече: „Заминаа оттука. Ги чув како зборуваат: „Да одиме во Дотан.” Така Јосиф замина по своите браќа и ги најде во Дотан. {37:18} Тие го здогледаа оддалеку; пред да им се приближи, почнаа да се договараат за да го убијат. {37:19} Си рекоа еден на друг: „Ене го стигнува сонувачот! {37:20} Ајде, да го убиеме сега и да го фрлиме во некоја јама! Можеме да речеме дека го изеде див ѕвер. Ќе видиме што ќе биде од неговите соништа!” {37:21} Но кога Рувим го чу тоа, се обиде да го избави од нивните раце. И рече: „Да не му го одземаме животот! {37:22} Не пролевајте крв - зборуваше натаму Рувим. - Фрлете го во јама за вода во пустината, ама не кревајте раце на него!” Така сакаше да го избави од нивните раце и да го одведе при таткото. {37:23} Но кога Јосиф стигна при браќата, тие му ја соблекоа неговата облека, шарената облека што беше на него; {37:24} го грабнаа и го фрлија во јама за вода. Јамата беше празна; немаше вода во неа. {37:25} Потоа седнаа да ручаат. Кога ги подигнаа своите очи, здогледаа поворка Исмаилци, како доаѓаат од Галад. Нивните камили носеа: мириси, балсами и смирна, за да ги препродадат во Египет. {37:26} Тогаш Јуда им рече на своите браќа: „Што ќе постигнеме ако го убиеме брата си, а ја скриеме неговата крв? {37:27} Ајде, да го продадеме на Исмаилците; но да не дигаме рака на него. Зашто тој е наш брат, наше месо.” Браќата го послушаа. {37:28} Тогаш пристигнаа луѓе, мадијамски трговци. Браќата го извлекоа од јамата за вода и им го продадоа на Исмаилците за дваесет сребреници, а тие го одведоа Јосифа во Египет. {37:29} Кога Рувим се врати до јамата за вода и виде дека го нема Јосифа во јамата за вода, ја скина својата облека. {37:30} А кога се врати при своите браќа, извика: „Детето го нема! Каде ќе се скријам сега јас!” {37:31} А тие ја зедоа Јосифовата облека, заклаа едно јаре и облеката ја натопија во крв. {37:32} Му ја испратија шарената облека на таткото и му порачаа: „Го најдовме ова! Гледај, дали е ова облеката на твојот син или не е?” {37:33} Тој ја препозна и рече: „Облеката е на мојот син! Див ѕвер го растрга! Јосиф е растрган на делови!” {37:34} И Јаков ја скина својата облека, стави покорничко вреќиште околу половина, и долго време го оплакуваше својот син. {37:35} Сите негови синови и сите негови ќерки настојуваа да го утешат, но тој не можеше да се утеши. Велеше: „Со тага ќе слезам при својот син во подземјето. Така го оплакуваше неговиот татко. {37:36} А Мадијамците го продадоа, во Египет, на Петефриј, фараонов царедворец, началник на телохранителите. {38:1} Во тоа време, Јуда замина од своите браќа и се врати при еден Одоламец, чие име беше Ира. {38:2} Тука Јуда ја забележа ќерката на еден Хананец - кој се викаше Суја - и се ожени со неа. {38:3} и пристапи, па таа зачна и роди син, кому му го даде името Ир. {38:4} Таа зачна пак, роди син, и му го даде името Онан. {38:5} Роди уште еден син и го нарече Шела. Се наоѓаше во Ахдив кога го роди него. {38:6} Јуда го ожени својот првенец Ир со девојка, чие име беше Тамара. {38:7} Но Јудиниот првороденец Ир Го навреди Бога, и Бог го погуби. {38:8} Тогаш Јуда му рече на Онан: „Пристапи и, на вдовицата на брата си, исполни ја кон неа деверската должност и така запази му го потомството на брата си!” {38:9} Но Онан, знаејќи дека семето нема да се смета за негово, го истуруваше на земја, секогаш кога ќе и пристапеше на братовата вдовица за да не му даде потомство на брата си. {38:10} Тоа што го правеше Го навреди Господа, па го погуби и него. {38:11} Тогаш Јуда и рече на својата снаа Тамара: „Остани вдовица во домот на татка си, додека потпорасне мојот син Шела.” Имено, се боеше дека и тој би можел да умре, како неговите браќа. И така Тамара отиде да живее во татковиот дом. {38:12} Долго време потоа, почина Сујината ќерка, Јудината жена. Кога помина времето на жалост, Јуда отиде, заедно со својот пријател Одоламецот Ир, во Тамна, за да ги стриже своите овци. {38:13} Ја известија Тамара: „Ене ти го свекорот - и рекоа - на пат за Тамна, за да ги стриже овците.” {38:14} Таа ја соблече вдовичката облека, се покри со превез и се завитка и седна на влезот во Енаим, што е на патот за Темна. Имено, виде дека Шела порасте, ама неа уште не ја омажија за него. {38:15} Кога Јуда ја виде, помисли дека е блудница, зашто го имаше покриено лицето. {38:16} Тој наврати при неа и рече: „Дај да ти пристапам!” Не знаеше дека му е снаа. А таа одговори: „Што ќе ми дадеш, за да влезеш при мене?” {38:17} „Ќе ти испратам едно јаре од своето стадо”, одговори. „Треба да оставиш емство додека не го испратиш.” {38:18} А тој ја праша: „Какво емство да ти оставам?” Таа одговори: „Својот печат на врвцата, и стапот што ти е во раката.” и ги даде и едното и другото, а потоа и пријде, и таа зачна од него. {38:19} Потоа таа стана и си отиде; го симна од себе превезот и пак ја облече својата вдовичка облека. {38:20} Јуда го испрати јарето, преку својот пријател Одоламецот, да го откупи залогот од рацете на жената, но не можеше да ја најде. {38:21} Ги праша луѓето во местото: „Каде е блудницата, која се наоѓаше покрај патот за Енаим?” Тие му одговорија: „Тука никогаш немаше блудница.” {38:22} Така тој се врати при Јуда и рече: „Не можев да ја најдам. Освен тоа, луѓето во местото ми рекоа дека таму никогаш немало блудница.” {38:23} Јуда рече: „Да не станеме за смеа, нека ги држи! Еве, и го испратив јарево, ама ти не ја најде.” {38:24} Од прилика по три месеци му донесоа вест на Јуда: „Твојата снаа Тамара блудствува, па во блудството и зачнала.” „Изведете ја - нареди Јуда - па нека биде изгорена!” {38:25} Додека ја изведуваа, таа му порача на свекорот: „Зачнав од човекот, чие е ова.” Уште додаде: „Види чии се овој печат на врвцата, и стапов!” {38:26} Јуда ги препозна и рече: „Таа е поправедна од мене, зашто не и го дадов својот син Шела.” Но повеќе немаше работа со неа. {38:27} Кога и дојде време да роди, се покажа дека носела близнаци. {38:28} Додека раѓаше, едниот од нив ја испружи раката надвор. Тогаш бабицата врза црвен конец на неговата рака, велејќи: „Овој излезе прв!” {38:29} Но тој тогаш ја повлече раката, па излезе неговиот брат. А таа рече: „Каков ли пробив направи!” Затоа му го даде името Фарес. {38:30} Потоа излезе брат му, кој имаше црвен конец околу раката. Него го нарекоа Зара. {39:1} Јосифа го доведоа во Египет. Таму, од Исмаилците кои го доведоа тука, го купи Египетецот Петефриј, фараонов придворник и заповедник на неговата телесна сража. {39:2} Господ беше со Јосифа, затоа имаше успех во сè: Египетецот го зеде при себе, во куќата. {39:3} Неговиот господар виде дека е Господ со него и дека му дава успех во сè што неговата рака презема; {39:4} тој го засака и го зеде дворјанец, и го постави за управител на својот дом и му го довери сиот свој имот. {39:5} А откако го постави над домот свој и над сè што имаше, Господ го благослови домот на Египетецот заради Јосифа: Господовиот благослов беше на сè што имаше - во куќата и во полето. {39:6} И така сè свое и отстапи на Јосифовата грижа, па повеќе не се грижеше за ништо, освен за лебот што го јадеше. А Јосиф беше со складна става и убав. {39:7} По некое време господаровата жена се загледа во него и му рече: „Легни со мене!” {39:8} Тој и се спротиви и рече на жената на својот господар: „Гледај! Откако сум јас тука, мојот господар не се грижи за ништо во куќата; сè што има ми го довери мене. {39:9} Тој нема во куќава поголема власт отколку јас, и ништо не ми скратува освен тебе, зашто си негова жена. И како би можел да направам толку големо зло и да згрешам против Бога!” {39:10} Иако таа секојдневно му зборуваше така на Јосифа, тој не се согласи да легне со неа и да биде со неа. {39:11} Еден ден Јосиф влезе во куќата по работа. Бидејќи никој од слугите не беше во куќата, {39:12} таа го фати за наметката и рече: „Легни со мене!” Но тој ја остави својата наметка во нејзината рака, се истрга и избега надвор. {39:13} Откако виде дека ја остави наметката во нејзината рака и дека избега надвор, {39:14} ги повика своите слуги и им рече: „Гледајте! Требаше да ни доведе еден Евреин, за да се подигрува со нас. Тој дојде при мене, за да легне со мене, но јас извикав со сиот глас. {39:15} А штом чу како викам, ја остави својата наметка покрај мене и избега надвор.” {39:16} Ја задржа неговата наметка кај себе, додека господарот дојде дома. {39:17} И нему му ја раскажа истата приказна: „Оној, слугата Евреинот, кого ни го доведе, дојде при мене, за да се подигрува со мене! {39:18} Но штом чу како викам, ја остави својата наметка покрај мене и избега надвор.” {39:19} Кога неговиот господар го чу раскажувањето на својата жена, која рече: „Ете, така постапи твојот слуга со мене”, се разгневи. {39:20} Господарот го грабна Јосифа и го фрли во темницата - таму каде што беа затворени царските затвореници. И остана во темницата. {39:21} Но Господ беше со него, му покажа благодат на Јосифа, и тој најде милост во очите на управителот на темницата. {39:22} Така управителот на темницата ги предаде во Јосифови раце сите затвореници, кои се наоѓаа во темницата; и таму не се правеше ништо без него. {39:23} Бидејќи Господ беше со него, управителот не надгледуваше ништо што му беше доверено на Јосифа: Господ беше со него, и што да преземеше, Господ му даваше успех. {40:1} Потоа виноцрпецот и лебопекарот на египетскиот цар му згрешија на својот господар - на египетскиот цар. {40:2} Фараонот се налути на своите два дворјани, на главниот пехарник и на главниот пекар, {40:3} па ги стави во затвор, во зградата на заповедникот на телохранителите - во истата темница каде беше затворен и Јосиф. {40:4} Началникот на телохранителите одреди Јосиф да ги послужува. Откако поминаа во затворот некое време, {40:5} тие двајца - виноцрпецот и лебарот на египетскиот цар, затвореници - видоа сон во иста ноќ. Секој сонуваше свој сон; и секој сон имаше свое значење. {40:6} Кога Јосиф дојде утрото при нив, забележа дека се нерасположени. {40:7} Ги праша фараоновите дворјани, кои беа со него во темницата, во зградата на неговиот господар: „Зошто сте денес така потиштени?” {40:8} Му одговорија: „Видовме соништа, но нема никој да ни ги протолкува.” Јосиф им рече: „Зар толкувањето не Му припаѓа на Бога? Ајде, раскажете ми!” {40:9} И главниот пехарник му го раскажа на Јосифа својот сон: „Сонував дека пред мене е лоза. {40:10} На лозата имаше три млади прачки. И туку што распупи, расцвета и на нејзините гроздови узреаја зрната. {40:11} Кога ја држев во раката фараоновата чаша, зедов грозје, го исцедив во фараоновата чаша, а тогаш ја ставив чашата во фараоновата рака.” {40:12} Јосиф му рече: „Ова ти е значењето: трите млади прачки се три дни. {40:13} По три дни фараонот ќе те помилува и ќе те врати на твоето работно место; пак ќе ја принесуваш чашата во фараоновата рака, како и порано, додека му беше виноцрпец. {40:14} Кога пак ќе ти биде добро, спомни си дека и јас бев со тебе, па направи ми ја оваа услуга: спомни ме пред фараонот и обиди се да ме избавиш од домов. {40:15} Зашто, навистина, бев одведен насила од земјата на Евреите; ни тука не сум сторил нешто лошо, а ме фрлија во темница.” {40:16} Кога главниот лебар виде како Јосиф даде добро толкување, му рече: „Сонував дека три бели кошници ми беа врз главата. {40:17} Во најгорната имаше разновидни печива, што пекар ги прави за фараонот, но птици јадеа од кошницата врз мојата глава.” {40:18} Јосиф одговори: „Ова е значењето: трите кошници се три дни. {40:19} По три дни фараонот ќе ја издигне твојата глава и ќе те обеси на дрво, па птиците ќе јадат месо од тебе.” {40:20} На третиот ден, на фараоновиот роденден, тој направи гозба за сите свои царедворци и си спомна за главниот виноцрпец и за главниот лебар среде своите службеници. {40:21} Го врати главниот виноцрпец во виноцрпачка служба, па и натаму ја ставаше чашата во фараоновата рака, {40:22} а го обеси главниот лебар, како што Јосиф им протолкува. {40:23} Сепак главниот виноцрпец не се сети за Јосифа - го заборави. {41:1} По две години, фараонот сонуваше дека стои покрај реката Нил. {41:2} Од Нил излегоа седум убави и дебели крави; и пасеа низ трските. {41:3} Но веднаш по нив излегоа други седум, грди и слаби крави, и застанаа покрај оние крави, на брегот на Нил. {41:4} Грдите и слабите крави ги изедоа убавите и дебелите, а тогаш фараонот се разбуди. {41:5} Пак заспа и виде друг сон: седум полни и крупни класови израснаа од едно стебленце. {41:6} Но, ете, по нив израснаа седум слаби класови, изгорени од источниот ветер. {41:7} Празните класови ги голтнаа седумте крупни и полни класови. И фараонот се разбуди, и ете: тоа беше сон. {41:8} Утрото, фараонот беше смутен во духот, па ги повика сите египетски волшебници и мудреци: им ги раскажа фараонот своите соништа, но никој не можеше да ги протолкува. {41:9} Тогаш главниот фараонов виноцрпец проговори: „Треба денес да си спомнам за еден свој пропуст. {41:10} Еднаш, кога фараонот се налути на своите службеници, на мене и на главниот лебопекар, нè стави во темницата на началникот на телохранителите. {41:11} Сонувавме сон во истата ноќ, и јас и тој, но секој од нас виде сон со друго значење. {41:12} Тогаш со нас беше некој млад Евреин, слуга на заповедникот на стражата. Му ги раскажавме нему своите соништа, а тој ни ги протолкува: на секој му го кажа значењето на неговиот сон. {41:13} Како што ни ги протолкува, така и ни се случи: мене ме вратија на моето место, а оној го обесија.” {41:14} Фараонот веднаш испрати по Јосифа; го извлекоа набрзина од темницата; му ја истригаа косата, го облекоа во ново облекло, и тој стапи пред фараонот. {41:15} Тогаш фараонот му рече на Јосифа: „Сонував сон, но никој не може да го протолкува, чув за тебе дека можеш да го протолкуваш сонот, штом ќе го чуеш.” {41:16} „Јас не можам ништо - му одговори Јосиф на фараонот - туку Бог ќе му даде вистински одговор на фараонот.” {41:17} Тогаш фараонот му раскажа на Јосифа: „Во својот сон стоев на брегот на Нил. {41:18} И ете! Седум дебели и убави крави излегоа од Нил, пасеа низ трските. {41:19} По нив излегоа седум други крави, беа слаби, многу грозни, костенливи, никогаш не видов толку грди крави во целата Египетска Земја! {41:20} И седумте слаби и грозни крави ги изедоа првите седум дебели крави. {41:21} Па иако ги проголтаа, не се гледаше дека имаат нешто во утробата: беа грозни како и порано. Тогаш се разбудив. {41:22} Потоа видов на сон како на едно стебленце израснаа седум полни и убави класови. {41:23} Но после нив израснаа седум згрчени, празни, класови, опалени од источен ветер. {41:24} И слабите класови ги изедоа седумте полни класови. Ова им го раскажав и на вражалците, но нема никој да ми објасни.” {41:25} Тогаш Јосиф му рече на фараонот: „Фараоновиот сон е само еден: Бог му јавува на фараонот што сака да направи. {41:26} Седумте убави крави, тоа се седум години; седумте убави класови пак се седум години. Тоа е само еден сон. {41:27} Седумте слаби и грозни крави по нив, а исто така и седумте празни, од источник опалени, класови, означуваат седум гладни години. {41:28} Тоа е она што веќе му го реков на фараонот: Бог му јавува на фараонот што сака да направи. {41:29} Ете, настапуваат седум години на големо изобилство во сета Египетска Земја. {41:30} А по нив ќе дојдат седум гладни години, кога ќе се заборави сето изобилство во Египетската Земја. {41:31} Кога гладот ќе пустее низ земјата, не ќе се знае ни дека имало изобилство во земјата - заради гладот што ќе дојде - зашто ќе биде многу голем. {41:32} А тоа што фараоновиот сон се повтори, значи дека Бог навистина се одлучи за тоа и дека наскоро ќе го спроведе. {41:33} Затоа фараонот нека избере способен и мудар човек и нека го постави над Египетската Земја. {41:34} Натаму, фараонот нека се погрижи да постави надгледувачи во земјата, што ќе собираат една петинка од сета жетва во Египетската Земја во седумте години на изобилството. {41:35} Нека собираат од секого жито, во седумте добри години, што доаѓаат; нека, со фараоново овластување, собираат жито за храна и нека го чуваат во градовите. {41:36} Собраниот вишок нека служи за исхрана во земјата во седумте години на глад, што ќе ја снајде Египетската Земја, така што земјата да не пропадне од гладот.” {41:37} Им се допадна одговорот на фараонот и на сите негови службеници. {41:38} Затоа фараонот им рече на своите службеници: „Зар можеме да најдеме друг човек како што е овој, во кого е Божјиот Дух?” {41:39} А тогаш фараонот му рече на Јосифа: „Откако Бог ти го откри сè тоа тебе, нема никој способен и мудар како што си ти. {41:40} Ти ќе бидеш управител на мојот дворец: сиот мој народ ќе им се покорува на твоите наредби. Единствено со престолот јас ќе бидам поголем од тебе. {41:41} Еве, те поставувам - му рече фараонот на Јосифа - над целата Египетска Земја.” {41:42} Потоа фараонот го извади печатниот прстен од својата рака и го стави на Јосифовата рака. И го облече Јосифа во облека од најубава ткаеница, а околу вратот му обеси златна огрлица. {41:43} Тој се возеше на кола, како негов заменик, а пред него викаа: „На колена!” Така го постави над целата Египетска Земја. {41:44} Уште фараонот му рече на Јосифа: „Иако сум јас фараон, никој нема да ги помрдне своите раце ни нозе без твое одобрение во целата Египетска Земја. {41:45} Фараонот го нарече Јосифа „Сафнат Панеах” и му ја даде за жена Асенета, ќерката на Поти Фер, свештеник во Он. И Јосиф тргна по целата Египетска Земја. {41:46} Јосиф беше на триесет години кога стапи во служба на фараонот, египетскиот цар. А откако отиде од пред фараонот, Јосиф патуваше низ целата Египетска Земја. {41:47} Во седумте плодни години, земјата раѓаше во изобилство; {41:48} во тие седум години што Египетската Земја ги уживаше - тој собираше од разните полски приходи и храната ја чуваше во градовите, сместувајќи ја во секој град жетвата од околните полиња. {41:49} Така Јосиф натрупа многу жито, како песок во морето, па прекрати да го мери, зашто беше без мерка. {41:50} Додека уште не настапија гладните години, на Јосифа му се родија два сина, кои му ги роди Асенета, ќерката на Поти Фер, свештеник во Он. {41:51} На првороденецот Јосиф му го даде името Манасиј, „зашто Бог - рече - направи да ги заборавам своите тешкотии и својот татков дом.” {41:52} На вториот му го даде името Ефраим, „зашто Бог - рече - ме направи плоден во земјата на мојата неволја.” {41:53} Седумте години на изобилство, што ги уживаше Египетската Земја, дојдоа до крај, {41:54} а се приближија седумте гладни години, како што прорече Јосиф. Во сите земји беше глад, а во целата Египетска Земја имаше леб. {41:55} А кога и целата Египетска Земја почувствува глад, луѓето извикаа кон фараонот за леб; а фараонот им рече на сите Египетци: „Одете при Јосифа, и што ќе ви рече, правете!” {41:56} Кога гладот се прошири низ целата земја, Јосиф ги отвори житниците, па ги снабдуваше Египетците со жито, зашто гладот стана голем и во Египетската Земја. {41:57} Од сите земји доаѓаа во Египет, при Јосифа, да купуваат жито, зашто гладот се засили по целиот свет. {42:1} Кога Јаков чу дека има жито во Египет, им рече на своите синови: „Зошто гледате еден во друг! {42:2} Чув дека има жито во Египет! Отидете долу и набавете ни го оттаму, за да останеме во живот и да не изумреме.” {42:3} Така десетте Јосифови браќа слегоа да набават жито во Египет. {42:4} Јаков не го испрати со другите Венијамина, вистинскиот Јосифов брат. Велеше: „Да не му се случи некаква несреќа.” {42:5} Меѓу оние кои одеа да набават жито, зашто владееше глад во Ханаанската Земја, беа и Израелевите синови. {42:6} Јосиф беше управител во земјата; тој му продаваше жито на сиот народ на земјата. Така и Јосифовите браќа дојдоа и му се поклонија со лицето до земјата. {42:7} Јосиф ги препозна браќата, штом ги здогледа, но се однесуваше кон нив како странец и им зборуваше остро. Ги праша: „Од каде доаѓате?” Одговорија: „Од Ханаанската Земја, дојдовме да купиме храна.” {42:8} Иако Јосиф ги препозна своите браќа, тие не го препознаа него. {42:9} Јосиф си спомна за соништата што ги виде за нив. И им рече: „Вие сте согледувачи! Дојдовте да ги согледате слабите места на земјава.” {42:10} Тие му одговорија: „Не, господару! Твоите слуги дојдоа да набават храна. {42:11} Сите ние сме синови на еден татко; чесни луѓе сме; твоите слуги никогаш не биле согледувачи.” {42:12} Тој пак им рече: „Не, туку дојдовте да ги согледате слабите места на земјава.” {42:13} Тие одговорија: „Ние, твоите слуги, бевме дванаесет браќа - синови на еден татко - во Ханаанската Земја; најмладиот е сега со таткото, а едниот веќе го нема.” {42:14} Но Јосиф им дофрли: „Онака е како што веќе ви реков: вие сте согледувачи! {42:15} Вака ќе ве испитам: жив да ми е фараонот, оттука нема да излезете, ако вашиот најмлад брат не дојде тука! {42:16} Испратете еден од вас да ви го доведе братот, а вие другите во темница! Така ќе го проверам вашето тврдење и ќе видам дали е вистината со вас или не е. Инаку, жив да ми биде фараонот, вие сте согледувачи.” {42:17} Потоа ги фрли во темница за три дни. {42:18} На третиот ден, Јосиф им рече: „Извршете го тоа, и ќе останете во живот, зашто јас сум човек, кој се бои од Бога. {42:19} Ако сте чесни, еден од вас нека остане во затворот, а вие другите одете си и однесете го житото во својот дом што гладува. {42:20} Потоа доведете ми го вашиот најмлад брат, за да докажете дека се вистинити вашите зборови и да не загинете.” Тие се согласија. {42:21} И еден на друг си велеа: „Тешко ни нам! Нè стигна казна заради нашиот брат; ја гледавме неговата мака додека нè молеше за милост, ама не го послушавме. Затоа нè снајде оваа неволја.” {42:22} Рувим им одговори: „Зар не ви зборував: ‘Не грешете против детето!’ Но вие не слушавте. Сега се бара сметка за неговата крв.” {42:23} Не знаеја дека Јосиф ги разбира, зашто зборуваа со него преку преведувач. {42:24} Тој се оддалечи од нив и заплака. Пак се врати и разговараше со нив. И го одвои Симеона од нив и нареди да биде врзан пред нивни очи. {42:25} А Јосиф заповеда да им ги наполнат вреќите со жито; секому да му ги стават сребрениците во вреќата и да им дадат храна за по пат. Така им сторија. {42:26} Тие го натоварија житото на своите ослиња и тргнаа оттаму. {42:27} Кога еден од нив ја отвори, во преноќиштето, својата вреќа, за да го нахрани ослето, ги виде своите сребреници одозгора во вреќата. {42:28} „Моето сребро ми е вратено! - им извика на браќата. - Еве го во мојата вреќа!” Срцето затрепери во нив. Се загледаа уплашени и рекоа: „Што ни го стори ова Бог?” {42:29} Откако дојдоа при својот татко Јаков, во Ханаанската Земја, му кажаа што им се случи. {42:30} „Човекот, кој е господар на онаа земја - рекоа - ни зборуваше остро и нè обвини како согледувачи. {42:31} ‘Чесни луѓе сме - му рековме - и никогаш не сме биле извидници. {42:32} Бевме дванаесет браќа, синови на ист татко, но едниот веќе го нема, додека најмладиот се наоѓа сега со нашиот татко во Ханаанската Земја.’ {42:33} Но човекот, кој управува над таа земја, ни рече: ‘Вака ќе научам дали сте чесни луѓе: оставете еден брат кај мене, а вие другите земете жито заради гладот на вашите семејства, па одете си. {42:34} И доведете ми го вашиот најмлад брат, така да знам дека не сте согледувачи, туку чесни луѓе. Па ќе ви го вратам вашиот брат, а вие ќе можете слободно да се движите низ земјава.’” {42:35} Кога ги празнеа своите вреќи, секој го најде своето сребро во вреќата. Забележувајќи го тоа, се исплашија и тие и нивниот татко. {42:36} „Вие ме оставате мене без деца! - им рече татко им Јаков. - Јосифа го снема, Симеона го нема, а сега сакате да го одведете и Венијамина. Сè тоа паѓа врз мене!” {42:37} А Рувим му рече на татка си: „Убиј ги моите два сина, ако не ти го доведам назад! Предај го во мои раце, и јас ќе ти го вратам!” {42:38} „Син ми нема да дојде со вас! - им одговори. - Неговиот вистински брат веќе е мртов, и тој остана сам. Ако му се случи несреќа, на патот по кој ќе тргнете, ќе ја испратите со тага мојата седа глава во гробот!” {43:1} Страшен глад ја притисна земјата. {43:2} Кога ја изедоа храната, што ја донесоа од Египет, нивниот татко им рече: „Одете пак и набавете ни малку храна.” {43:3} А Јуда му рече: „Оној човек ни рече јасно: ‘Не смеете пред мене, ако вашиот брат не биде со вас.’ {43:4} И така, ако сакаш да го испратиш нашиот брат со нас, ние ќе отидеме таму и ќе ти купиме жито. {43:5} Но ако не го пушташ него со нас, тогаш ние таму и нема да одиме, зашто оној ни се закани: ‘Не смеете пред мене, ако вашиот брат не биде со вас.’” {43:6} „Зошто ми правите зло - праша Израел - кажувајќи му на човекот дека имате уште еден брат?” {43:7} Тие одговорија: „Човекот нè распрашуваше непрекратно за нас и за нашето семејство: ‘Уште ли е жив татко ви? Имате ли уште некој брат?’ Ние му одговаравме на прашањата. Како можевме да знаеме дека ќе рече: ‘Доведете го брата си!’” {43:8} Потоа Јуда му рече на татка си Израел: „Пушти го детето со мене, па да станеме и да тргнеме; така ќе преживееме, а нема да изумреме, и ние и ти и нашите деца. {43:9} Јас емчам за него, и сметај ме одговорен за него. Ако не ти го вратам тебе и ако не го доведам пред тебе, ќе ти бидам виновен засекогаш. {43:10} Па ако не се двоумевме толку, можевме веќе и двапати да се вратиме.” {43:11} Нивниот татко Израел им рече: „Штом е така, нека биде; ама направете го ова: ставете во торбите најодбрани производи на оваа земја: малку балсам, малку мед и миродии, мириси и смирна, и лешници и бадеми, и однесете му ги како дар на оној човек. {43:12} Земете со себе двојно сребреници, зашто треба да бидат вратени сребрениците, што ги најдовте во отворите на вреќите. Можеби она беше забуна. {43:13} Земете го својот брат и запатете се пак при оној човек. {43:14} Нека Ел Шадај (Сèмоќниот Бог) го поттикне оној човек на милост кон нас, па да ви ги пушти и другиот брат и Венијамина. А јас, ако треба да останам без деца, нека останам.” {43:15} Луѓето ги зедоа даровите; зедоа двојно сребреници со себе, го поведоа Венијамина и слегоа во Египет, и стапија пред Јосифа. {43:16} Кога Јосиф го здогледа Венијамина со нив, му рече на управителот на своето домаќинство: „Одведи ги луѓето во куќата, заколи едно добиче и зготви, зашто луѓево ќе ручаат со мене на пладне!” {43:17} Човекот направи како што му рече Јосиф и ги поведе луѓето во Јосифовиот дом. {43:18} Луѓето се исплашија кога ги поведоа во Јосифовиот дом и рекоа: „Заради сребрениците што ги најдовме во нашите вреќи, првиот пат, нè водат нас внатре, да нè нападнат и да нè земат за робови, заедно со нашите ослиња.” {43:19} Заради тоа му се приближија на управителот на Јосифовиот дом и, при влезот на куќата, му рекоа: {43:20} „Прости, господару! Ние, еднаш, и порано дојдовме да набавиме храна; {43:21} и кога стигнавме во преноќиштето и ги отворивме нашите вреќи; а ете сребрениците на секој од нас: одозгора во неговата вреќа, нашите сребреници, исто количество, сега ги донесовме со себе. {43:22} А донесовме и други сребреници, за да купиме храна. Ние не знаеме кој ни ги стави сребрениците во нашите вреќи.” {43:23} „Бидете мирни! - им рече тој. - Не бојте се! Вашиот Бог и Бог на вашиот татко го стави благото во вашите вреќи; вашите сребреници стигнаа при мене.” Потоа им го изведе Симеона. {43:24} Тогаш човекот ги воведе луѓето во Јосифовата куќа; им даде вода да си ги измијат нозете; а на нивните ослиња им даде храна. {43:25} Потоа тие ги приготвија своите подароци до Јосифовото доаѓање на пладне, зашто чуја дека ќе ручаат таму. {43:26} Кога Јосиф дојде дома, му ги дадоа даровите што ги донесоа со себе, и му се поклонија до земја. {43:27} Тој ги праша за здравјето, а натаму рече: „А дали е добар вашиот стар татко, за кого што ми зборувавте? Дали му е добро здравјето?” {43:28} „Твојот слуга, нашиот татко, добар е и здравјето му е уште добро”, одговорија и му се поклонија, искажувајќи му почитување. {43:29} Подигајќи ги своите очи, Јосиф го забележа својот брат Венијамин - синот на мајка си - и праша: „Овој ли е вашиот најмлад брат, за кого ми зборувавте?” И продолжи: „Божјата милост да биде со тебе, сине мој!” {43:30} Па Јосиф се оддалечи брзо, зашто му се возбуди срцето заради братот; му идеше да заплаче. Влезе во една соба и таму се изнаплака. {43:31} Тогаш го изми лицето, се јави повторно и, совладувајќи се, нареди: „Послужете ручек!” {43:32} Му ставија нему одделно, ним одделно, а пак одделно на Египетците, кои јадеа со него. Египетците не би можеле да јадат со Евреи, зашто тоа би им било одвратно на Египетците. {43:33} И кога седнаа пред него, најстариот според своето првородство, а најмладиот според својата младост, само се загледуваа. {43:34} И тој наредуваше јадењата од пред него да ги носат при нив, а Венијаминовиот дел беше петпати поголем од сите други. И пиеја и се гостеа со него. {44:1} Тогаш Јосиф му нареди на управителот на своето домаќинство: „Наполни ги вреќите на луѓево, со храна, колку што можат да носат, а сребрениците на секого стави ги при отворот на неговата вреќа. {44:2} А мојата чаша - онаа од сребро - стави ја во отворот на вреќата на најмладиот, заедно со неговото сребро за житото.” Тој направи како што му нареди Јосиф. {44:3} Кога се раздени, ги испратија луѓето и нивните ослиња. {44:4} Точно по излегување од градот - не беа заминати далеку - кога Јосиф му рече на началникот на својот дом: „На нозе! Тргни по луѓето! Кога ќе ги стигнеш, речи им: ‘Зошто враќате зло за добро? {44:5} Зар мојот господар не пие од онаа чаша и не чита пророштва од неа? Направивте зло!’” {44:6} Откако ги стигна, ги повтори зборовите. {44:7} Тие одговорија: „Зошто господарот ни зборува така? Далеку да е од твоите слуги да сторат нешто такво! {44:8} Па и сребрениците што ги најдовме во своите вреќи, ти ги вративме назад од Ханаанската Земја. Како би можеле тогаш да украдеме сребро или злато од куќата на твојот господар! {44:9} Оној, од твоите слуги, во кого ќе се најде, нека биде убиен, а ние другите ќе му станеме робови на твојот господар.” {44:10} „Иако е право тоа што го предлагате - рече тој - сепак само оној, кај кого ќе биде најдено украденото, ќе биде мој роб, а другите ќе бидете слободни.” {44:11} Бргу ги спуштија вреќите на земја и секој ја отвори својата вреќа. {44:12} Тој пребаруваше, почнувајќи од највозрасниот и завршувајќи со најмладиот, чашата беше најдена во Венијаминовата вреќа. {44:13} Тогаш тие ги скинаа своите облеки; секој повторно го натовари своето осле и се вратија во градот. {44:14} Кога Јуда и неговите браќа стапија пак во Јосифовиот дом, тој уште беше таму, и паднаа пред него на земја. {44:15} Јосиф им рече: „Какво е тоа дело што го сторивте? Зар не знаете дека човек, каков што сум јас, се бави со пророкување?” {44:16} Јуда одговори на тоа: „Што можеме да му речеме на својот господар? Што можеме да му кажеме? Со што да се оправдаме? Бог го откри злоделото на твоите слуги. Еве нè за робови на својот господар - еднакво и ние и оној, кај кого е најдена чашата.” {44:17} „Далеку од мене да направам така! - одговори. - Туку, мој роб ќе биде оној, кај кого е најдена чашата, а вие другите одете си мирно при својот татко!” {44:18} Тогаш Јуда му се приближи и рече: „Господару мој, те молам, дозволи му на својот слуга да му каже збор, на ушите на својот господар, и твојот гнев нека не се разлева на твојот слуга; па ти си рамен на фараонот. {44:19} Мојот господар ги праша своите слуги: „Имате ли татко или уште некој брат?” {44:20} Му одговоривме на својот господар: „Имаме стар татко; тој има уште еден син, роден во неговата старост, тој е најмлад, неговиот брат умре, така што тој остана единствен од својата мајка. Неговиот татко го љуби особено.” {44:21} Потоа им рече на своите слуги: ‘Доведете ми го ваму, за да го видат моите очи!’ {44:22} А ние му одговоривме на својот господар: ‘Детето не може да го остави таткото; кога би го оставил, таткото би умрел.’ {44:23} Но ти им рече на своите слуги: ‘Ако вашиот најмлад брат не дојде со вас ваму, нема повеќе да го видите лицето мое.’ {44:24} Кога се вративме при твојот слуга, мојот татко, му ги кажавме зборовите на мојот господар. {44:25} Нашиот татко ни рече: ‘Одете пак и набавете ни малку храна!’ {44:26} Му одговоривме: ‘Не можеме таму, само ако тргне со нас нашиот најмлад брат, ќе слеземе, зашто не смееме пред оној човек, ако нашиот најмлад брат не биде со нас.’ {44:27} Твојот слуга, татко ми, ни одговори: ‘Како што знаете, мојата жена ми роди два сина. {44:28} Едниот го снема, па заклучив: дека е растрган од ѕвер. Оттогаш веќе не го видов. {44:29} Ако и овој го одведете од мене, па му се случи некаква несреќа, ќе ја фрлите со тага мојата седа глава долу, во Шеолот (гроб).’ {44:30} Ако сега дојдам при твојот слуга, мојот татко, а младецот - чиј живот е поврзан толку со неговиот - не биде со нас, {44:31} тој ќе умре кога ќе види дека детето го нема со нас; така твоите слуги ќе ја фрлат со тага седата глава на твојот слуга, на татка ни, долу во Шеолот. {44:32} Зашто твојот слуга му заемчи на татка си за детето, велејќи: ‘Ако не ти го вратам, ќе му бидам виновен на татка си засекогаш.’ {44:33} Затоа, те молам, твојот слуга нека остане како роб на мојот господар, а детето нека оди назад со браќата. {44:34} Зашто, како ќе отидам при татка си, ако детето не биде со мене! Не би можел да го гледам јадот, што би го снашол татка ми.” {45:1} Јосиф не можеше веќе да се совладува пред оние, кои го опкружуваа, па извика: „Нека отстапат сите!” Така не остана никој со Јосифа, кога им се откри на браќата. {45:2} Заплака гласно одеднаш, да можеа и Египетците да го чујат. Се научи за тоа и во фараоновиот дворец. {45:3} „Јас сум Јосиф - им рече Јосиф на браќа си. - Дали е татко ми уште жив?” Но браќата не можеа да му одговорат, толку се смутија пред него. {45:4} Јосиф им рече пак на браќата: „Приближете се кон мене!” Кога се приближија, продолжи: „Јас сум Јосиф, вашиот брат; кого го продадовте во Египет. {45:5} Но сега не се возбудувајте и не жалете за тоа дека ме продадовте ваму; зашто Бог е Оној, Кој ме испрати пред вас, за запазување на вашиот живот. {45:6} Веќе две години се откако дојде гладот на земјата, а уште пет години нема да има ни орање ни жетва во земјата. {45:7} Затоа Бог ме испрати пред вас, за да ви биде запазен остатокот на земјата и да ви го спаси животот со големо избавување. {45:8} Така, вие не ме испративте ваму, туку Бог; Тој ме постави фараонов татко, господар над сиот негов дом и владетел над целата Египетска Земја. {45:9} Побрзајте кон мојот татко и речете му: ‘Твојот син Јосиф ти го порачува ова: „Бог ме постави за господар на целиот Египет; слези при мене без двоумење. {45:10} Ќе се настаниш во крајот Гесен. Така ќе бидеш близу до мене: ти, твоите деца, твоите внуци, твоите овци и говеда и сè што е твое. {45:11} Таму ќе се грижам за тебе, зашто гладот ќе потрае уште пет години. Така не ќе скуднееш ни ти, ни твоето семејство, ниту кој и да е твој.”‘ {45:12} Па со своите очи можете да видите, како што гледа и брат ми Венијамин, дека мојата уста ви го зборува тоа. {45:13} Раскажете му на таткото за мојот висок положај во Египет и за сè што видовте; и доведете ми го таткото бргу ваму!” {45:14} И го прегрна братот Венијамин и заплака; а плачеше и Венијамин, прегрнувајќи го околу вратот. {45:15} Потоа ги изљуби сите свои браќа, им се расплака во прегратка. Потоа неговите браќа разговараа со него. {45:16} Гласот се расчу во фараоновиот дворец: „Јосифовите браќа стигнаа!” Тоа им беше мило на фараонот и на неговите царедворци. {45:17} А фараонот му рече на Јосифа: „Кажи им на своите браќа нека го направат ова: ‘Натоварете ги своите добичиња и тргнете веднаш во Ханаанската Земја. {45:18} Земете ги татка си и своите семејства и дојдете при мене! Јас ќе ви ја дадам најдобрата земја во Египет, па ќе уживате во изобилството на земјава.’” {45:19} А го заповеда и ова: „Направете вака: Од Египетската Земја, спотерајте коли за своите деца и за своите жени, земете го таткото и дојдете. {45:20} Нека вашите очи не се натажат за вашите работи, зашто сè што е најдобро во Египет, ќе биде ваше.” {45:21} Израелевите синови направија така. Според фараоновата повелба Јосиф им даде коли и храна за по пат. {45:22} Секому од нив му даде нова облека, а на Венијамина му даде триста сребреници и пет облеки. {45:23} Исто така, му испрати на татка си: десет ослиња натоварени со најдобри египетски плодови, и десет ослиња натоварени со жито, леб и прехранбени производи, за по пат на таткото. {45:24} Испраќајќи ги своите браќа на пат, им рече: „Не се препирајте патем!” {45:25} И така, тие си отидоа од Египет и стигнаа во Ханаанската Земја, при татка си Јакова. {45:26} Кога му рекоа: „Јосиф е жив и уште повеќе - владее над целата Египетска Земја!” Неговото срце се скамени, зашто не можеше да им верува. {45:27} Но кога му раскажаа сè што им рече Јосиф, и кога ги видоа колите, што ги испрати Јосиф, за да го превезат, духот на татка им Јакова оживе. {45:28} „Доста - рече Израел. - Мојот син Јосиф уште е жив. Треба да тргнам и да го видам пред да умрам.” {46:1} И така, Израел тргна на пат, со сè што беше негово, и стигна во Вирсавеа, па Му принесе жртва на Бога на татка си Исака. {46:2} Бог го повика Израела, во ноќно видение: „Јакове! Јакове!” Тој одговори: „Еве ме!” {46:3} „Јас Сум Бог, Бог на татка ти. Не бој се да слезеш во Египет, зашто таму ќе произведам голем народ од тебе. {46:4} Јас ќе слезам во Египет со тебе и Самиот ќе те вратам ваму; а Јосиф ќе ти ги склопи очите со свои раце.” {46:5} И Јаков тргна од Вирсавеа. Израелевите синови ги сместија: татка си Јакова, своите деца и своите жени во колите, што фараонот ги испрати, за да го превезат. {46:6} Ги зедоа со себе својот добиток и имотот што го спечалија во Ханаанската Земја, и пристигнаа во Египет - Јаков и сето негово потомство. {46:7} Со себе ги доведе во Египет своите синови и внуци, своите ќерки и ќерките на своите синови, сиот свој род. {46:8} Овие се имињата на Израелевите синови - на Јакова и на неговите потомци - кои стигнаа во Египет: Јакововиот првенец Рувим. {46:9} Рувимови синови: Енох, Фалу, Есрок и Хармиј. {46:10} Симеонови синови: Емуил, Јамин, Аод, Јахин, Сохар и Саул, син на Хананка. {46:11} Левиеви синови: Гирсон, Каат и Мерариј. {46:12} Јудини синови: Ир, Онан, Шела, Фарес и Зара; Ир и Онан умреа во Ханаанската Земја. Фаресови синови беа: Есрон и Амул. {46:13} Исахарови синови: Тола, Фуа, Јов и Симрон. {46:14} Завулонови синови: Серед, Елон и Јалеил. {46:15} Тоа се синовите кои Лија ги имаше со Јакова во Падан Арам, и уште ќерката Дина. И така, ги имаше вкупно триесет и три. {46:16} Гадови синови: Сифон, Агиј, Суниј, Есвон, Ириј, Ародиј и Арилиј. {46:17} Асирови синови: Емна, Есуа, Есуј и Верија, и сестра им Сера. Вериеви синови: Хевер и Малхиел. {46:18} Тоа беа потомците на Зелфа, која Лаван и ја подари на ќерка си Лија. Така, таа му роди на Јакова шеснаесет души. {46:19} Синови на Јакововата жена Рахила: Јосиф и Венијамин. {46:20} На Јосифа му се родија во Египетската Земја Манасиј и Ефрем. Му ги роди ќерката на Онскиот свештеник Поти Фер. {46:21} Венијаминови синови: Вела, Вехер, Асвил, Гира, Нааман, Ихиј, Рос, Мупим, Упим и Аред. {46:22} Тоа беа Рахилините потомци, кои му ги роди на Јакова - вкупно четиринаесет души. {46:23} Данов син е Усим. {46:24} Нефталимови синови: Јасиил, Гуниј, Есер и Силим. {46:25} Тоа беа потомците на Вала, која Лаван и ја даде на ќерка си Рахила. Таа му роди на Јакова седум потомци. {46:26} Така сите Јаковови деца, што произлегоа од него и што се населија во Египет - не сметајќи ги жените на Јакововите синови - вкупно беа шеесет и шест. {46:27} И кон тоа два Јосифова сина, кои му се родија во Египет. Според тоа, сите души на Јакововиот дом, кои се населија во Египет, беа седумдесет. {46:28} Јаков го испрати Јуда, напред, при Јосифа за да се појави пред него во Гесен. Кога стигнаа во Гесенскиот Крај, {46:29} Јосиф ја спрегна својата кола и се запати во Гесен - во пресрет на татка си Израел. Стапувајќи пред него, го прегрна околу вратот и така плачеше долго. {46:30} Тогаш Израел му рече на Јосифа: „Сега можам да умрам, откако видов, со свои очи, дека си жив.” {46:31} Потоа Јосиф им рече на своите браќа и на татковиот дом: „Ќе отидам и ќе го известам фараонот; ќе му речам: ‘Браќа ми и семејството на татка ми, кои беа во Ханаанската Земја, дојдоа при мене. {46:32} Тие се луѓе пастири, секогаш се занимаваа со сточарство; ги доведоа со себе своите стада и сè што имаа.’ {46:33} Така, кога фараонот ќе ве повика и ќе ве праша: ‘Со што се занимавате?’ {46:34} Одговорете: ‘Луѓе сме, твоите слуги, кои од почеток досега се занимаваме со сточарство; и ние и нашите предци’, за да ве населат во Гесен. Имено, сите пастири им се одвратни на Египетците.” {47:1} И Јосиф отиде и го извести фараонот: „Татко ми и браќа ми стигнаа со својот ситен и крупен добиток, и со сè што имаа, од Ханаанската Земја, и ене ги во Гесенската Земја.” {47:2} И земајќи петмина од своите браќа, ги воведе при фараонот. {47:3} А фараонот ги праша неговите браќа: „Со што се занимавате?” Му одговорија на фараонот: „Твоите слуги се сточари; како и нашите татковци. {47:4} Дојдовме да поживееме во земјава - му рекоа на фараонот - зашто ги снема пасиштата за стадата на твоите слуги. Страшен глад ја притисна Ханаанската Земја. Дозволи ни: твоите слуги да се населат во Гесенскиот Крај.” {47:5} Фараонот му рече на Јосифа: „Татко ти и браќа ти дојдоа кај тебе. {47:6} Египетската Земја е пред тебе; насели ги татка ти и браќа ти во најубавото место на земјава; тие нека живеат во крајот Гесен. А ако знаеш дека меѓу нив има способни луѓе, постави ги за надгледувачи на мојот добиток.” {47:7} И Јосиф го доведе татка си Јакова и му го претстави на фараонот. Јаков го благослови фараонот. {47:8} Фараонот го праша Јакова: „Колку се годините на твојот живот?” {47:9} Јаков му одговори на фараонот: „Деновите на мојот живот на земјата се сто и триесет години, малку и несреќни беа годините на мојот живот; не ги достигнаа годините на животот на моите татковци во дните на нивните скитања.” {47:10} Потоа Јаков го благослови фараонот и си отиде од кај него. {47:11} Така Јосиф ги насели татка си и своите браќа, давајќи им го во сопственост најубавиот крај на Египетската Земја, во Рамзескиот Крај, како што нареди фараонот. {47:12} А Јосиф ги снабде со храна татка си, своите браќа и целото татково семејство сè до најмалиот. {47:13} Никаде немаше храна: зашто притисна страшен глад: тој ги измачи и Египетската Земја и Ханаанската Земја. {47:14} Јосиф ги собра сите сребреници што се наоѓаа во Египетската Земја и во Ханаанската Земја за житото, што беше продавано, и ги однесе сребрениците во фараоновиот дворец. {47:15} Кога ги снема сребрениците во Египетската Земја и во Ханаанската Земја, сите Египетци дојдоа при Јосифа и му рекоа: „Дај ни леб! Зошто да изумреме пред твои очи? Нема веќе сребро.” {47:16} Јосиф одговори: „Дотерајте го својот добиток, па ќе ви дадам жито во замена за добитокот, штом ги снема сребрениците.” {47:17} Така тие го дотеруваа својот добиток при Јосифа; а Јосиф им даваше леб во замена за коњите, за ситниот и крупниот добиток и за ослињата. И ги снабдуваше во таа година со леб во замена за сиот нивни добиток. {47:18} Кога помина годината, дојдоа при него и во втората година и му рекоа: „Не можеме да скриеме од нашиот господар: сребрениците ги снема, добитокот е веќе отстапен на господарот; не ни останува ништо друго да му отстапиме на господарот освен себеси и нашите ораници. {47:19} Зошто да погинеме во твоите очи, и ние и нашата земја? Купи нè нас и нашата земја за леб; и така ќе станеме фараонови робови заедно со нашата земја; дај ни семе за да преживееме: да не умреме и да не запустат нашите ораници!” {47:20} Така Јосиф ја купи за фараонот сета Египетска Земја, зашто секој Египетец, кога го притисна гладот, ги продаде своите ниви. Така земјата стана фараонова сопственост, {47:21} а народот, од едниот до другиот крај на Египет, негово робје. {47:22} Единствено не ги купи свештеничките имоти, зашто фараонот им даваше на свештениците одреден дел, и така живееја од приходот што им го даваше фараонот, затоа не ги продадоа своите имоти. {47:23} А Јосиф му рече на народот: „Бидејќи денес ве купив за фараонот и вас и вашата земја, еве ви семе, па засејте ја земјата. {47:24} Но кога ќе биде жетвата, ќе му давате на фараонот една петина, додека четири петини ќе ви остануваат вам: за засејување на полето, за храна за вас и за оние, кои се во вашите домови и за храна на вашите деца.” {47:25} Тие одговорија: „Ни го спаси животот! Ние сме му благодарни на нашиот господар, зашто можеме да бидеме фараонови робови.” {47:26} Така Јосиф го постави земјоделскиот закон во Египет, што важи и денес: петината му припаѓа на фараонот; исклучувајќи ја само земјата на свештениците, што не му припаѓаше на фараонот. {47:27} Израел живееше во Египетската Земја, во Гесенскиот Крај; во него добија сопственост; беа плодни и се намножија многу. {47:28} Јаков поживеа седумнаесет години во Египетската Земја. А должината на Јакововиот живот достигна сто четириесет и седум години. {47:29} Кога му наближи на Израела времето да умре, го повика сина си Јосифа и му рече: „Ако најдов милост во твоите очи, стави ја раката под моето бедро, за да пројавиш милост и правда кон мене: Не ме погребувај во Египет! {47:30} За да легнам долу, со своите татковци, пренеси ме од Египет горе и погреби ме во нивната гробница!” А тој рече: „Ќе сторам според твоите зборови.” {47:31} И му рече: „Заколни ми се!” И тој му се заколна. Тогаш Израел се поклони длабоко врз перницата на постелата. {48:1} По некое време му јавија на Јосифа: „Ене, татко ти се разболе.” Тогаш тој ги зеде со себе своите два сина Манасиј и Ефрем. {48:2} Кога му рекоа на Јакова: „Еве ти дојде синот Јосиф”, Израел ја собра својата сила и седна на постелата. {48:3} Јаков му рече на Јосифа: „Ел Шадај (Сèмоќниот Бог) ми се јави во Луз, во Ханаанската Земја; и ме благослови, {48:4} а потоа ми рече: ‘Ќе те направам плоден и многуброен, и ќе произведам од тебе мноштво народи, и на твоето потомство, по тебе, ќе му ја дадам оваа земја во вечна сопственост.’ {48:5} Сега, двата твои сина, кои ти се родија во Египетската Земја, пред да дојдам јас при тебе во Египет, нека бидат мои - Ефрем и Манасиј нека бидат мои, како и Рувим и Симеон! {48:6} А децата кои ти се родија по нив нека останат твои; а во нивното наследство нека се викаат со името на своите браќа. {48:7} Имено, кога се враќав од Падан (Месопотамија), за моја жалост, почина мајка ти Рахила при патувањето во Ханаанската Земја, на сосем мала оддалеченост од Ефрат. Јас ја погребав таму покрај патот за Ефрат, денешниот Витлеем. {48:8} Забележувајќи ги Израел Јосифовите синови, праша: „Кои се овие?” {48:9} Јосиф му одговори на татка си: „Тоа се моите синови, кои ми ги даде Бог тука.” „Доведи ми ги да ги благословам”, рече. {48:10} Израелевите очи беа ослабени, од старост, не гледаше. Затоа му ги приведе синовите, а тој ги пољуби и ги прегрна. {48:11} И Израел му рече на Јосифа: „Не се надевав да го видам твоето лице; но, ете, Бог ми даде да ги видам и твоите деца.” {48:12} Тогаш Јосиф ги слезе од неговите колена и му се поклони со лицето до земја. {48:13} И Јосиф ги зеде двајцата - Ефрема со својата десница: одлево на Израел, а Манасиј со својата левица: оддесно на Израел - па ги приближи до него. {48:14} Но Израел ја протегна својата десна рака и ја стави врз Ефремовата глава, иако беше помлад, а левицата врз Манасиевата глава - иако Манасиј беше првороденец. {48:15} Па го благослови Јосифа, и рече: „Бог, по чии патишта одеа моите татковци Авраам и Исак; Бог, Кој ми беше Пастир од кога постојам па сè до денес, {48:16} ангелот, кој ме избавуваше од секое зло, нека ги благослови децава! Преку нив, нека се спомнува моето име и името на моите предци Авраам и Исак! Да се размножат на земјата во многубројни мноштва!” {48:17} Кога Јосиф виде дека неговиот татко ја стави десницата врз Ефремовата глава, не му беше мило; затоа посегна по раката на татка си да ја премести од Ефремовата глава врз Манасиевата глава. {48:18} „Не, така, татко мој - му рече Јосиф на татка си - зашто овој е првенец; затоа возложи ја десницата на неговата глава!” {48:19} Но неговиот татко го одби, велејќи: „Јас знам сине мој, знам; и од него ќе стане народ и ќе биде голем. Но неговиот помлад брат ќе биде поголем од него, од него ќе произлезе многуброен народ.” {48:20} И ги благослови во тој ден, зборувајќи: „Израел ќе биде благословуван преку вас, велејќи: ‘Бог нека ти направи и тебе, како на Ефрема и Манасија!’” Така го стави Ефрема пред Манасија. {48:21} Потоа Израел му рече на Јосифа: „Еве, јас ќе умрам скоро; но Бог ќе биде со вас и пак ќе ве врати во земјата на вашите татковци. {48:22} А тебе ти оставам дел повеќе отколку на браќата твои, што го освоив, со мојот меч и лак, од Аморејците.” {49:1} Потоа Јаков ги повика сите свои синови и рече: „Соберете се, за да ви кажам што ќе биде со вас во идните времиња: {49:2} Соберете се, чујте, Јаковови синови, послушајте го татка си Израел! {49:3} Ти, Рувиме, првороденец мој, ти си моја тврдина, првенец на мојата сила. Се истакнуваш со достоинство, се истакнуваш со сила. {49:4} Но, буен како вода, не ќе имаш повеќе првенство, зашто го оскверни леглото на татка си, и ја онечисти мојата постела. {49:5} Симеон и Леви се браќа! Мечевите им се оружје на насилство. {49:6} Јас не учествував во нивните советувања, не зедов дел во нивните собранија! Во својот гнев убиваа луѓе; во бес ги пресекоа жилите на воловите. {49:7} Проклет да им е гневот, зашто беше прежесток! Проклета да им е јароста, зашто беше пресурова! Ќе ги разделам во Јакова, ќе ги распрснам низ Израел. {49:8} Јудо! Твоите браќа ќе те слават, раката ти е секогаш врз вратот на непријателот, синовите на татка ти ќе ти се поклонуваат. {49:9} Јудо, лавче младо! Си се здебелил, сине, од лов; клекна, легна како лав и како лавица: кој ќе го разбуди? {49:10} Нема да се оддалечат од Јуда: ни царското жезло, ниту владетелската палка од кај неговите нозе, додека не дојде Оној, кому Му припаѓа, кому ќе Му се покорат народите. {49:11} Го врзува своето ждребе за лозата, а неговото младо осле за племенита пенушка. Тој ја пере својата облека во вино, својата носија во крвта на грозјето. {49:12} Неговите очи ќе црвенеат од вино, забите ќе белеат од млеко. {49:13} Завулон ќе живее покрај морскиот брег, ќе биде пристаниште на бродови и ќе граничи со Сидон. {49:14} Исахар е јако осле, легнато меѓу оградите. {49:15} Виде дека починката е пријатна, а земјата убава, па ги подметна своите плеќи под бреме и се согласи со потчинетост. {49:16} Дан ќе го суди својот народ, како секое Израелево племе. {49:17} Дан нека биде змија на патот, отровница покрај патека, што ќе го касне коњот за ногата, така што јавачот ќе падне назад. {49:18} Господи, се надевам на Твоето спасение! {49:19} Разбојниците ќе го ограбуваат Гад, но и тој со грабеж ќе им биде зад петиците. {49:20} Кај Асира ќе има леб, и ќе доставуваат царски слатки. {49:21} Нефталим е брза срна, што говори убави зборови. {49:22} Јосиф е плодоносна гранка, плодна гранка покрај извор, гранчињата и се простираат над ѕидот. {49:23} Стрелци го огорчија, стрелаа на него, и го гонеа. {49:24} Но неговиот лак останува цврст, мишките му зајакнаа, преку рацете на Силниот Јаковов, преку името на Пастирот, на Израелевата Стена, {49:25} Од Бога, твој Татко, Кој ќе ти помага, преку Сèсилниот, Кој ќе те благословува со небесни благослови одозгора, со благослови на бездната одоздола, со благослови на градите и на утробите ! {49:26} Со благословите на татка ти, што ги надвишуваат благословите на старите гори и убавините на вечните брегови - тие нека се спуштат врз Јосифа, на посветениот меѓу браќата! {49:27} Венијамин е граблив волк, наутро ќе го јаде ловот, а навечер ќе го дели пленот.” {49:28} Сите тие беа Израелеви племиња - дванаесет на број - и тоа им го рече таткото кога ги благословуваше; секого од нив го благослови со негов благослов. {49:29} И тој им заповеда: „Скоро ќе им се придружам на своите луѓе. Погребете ме покрај моите татковци, {49:30} во пештерата, што се наоѓа во нивата на Ефрон, Хетеецот, во пештерата на полето Махпела, спроти Мамвриј, во Ханаанската Земја, која Авраам ја купи со нивата на Хетеецот Ефрон за место за погребување. {49:31} Таму беа погребани Авраам и жена му Сáра; таму беа погребани Исак и жена му Ревека; таму јас ја погребав Лија. {49:32} Нивата и пештерата, во неа, се купени од Хетеевите синови.” {49:33} Кога Јаков им ги кажа заповедите на своите синови, ги повлече нозете на постела и издивна - им се придружи на своите луѓе. {50:1} Јосиф падна на лицето на татка си, го облеа со солзи и го изљуби. {50:2} Потоа Јосиф им нареди на лекарите, кои беа во негова служба, да го балсамираат татка му; и тие го балсамираа Израел. {50:3} Поминаа четириесет денови: имено, толку трае балсамирањето. Египетците го оплакуваа седумдесет денови. {50:4} А кога помина времето на жалост, Јосиф им рече на фараоновите придворници: „Ако имате пријателство кон мене, пренесете го ова во ушите на фараонот: {50:5} мојот татко ме заколна велејќи: ‘Кога ќе починам, погреби ме во гробот што си го приготвив во Ханаанската Земја!’ Дозволи ми да одам горе и да го погребам таткото, а тогаш ќе се вратам.” {50:6} Фараонот одговори: „Оди горе и погреби го својот татко како што те заколна.” {50:7} Така Јосиф отиде да го погребе таткото. Со него тргнаа и сите фараонови службеници - старешините на неговиот дворец и сите достоинственици на Египетската Земја; {50:8} целото Јосифово семејство, неговите браќа и татковото семејство. Единствено нивните деца, нивните овци и говедата останаа во Гесенската Земја. {50:9} Со него одеа и коли и коњаници: тоа беше многу долга поворка. {50:10} Откако стигнаа во Горен Атад, отаде Јордан, одржаа таму големо и силно плачење. Јосиф направи седумдневна жалост по татка си. {50:11} Кога жителите на таа земја, Ханаанците, го видоа тажењето во Горен Атад, рекоа: „Тоа е голем плач на Египетците!” Затоа го нарекоа тоа место Авел-Мисраим (Египетски Плач), што е отаде Јордан. {50:12} Јакововите синови направија како што им нареди таткото: {50:13} го однесоа во Ханаанската Земја и го погребаа во пештерата во нивата Махпела, кај Мамвриј, во полето што Авраам го купи од Хетеецот Ефрон за погребување. {50:14} Откако го погреба татка си, Јосиф се врати во Египет - тој, неговите браќа и сите, кои отидоа да го погребат татка му. {50:15} Кога Јосифовите браќа видоа дека почина татко им, рекоа: „Што! ако е Јосиф лут на нас и ако се обиде да ни врати за сето зло што му го направивме?” {50:16} Затоа му порачаа на Јосифа: „Пред својата смрт татко ти порача: {50:17} ‘Речете му вака на Јосифа: „Прости им ги на своите браќа злото и гревот, зашто постапија толку сурово кон тебе.”‘ И така, прости им ја навредата на слугите на Бога на твојот татко!” На тие зборови Јосиф се расплака. {50:18} Тогаш неговите браќа дојдоа сами кај него, се фрлија пред него и му рекоа: „Еве нè кај тебе да ти бидеме робови!” {50:19} Јосиф одговори: „Не бојте се! Па зар сум јас место Бога! {50:20} Освен тоа, иако имавте вие намера да ми сторите зло, Бог го сврте тоа кон добро: да направи тоа што се случува денес - да спаси живот на голем народ. {50:21} Затоа не бојте се! Јас ќе се грижам за вас и за вашите деца.” Така ги смири со љубезни зборови. {50:22} Јосиф остана во Египет заедно со својот и со татковиот род; Јосиф живееше сто и десет години. {50:23} Така Јосиф ги виде Ефремовите деца до третото колено; а му се раѓаа деца и на Махир, синот Манасиев, на Јосифови колена. {50:24} Најпосле Јосиф им рече на браќа си: „Еве, јас ќе умрам скоро, но Бог, навистина, ќе се сети за вас и ќе ве изведе од земјава во земјата што им ја вети, под заклетва, на Авраама, Исака и Јакова.” {50:25} Тогаш Јосиф ги заколна Израелевите синови: „Бог вистина ќе се сети за вас, и тогаш изнесете ги моите коски оттука!” {50:26} Јосиф умре кога му беа сто и десет години; го балсамираа и го положија во ковчег во Египет.